Thắng áp đảo tại Hạ viện, đảng cầm quyền Nhật Bản nắm những 'đòn bẩy' quyền lực nào?

3 giờ trướcBài gốc

Theo dự báo của Đài NHK, riêng đảng LDP đã giành được đa số siêu tuyệt đối 2/3 tại Hạ viện gồm 465 ghế.

Kết quả công bố mới nhất sáng 9/2 cho thấy LDP đã giành được 316/465 ghế, qua đó trở thành đảng có tỷ lệ đại diện cao nhất tại Hạ viện trong lịch sử Nhật Bản thời hậu chiến.

Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi. Ảnh: Japan Times.

Cùng với đối tác liên minh là Đảng Đổi mới Nhật Bản (JIP), khối đảng liên minh cầm quyền giành tổng cộng 352 ghế, mở rộng đáng kể thế đa số so với mức 233 ghế trước đó.

Điều này trên thực tế cho phép liên minh do LDP dẫn dắt vượt qua thách thức phát sinh từ việc không nắm đa số tại Thượng viện. Trong trường hợp dự luật quan trọng hoặc ngân sách bị Thượng viện bác bỏ, Hạ viện có thể tổ chức bỏ phiếu một lần nữa và thông qua nếu đạt đa số 2/3.

Trong khi đó, Liên minh Cải cách Trung dung (CRA) đối lập, do Đảng Dân chủ Lập hiến Nhật Bản (CDP) và Komeito thành lập ngay trước bầu cử, đã chứng kiến số ghế giảm mạnh, chỉ còn 49 ghế. Thất bại này có thể khiến đồng lãnh đạo đảng Yoshihiko Noda, người đã đặt cược sự nghiệp chính trị của mình vào đảng mới, phải từ chức.

Với kết quả này, bà Takaichi gần như giành sự ủy nhiệm mạnh mẽ từ cử tri. Bà Takaichi, 64 tuổi, nhậm chức Thủ tướng vào tháng 10/2025, khi được bầu làm lãnh đạo LDP. Chính trị gia có quan điểm siêu bảo thủ, với phong cách vừa cứng rắn vừa linh hoạt, tạo được sự ủng hộ đáng kể từ cử tri trẻ.

Xuất hiện trên chương trình truyền hình chiều 8/2, bà khẳng định có kế hoạch tiếp tục củng cố mối quan hệ giữa đảng của mình với JIP. Bên cạnh việc kêu gọi JIP tham gia Nội các, bà Takaichi cũng để ngỏ cánh cửa hợp tác với các đảng khác.

"Nếu các đảng khác muốn hợp tác, tôi sẵn sàng chào đón", bà nói.

Chiến thắng áp đảo của liên minh cầm quyền vượt xa ngưỡng 261 ghế - mức tối thiểu để đạt đa số siêu tuyệt đối, giúp LDP và JIP nắm lợi thế khi thông qua các dự luật then chốt. Với số ghế này, liên minh sẽ đảm nhiệm vai trò chủ tịch toàn bộ 17 ủy ban thường trực của Hạ viện.

Việc kiểm soát ít nhất 290 ghế cũng cho phép liên minh này chiếm đa số trong các ủy ban này.

LDP được kỳ vọng giành lại quyền kiểm soát vị trí chủ tịch Ủy ban Ngân sách cũng như Ủy ban Hiến pháp, hai cơ quan từng do các nghị sĩ CRA đứng đầu trước khi Hạ viện bị giải tán.

Cử tri bỏ phiếu trong cuộc bầu cử Hạ viện tại một điểm bầu cử ở Tokyo ngày 9.2. Ảnh: Bloomberg.

Giáo sư khoa học chính trị Yu Uchiyama của Đại học Tokyo cho rằng mức độ ủng hộ cao dành cho bà Takaichi là yếu tố chính đứng sau chiến thắng lớn của LDP.

"Việc bà Takaichi trở thành nữ Thủ tướng đầu tiên của Nhật Bản mang lại cho bà hình ảnh rất mới mẻ", ông nhận định.

Hơn nữa, dù quyết định giải tán Hạ viện chỉ vài tháng sau khi nhậm chức của bà Takaichi từng vấp phải chỉ trích ngay trong nội bộ LDP nhưng chiến thắng áp đảo trong cuộc bầu cử này đã khiến các tiếng nói phản đối bà Takaichi tạm thời bị dập tắt.

Bà Takaichi dự kiến được tái xác nhận giữ chức Thủ tướng vào ngày 18/2 tại cả hai viện Quốc hội.

Với đa số 2/3 Hạ viện, chính phủ của bà Takaichi có thể lựa chọn theo đuổi các chiến thuật nghị viện cứng rắn bằng cách bác bỏ quyết định của Thượng viện thông qua cuộc bỏ phiếu lần hai tại Hạ viện.

Tuy nhiên, theo Giáo sư Uchiyama, dù các chương trình nghị sự như cắt giảm thuế với thực phẩm có thể dễ nhận được sự ủng hộ của phe đối lập nhưng những vấn đề gây tranh cãi hơn, bao gồm luật chống gián điệp mà bà Takaichi từ lâu theo đuổi, nhiều khả năng sẽ vấp phải sự phản đối.

Ngày 9/2, theo giờ Việt Nam, Tổng thống Mỹ Donald Trump gửi lời chúc mừng tới Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae sau khi liên minh do bà lãnh đạo giành chiến thắng trong cuộc bầu cử Hạ viện.

Trong bài đăng trên mạng xã hội, ông Trump chúc mừng bà Takaichi và liên minh đảng cầm quyền, khẳng định đây là chiến thắng áp đảo trong cuộc bỏ phiếu hết sức quan trọng.

Tổng thống Mỹ chúc Thủ tướng Nhật Bản thành công với mọi chính sách đưa ra.

Kết quả bầu cử Hạ viện này gợi nhớ đến cuộc bầu cử năm 2012. Khi đó LDP, sau thất bại nặng nề năm 2009 và mất quyền lực, đã "lội ngược dòng" giành lại quyền kiểm soát Hạ viện với 294 ghế. Chiến thắng đó mở đường cho gần tám năm cầm quyền của cựu Thủ tướng Shinzo Abe.

Trước đó, thành tích tốt nhất của LDP trong cuộc bầu cử Hạ viện là năm 1986 với 300 ghế dưới thời Thủ tướng Yasuhiro Nakasone.

Trang Trần

Nguồn Xây Dựng : https://baoxaydung.vn/thang-ap-dao-tai-ha-vien-dang-cam-quyen-nhat-ban-nam-nhung-don-bay-quyen-luc-nao-192260209105243986.htm