Theo đó, trong thời gian qua, cơ quan chức năng đã phát hiện, xử lý nhiều vụ việc vi phạm liên quan dịch bệnh động vật và an toàn thực phẩm trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa. Một số địa phương xuất hiện bệnh dịch tả lợn Châu phi nhưng chưa được phát hiện, xử lý kịp thời, tiềm ẩn nguy cơ lây lan dịch bệnh trên diện rộng. Công tác quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm và phòng chống dịch bệnh động vật còn tồn tại nhiều hạn chế, bất cập.
Một số đối tượng vì động cơ hám lợi, đã lợi dụng tình hình dịch bệnh để thu gom lợn mắc dịch bệnh với giá rẻ sau đó tổ chức giết mổ hoặc bán lại cho các lò giết mổ để bán ra thị trường làm thực phẩm. Hành vi này gây nguy cơ phát tán mầm bệnh và ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe người tiêu dùng. Nhiều địa phương vẫn tồn tại các cơ sở giết mổ nhỏ lẻ, tự phát trong khu dân cư nhưng chưa được quản lý, kiểm soát chặt chẽ; hoạt động giết mổ chưa thực hiện đầy đủ quy trình vệ sinh thú y, kiểm dịch theo quy định; công tác vệ sinh, tiêu độc, khử trùng chuồng trại, khu vực giết mổ chưa được duy trì thường xuyên, làm gia tăng nguy cơ phát sinh và lây lan dịch bệnh.
Đặc biệt, vẫn còn tình trạng chậm chi trả, giải quyết kinh phí hỗ trợ cho các hộ dân, cơ sở có động vật bị tiêu hủy do dịch bệnh theo quy định tại Nghị định số 116/2025/NĐ-CP ngày 05/6/2025 của Chính Phủ. Điều này làm phát sinh tình trạng khi phát hiện vật nuôi mắc dịch bệnh, một số hộ dân không chủ động khai báo cơ quan chức năng để xử lý, tiêu hủy theo quy định mà tự ý vận chuyển, giết mổ bán tháo ra thị trường nhằm thu hồi vốn. Đây là một trong những nguyên nhân làm gia tăng lây lan dịch bệnh, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn thực phẩm…
Để khẩn trương chấn chỉnh, khắc phục tồn tại nêu trên, đảm bảo an toàn dịch bệnh, an toàn thực phẩm, bảo vệ quyền lợi, sức khỏe cho người tiêu dùng, UBND tỉnh Thanh Hóa đã ban hành Công điện số 01/CĐ-UBND. Tại Công điện, Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa yêu cầu các đơn vị, địa phương tăng cường công tác phòng ngừa, đấu tranh xử lý vi phạm pháp luật liên quan dịch bệnh động vật và an toàn thực phẩm trên địa bàn.
Kịp thời phát hiện, xử lý nghiêm các tổ chức, cá nhân vi phạm, xử lý trách nhiệm người đứng đầu, kiên quyết thay thế cán bộ vi phạm, suy thoái đạo đức công vụ, chuyển cơ quan điều tra đối với trường hợp có dấu hiệu tội phạm. Chủ tịch UBND các xã, phường đẩy mạnh tuyên truyền sâu rộng với nhiều hình thức đa dạng về các biện pháp chăn nuôi an toàn, phòng chống dịch bệnh động vật, các quy định về báo cáo dịch bệnh khi phát sinh ổ dịch. Tuyên truyền, vận động Nhân dân không mua bán, vận chuyển, giết mổ, tiêu thụ động vật mắc bệnh, nghi mắc bệnh; yêu cầu các chủ cơ sở chăn nuôi nêu cao tinh thần trách nhiệm với chính mình và cộng đồng, thực hiện nghiêm túc các quy định để phòng, chống dịch bệnh.
Kịp thời phát hiện, xử lý dứt điểm các ổ dịch, không để bùng phát dịch bệnh ra diện rộng, hạn chế phát sinh ổ dịch mới; xử lý nghiêm các trường hợp giấu dịch, chậm báo cáo làm lây lan dịch bệnh; tổ chức xử lý tiêu hủy động vật mắc bệnh; ngăn chặn và kiên quyết xử lý nghiêm các trường hợp mua bán, vận chuyển động vật bị bệnh, vứt xác động vật làm lây lan dịch bệnh, gây ô nhiễm môi trường; chủ động công tác phòng bệnh cho đàn vật nuôi, đặc biệt công tác tiêm phòng.
Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp với các sở, ngành, địa phương liên quan tiến hành rà soát, đánh giá toàn diện tình hình dịch bệnh động vật. Từ đó triển khai, hướng dẫn, đôn đốc, kiểm tra thực hiện công tác phòng, chống dịch bệnh động vật; chủ động giám sát chặt chẽ tình hình dịch bệnh, bảo đảm phát hiện sớm và xử lý triệt để ổ dịch ngay trong diện hẹp, không để dịch lây lan diện rộng; phối hợp với UBND các xã, phường phân công lực lượng thú y tại cơ sở bám sát địa bàn, chủ động hướng dẫn người chăn nuôi các biện pháp phòng, chống dịch. Phối hợp với UBND các xã, phường tổ chức rà soát, đánh giá, quy hoạch lại hệ thống giết mổ tập trung. Kiên quyết đình chỉ, xử lý các lò mổ tự phát, không bảo đảm điều kiện vệ sinh thú y và an toàn thực phẩm. Tăng cường công tác kiểm dịch, kiểm soát giết mổ, kiểm tra nguồn gốc động vật, sản phẩm động vật lưu thông trên thị trường.
Xử lý nghiêm việc mua bán, vận chuyển động vật bị bệnh, vứt xác động vật làm lây lan dịch bệnh và ô nhiễm môi trường.
Phối hợp với Sở Nội vụ, tham mưu UBND tỉnh kiện toàn và tăng cường năng lực hệ thống thú y từ tỉnh đến xã, đặc biệt là lực lượng thú y cấp xã, đáp ứng yêu cầu về chuyên môn, nghiệp vụ để triển khai thực hiện có hiệu quả các nhiệm vụ phòng, chống bệnh dịch động vật, kiểm soát giết mổ và đảm bảo an toàn thực phẩm trong tình hình hiện nay.
Phối hợp với Sở Tài chính đảm bảo kinh phí hỗ trợ khắc phục dịch bệnh động vật trên địa bàn tỉnh theo Nghị định số 116/2025/NĐ-CP ngày 05/6/2025 của Chính phủ và Nghị quyết số 46/2025/NQ-HĐND ngày 09/12/2025 của HĐND tỉnh; hướng dẫn, đôn đốc các địa phương thực hiện chi trả đúng quy định, kịp thời cho người dân.
Sở Công Thương chỉ đạo lực lượng quản lý thị trường phối hợp với lực lượng thú y, y tế, công an và các đơn vị có liên quan tăng cường kiểm soát, phát hiện, kịp thời ngăn chặn, xử lý nghiêm các trường hợp buôn bán, vận chuyển động vật, sản phẩm động vật không rõ nguồn gốc, chứa chất cấm, nhiễm bệnh trên thị trường, với phương châm “xử lý một vụ, cảnh tỉnh cả vùng, cả lĩnh vực”.
Sở Y tế chủ trì, phối hợp chặt chẽ với Sở Nông nghiệp và Môi trường, Sở Công Thương, Công an tỉnh và các đơn vị có liên quan tăng cường công tác kiểm tra an toàn thực phẩm theo lĩnh vực được giao quản lý, an toàn vệ sinh thực phẩm ở các bếp ăn tập thể, nhất là trong các trường học.
Công an tỉnh tiếp tục chỉ đạo các phòng nghiệp vụ, công an các xã, phường phối hợp với lực lượng chức năng và chính quyền các địa phương tăng cường công tác quản lý, đấu tranh phát hiện và xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm quy định về vận chuyển, kinh doanh, kiểm soát giết mổ động vật làm lây lan dịch bệnh, gây mất an toàn thực phẩm.
Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh chỉ đạo lực lượng Biên phòng phối hợp chặt chẽ với chính quyền địa phương khu vực biên giới trong việc ngăn chặn buôn lậu, vận chuyển trái phép động vật, sản phẩm động vật trên tuyến biên giới; tuyên truyền nâng cao nhận thức cho người dân khu vực biên giới trong công tác phòng, chống dịch bệnh động vật, sự nguy hiểm của dịch bệnh động vật và tác hại khi buôn bán, vận chuyển động vật, sản phẩm động vật không được kiểm dịch, không rõ nguồn gốc.
Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa cũng yêu cầu các sở, ngành và đơn vị liên quan khác thực hiện nhiệm vụ theo chỉ đạo tại Công điện.
Đình Đông