Các đại biểu thực hiện nghi thức lễ công bố thành lập Bảo tàng Lúa nước tỉnh Cà Mau.
Đây là hoạt động nằm trong chuỗi hoạt động kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước (30.4.1975 - 30.4.2026), 140 năm Ngày Quốc tế Lao động (1.5.1886 - 1.5.2026)...
Phát biểu tại sự kiện, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau Ngô Vũ Thăng nhấn mạnh: Bảo tàng Lúa nước và phương án kiến trúc Biểu tượng tôn vinh lúa nước là những công trình có ý nghĩa sâu sắc cả về chính trị, văn hóa, lịch sử và kinh tế - xã hội;
Lúa nước không chỉ là một phương thức canh tác, mà là cội nguồn của một nền văn minh - nền văn minh đã nuôi dưỡng, bồi đắp và làm nên bản sắc dân tộc Việt Nam suốt hàng nghìn năm lịch sử. Từ hạt lúa nhỏ bé đã hình thành nên những giá trị lớn lao.
Theo định hướng xây dựng, Bảo tàng Lúa nước tỉnh Cà Mau được xác định theo mô hình “bảo tàng ký ức gắn với trải nghiệm thực tế”, kết hợp trưng bày hiện vật với các hoạt động trải nghiệm và giáo dục cộng đồng. Điểm nhấn của bảo tàng là tăng cường ứng dụng công nghệ số, tổ chức các hoạt động trải nghiệm như cấy lúa, xay lúa, giã gạo… nhằm tạo sức hấp dẫn đối với du khách.
Công trình dự kiến hoàn thành vào cuối năm 2028
Điểm đặc biệt của dự án là xây dựng Biểu tượng Ba hạt lúa quy mô lớn nhằm tôn vinh nghề trồng lúa nước. Ba hạt lúa tượng trưng cho ba giai đoạn sinh trưởng của cây lúa - ngậm sữa, chín vàng và nảy mầm - thể hiện chu kỳ phát triển, thành quả lao động và sức sống bền bỉ của nghề nông cũng như của dân tộc Việt Nam.
Biểu tượng còn mang ý nghĩa gắn kết ba cộng đồng dân tộc chủ yếu của vùng là Kinh, Hoa và Khmer, đồng thời tái hiện hình ảnh con cò - biểu tượng của sự cần cù, hiền hòa và bình yên của làng quê Việt Nam.
Trong thời gian tới, ngành Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh xác định tiếp tục hoàn thiện nội dung trưng bày, đẩy mạnh xã hội hóa trong sưu tầm, phục chế hiện vật, gắn hoạt động bảo tàng với phát triển du lịch. Đồng thời, xây dựng các dự án vệ tinh như “Cung đường Di sản”, khu trải nghiệm nông nghiệp và tái dựng làng lúa nước cổ có niên đại hơn 100 năm.
Mục tiêu là đưa Bảo tàng Lúa nước trở thành một “bảo tàng sống”, điểm đến văn hóa - du lịch hấp dẫn trong và ngoài nước, góp phần giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ.
Phương án kiến trúc biểu tượng tôn vinh lúa nước
Việc thành lập Bảo tàng Lúa nước tỉnh Cà Mau là dấu mốc quan trọng, thể hiện quyết tâm của tỉnh trong bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa nông nghiệp - nền tảng của văn minh dân tộc. Công trình dự kiến hoàn thành vào cuối năm 2028 theo lộ trình hoàn thiện từng hạng mục và đưa vào khai thác khi đủ điều kiện.
Mô hình kiến trúc biểu tượng tôn vinh lúa nước (hay còn gọi là Biểu tượng ba hạt lúa) có tổng chiều cao 24m, trong đó riêng phần 3 hạt lúa cao 18m, do nhóm KTS Vương Hoàng Lê, Hội viên Hội Kiến trúc sư Việt Nam chủ trì. Tổng khái toán công trình dự kiến khoảng 20 tỉ đồng từ nguồn xã hội hóa. Dự kiến công trình sẽ hoàn thành vào cuối năm 2026.
“Lễ công bố thành lập Bảo tàng Lúa nước và phương án kiến trúc Biểu tượng tôn vinh lúa nước không chỉ là trách nhiệm đối với tiền nhân mà còn là niềm tự hào của người dân vùng đất địa đầu cực Nam Tổ quốc. Với sự chung tay của các cấp, các ngành và Nhân dân, công trình sẽ trở thành biểu tượng văn hóa mới, góp phần giáo dục truyền thống, quảng bá hình ảnh địa phương và thúc đẩy phát triển nhanh, bền vững của tỉnh Cà Mau”, ông Ngô Vũ Thăng nhấn mạnh.
Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau Ngô Vũ Thăng phát biểu
Tối cùng ngày, tại Quảng trường Hùng Vương, phường Bạc Liêu, Cà Mau chính thức khai mạc Tuần lễ Khoa học, Công nghệ - Văn hóa, Du lịch và Cuộc thi “Gạo ngon đồng bằng sông Cửu Long” lần thứ I/2026 với chủ đề “Hạt ngọc phù sa - Vươn mình kỷ nguyên số”,
Đây là sự kiện có ý nghĩa quan trọng nhằm tôn vinh giá trị hạt gạo Việt Nam, quảng bá hình ảnh vùng đất, con người Cà Mau; đồng thời thúc đẩy liên kết phát triển khoa học, công nghệ, văn hóa và du lịch trong bối cảnh hội nhập và chuyển đổi số.
Diễn ra đến ngày 1.5, Tuần lễ có nhiều hoạt động nổi bật như: Hội thảo bảo tồn và phát huy giá trị di sản gắn với phát triển du lịch; chương trình nghệ thuật “Vầng trăng cổ nhạc”; tọa đàm khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo; chung kết cuộc thi INNOBE 2026; ngày hội việc làm; Hội thi “Món ngon từ gạo” cùng nhiều hoạt động văn hóa, thể thao sôi nổi.
Phát biểu tại Lễ khai mạc, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh Cà Mau Phạm Văn Thiều, Trưởng Ban Chỉ đạo Tuần lễ nhấn mạnh, sự kiện không chỉ là hoạt động trưng bày mà còn là không gian mở nhằm quảng bá tiềm năng, thúc đẩy khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo gắn với phát triển kinh tế bền vững; đồng thời tôn vinh văn hóa, giới thiệu hình ảnh, con người Cà Mau đến bạn bè trong và ngoài nước. Qua đó góp phần nâng tầm thương hiệu gạo và nông sản vùng ĐBSCL, tăng cường liên kết hiệu quả giữa “4 nhà”: Nhà quản lý - Nhà khoa học - Nhà doanh nghiệp - Nhà nông.
Khai mạc Tuần lễ Khoa học, Công nghệ - Văn hóa, Du lịch và Cuộc thi “Gạo ngon đồng bằng sông Cửu Long” lần thứ I/2026
Đặc biệt, Cuộc thi Gạo ngon ĐBSCL lần thứ I được xác định là điểm nhấn quan trọng, nhằm tôn vinh các giống lúa chất lượng cao, góp phần khẳng định vị thế gạo Việt Nam.
Trưởng Ban Chỉ đạo Tuần lễ bày tỏ tin tưởng sự kiện sẽ tạo dấu ấn, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh và khu vực theo hướng bền vững. Không chỉ dừng lại ở hoạt động trưng bày, những giá trị của tuần lễ sẽ tiếp tục lan tỏa, góp phần đưa tiến bộ khoa học vào sản xuất, mở ra cơ hội hợp tác cho doanh nghiệp và nâng cao đời sống người dân.
Tại lễ khai mạc, Ban Tổ chức đã trao giải Cuộc thi Gạo ngon ĐBSCL lần thứ I/2026. Theo đó, giải Nhất thuộc về Hợp tác xã Nông nghiệp tổng hợp Ba Đình (xã Vĩnh Lộc, Cà Mau), giải “Câu chuyện hạt gạo hay nhất” thuộc về Hợp tác xã Dịch vụ nông nghiệp Hòa Phát (xã Hồng Dân, Cà Mau).
THANH THÚY