Từ năm 2026, thông tin thế chấp quyền sử dụng đất sẽ không còn được ghi trực tiếp trên Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (thường gọi là Sổ đỏ) mà chuyển sang cập nhật hoàn toàn trên hệ thống cơ sở dữ liệu đất đai. Đây là nội dung trọng tâm tại Công văn số 02/CĐK&BTNN-QLĐKBPBĐ do Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường nhà nước ban hành, nhằm đẩy mạnh tiến trình số hóa và hiện đại hóa công tác quản lý Nhà nước.
Cơ chế quản lý thông tin thế chấp mới
Theo quy định mới, cơ quan đăng ký sẽ dừng việc xác nhận nội dung thế chấp trực tiếp lên các trang của Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất như phương thức truyền thống trước đây. Thay vào đó, mọi dữ liệu liên quan đến việc đăng ký thế chấp quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất sẽ được lưu trữ và cập nhật đồng bộ trên hệ thống cơ sở dữ liệu đất đai theo quy định của pháp luật.
Toàn bộ thông tin đăng ký thế chấp quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất sẽ được cập nhật trên hệ thống cơ sở dữ liệu đất đai theo quy định của pháp luật. Ảnh minh họa
Sự thay đổi này được kỳ vọng sẽ giúp đảm bảo tính thống nhất, minh bạch và rút ngắn thời gian tra cứu thông tin cho các bên liên quan trong các giao dịch dân sự và kinh tế. Việc số hóa cũng giúp hạn chế các rủi ro về hư hỏng hoặc sai sót thông tin vốn có khi ghi chép thủ công trên phôi giấy.
Xử lý các trường hợp thay đổi và xóa đăng ký thế chấp
Đối với những Giấy chứng nhận đã ghi nhận thông tin thế chấp trước thời điểm quy định mới có hiệu lực, quy trình xử lý khi phát sinh yêu cầu thay đổi hoặc xóa đăng ký thế chấp sẽ được thực hiện qua hai bước. Cụ thể, nếu nội dung thế chấp cũ đã được ghi trên Giấy chứng nhận, cơ quan có thẩm quyền sẽ thực hiện cập nhật nội dung xóa đăng ký vào cơ sở dữ liệu đất đai, đồng thời tiến hành xác nhận việc xóa đăng ký đó trực tiếp trên Giấy chứng nhận.
Hoàn thiện khung pháp lý và lộ trình thực hiện
Hiện nay, Bộ Tư pháp đang chủ trì, phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường thực hiện rà soát, sửa đổi và bổ sung một số quy định liên quan tại Nghị định số 99/2022/NĐ-CP ngày 30/11/2022 của Chính phủ về đăng ký biện pháp bảo đảm. Việc điều chỉnh này nhằm đảm bảo tính tương thích và thống nhất với các quy định tại Nghị quyết số 254/2025/QH15 của Quốc hội.
Thông tin thế chấp quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất sẽ được quản lý tập trung trên cơ sở dữ liệu đất đai từ năm 2026. Ảnh minh họa
Trong giai đoạn chờ nghị định sửa đổi được ban hành chính thức, việc sử dụng biểu mẫu, lập hồ sơ đăng ký và chứng nhận nội dung trên Phiếu yêu cầu vẫn tiếp tục thực hiện theo quy định hiện hành tại Nghị định số 99/2022/NĐ-CP. Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường nhà nước đã đề nghị Văn phòng đăng ký đất đai trực thuộc Sở Nông nghiệp và Môi trường các tỉnh, thành phố thống nhất triển khai thực hiện các nội dung này.
*Lưu ý: Người dân và doanh nghiệp cần theo dõi các văn bản hướng dẫn cụ thể từ Văn phòng đăng ký đất đai địa phương để đảm bảo thực hiện đúng quy trình mới.
Tuệ Nhân