Thấy gì từ tham vọng mở chuỗi cầm đồ của PNJ?

7 giờ trướcBài gốc

Tham vọng mới của PNJ

Công ty Cổ phần Vàng bạc Đá quý Phú Nhuận (PNJ) đã tham gia góp vốn thành lập công ty con mang tên CTCP Giải Pháp Tài Sản An Tín. Doanh nghiệp mới này có vốn điều lệ 50 tỷ đồng, trong đó PNJ góp 32,5 tỷ đồng, tương đương tỷ lệ sở hữu 65%.

Ngành nghề kinh doanh chính của Tài Sản An Tín là dịch vụ tài chính, đánh dấu đây là lần đầu tiên PNJ trực tiếp bước chân vào ngành dịch vụ tài chính sau một thời gian dài chỉ đóng vai trò tư vấn và đầu tư gián tiếp.

Việc nắm giữ 65% cổ phần tại Tài Sản An Tín cho thấy PNJ không còn muốn đứng ngoài lề, mà thực sự muốn làm lớn trong mảng kinh doanh này.

Nhìn lại quá khứ, tại đại hội cổ đông năm 2018, Chủ tịch Cao Thị Ngọc Dung từng thận trọng cho rằng, cầm đồ là mảng tài chính tốt, nhưng công ty chưa muốn làm trực tiếp do những định kiến tiêu cực từ người tiêu dùng.

Thời điểm đó, bà Dung khẳng định PNJ chỉ làm "bà đỡ" cho một nhóm khởi nghiệp trong mảng này. Nhóm khởi nghiệp đó chính là CTCP Người Bạn Vàng.

CTCP Người Bạn Vàng được PNJ góp vốn hiện có hơn 130 điểm giao dịch trên toàn quốc. Ảnh: DN

Đến tháng 1/2021, PNJ đầu tư góp vốn với tỷ lệ tối đa 30% vào Người Bạn Vàng. Dưới sự hậu thuẫn của PNJ, Người Bạn Vàng đã liên tục tăng vốn điều lệ lên 10 tỷ đồng vào năm 2018, 20 tỷ đồng vào năm 2023 và đạt mức 25 tỷ đồng vào tháng 2/2025.

Cùng với đó, quy mô của doanh nghiệp này cũng mở rộng nhanh chóng nhờ chiến lược tích hợp trực tiếp quầy giao dịch vào hệ thống cửa hàng sẵn có của PNJ. Từ 8 cửa hàng trong năm 2018, Người Bạn Vàng đã nâng số điểm giao dịch lên 132 cửa hàng ở thời điểm hiện tại với đội ngũ khoảng 200 nhân sự.

Nếu tính chung cả Người Bạn Vàng, gần đây là Người Bạn Kim Cương với hơn 20 điểm bán và tân binh Giải Pháp Tài Sản An Tín, PNJ đang nhắm đến việc xây dựng một hệ sinh thái bán lẻ tài chính toàn diện. Đích đến của doanh nghiệp sẽ không chỉ là phục vụ nhóm khách hàng mua sắm trang sức cần xoay vòng vốn nhanh, mà còn là việc khai thác sâu hơn một thị trường ngách đang bùng nổ.

Theo dữ liệu từ Fiingroup, mảng kinh doanh này được gọi là thị trường tài chính thay thế, một cấu phần mới hoạt động ngoài hệ thống định chế tài chính truyền thống như ngân hàng hay công ty tài chính.

Các dịch vụ trong lĩnh vực này vô cùng đa dạng, bao gồm cầm đồ hiện đại, cho vay ngang hàng, mua trước trả sau và các hình thức tài chính sáng tạo khác. Đặc trưng của các dịch vụ này là thủ tục đơn giản, khoản vay nhỏ, ngắn hạn và không yêu cầu lịch sử tín dụng hoàn hảo.

Thị trường này ra đời để lấp đầy khoảng trống mà các nhà băng bỏ lại. Fiingroup ước tính có khoảng 60% dân số trong độ tuổi lao động, tương đương nhóm khách hàng có thu nhập từ 5 đến 15 triệu đồng mỗi tháng, không thể tiếp cận các gói vay mua nhà, ô tô hay mở thẻ tín dụng ngân hàng.

Trong các hình thức tài chính thay thế phổ biến, dịch vụ cầm đồ hiện phát triển mạnh nhất và đóng góp hơn một nửa doanh thu toàn ngành. Dù số lượng cửa hàng cầm đồ truyền thống có xu hướng giảm, nhưng các chuỗi cầm đồ thế hệ mới lại liên tục mở rộng. Điều đáng nói là dư nợ của mảng này đã tăng gần gấp 4 lần trong 5 năm qua.

Theo Fiingroup, quy mô dư nợ thị trường cầm đồ tại Việt Nam đã chạm mốc 8 tỷ USD vào cuối năm 2024. Quyết định dấn thân sâu hơn vào thị trường này đồng nghĩa với việc PNJ sẽ phải đối đầu trực diện với người đang nắm giữ thị phần lớn nhất là F88.

Đường đua khắc nghiệt

F88 hiện dẫn đầu thị trường tài chính thay thế với 950 phòng giao dịch. Ảnh: DN

Xét về mọi mặt ở thời điểm hiện tại, F88 vẫn đang bỏ xa các đối thủ bám đuổi. Trở thành công ty đại chúng vào đầu tháng 5/2025, F88 vừa khép lại một năm kinh doanh tích cực với lợi nhuận trước thuế đạt 907 tỷ đồng, tăng 102% so với năm trước.

Tổng giải ngân lũy kế cả năm 2025 đạt 16.476 tỷ đồng, đưa dư nợ gốc cho vay khách hàng lên mức 7.216 tỷ đồng. Doanh nghiệp này hiện sở hữu 950 phòng giao dịch trên toàn quốc, vượt xa mục tiêu đề ra ban đầu. Tuy nhiên, tiềm lực của F88 không chỉ nằm ở số lượng phòng giao dịch, hay mức tăng trưởng lợi nhuận ròng.

Từng trả lời phỏng vấn TheLEADER, ông Phùng Anh Tuấn, Chủ tịch F88 cho hay, các đơn vị khác có thể học theo mô hình phòng giao dịch, học theo quy cách phục vụ khách hàng vì đó là những yếu tố biểu hiện bên ngoài.

Nhưng những bí quyết bên trong như hệ thống quản trị rủi ro, hay nền tảng công nghệ thì rất khó có thể sao chép. Thực tế, công nghệ chính là chiếc chìa khóa giúp F88 kiểm soát một mạng lưới khổng lồ.

Thông qua trung tâm điều hành tập trung, ban lãnh đạo F88 nắm rõ theo thời gian thực từng phòng giao dịch có bao nhiêu khách ra vào, bao nhiêu hợp đồng được ký, doanh thu và dư nợ biến động ra sao. Công nghệ cho phép những người đứng đầu đưa ra quyết định dựa trên dữ liệu chính xác thay vì cảm tính.

Ông Tuấn ví hệ thống quản trị rủi ro của công ty như một "chuyên gia thẩm định" làm việc không biết mệt mỏi. Bằng các thuật toán phân tích hàng ngàn điểm dữ liệu, hệ thống này phê duyệt tự động trên 90% hồ sơ vay chỉ trong vòng 15 phút, đồng thời duy trì tỷ lệ nợ xấu ở mức dưới 5%.

Bên cạnh đó, F88 cũng đang vận hành một nhà máy trí tuệ nhân tạo với mục tiêu dùng máy móc đảm nhận tối thiểu 70% các công việc lặp đi lặp lại. Nhân sự của công ty sẽ được giải phóng để tập trung vào những việc đòi hỏi sự sáng tạo và thấu cảm.

Theo vị Chủ tịch, đích đến cuối cùng của chuỗi công nghệ này là ứng dụng My F88. Ứng dụng này được kỳ vọng sẽ tiến hóa thành một mô hình ngân hàng số dành cho khách hàng bình dân, nơi họ có thể thanh toán, mua bảo hiểm, mở tài khoản và đầu tư.

Trong năm tới, F88 dự kiến dành tới 50% tổng ngân sách đầu tư cho công nghệ để biến đây thành động lực tăng trưởng cốt lõi.

F88 liên tục tăng trưởng không chỉ thu hút nhà đầu tư, mà còn kéo theo sự gia nhập của không ít doanh nghiệp lớn. Nhưng thực tế cho thấy cuộc chơi này khắc nghiệt hơn vẻ bề ngoài rất nhiều.

Digiworld cũng tham gia vào thị trường cầm đồ từ 2023, nhưng đến nay mới có 22 chi nhánh. Ảnh: DN

Trường hợp của hệ thống Vietmoney thuộc CTCP Thế giới số (Digiworld) là một minh chứng. Nhận thấy thị trường điện thoại và máy tính đã qua sử dụng rất lớn mà chưa có tay chơi nào khai thác bài bản, Digiworld đã quyết định đầu tư và nâng tỷ lệ sở hữu tại Vietmoney lên hơn 72% vào cuối năm 2023.

Tuy nhiên, đến đầu năm 2025, thương hiệu này vẫn chỉ dừng lại ở quy mô 22 chi nhánh, một con số khá khiêm tốn so với hàng trăm cửa hàng của các đối thủ.

Ông Đoàn Hồng Việt, Chủ tịch Digiworld thừa nhận, Vietmoney hiện vẫn đang trong quá trình tái cấu trúc, thay đổi toàn bộ từ danh mục sản phẩm đến nhận diện thương hiệu. Người đứng đầu Digiworld chỉ ra một thực tế rằng cầm đồ là ngành có thể tăng doanh thu rất nhanh, nếu nhắm mắt cho vay dễ dãi thì hệ lụy tất yếu sẽ là nợ xấu.

Do đó, Digiworld chọn cách thu hẹp danh mục cho vay cầm cố, điều chỉnh quy mô cửa hàng và cam kết chỉ khuyến khích khách hàng vay đúng số tiền họ cần để tránh gánh nặng lãi suất.

Một chuyên gia lâu năm trong ngành tài chính cho hay, rào cản gia nhập thị trường cầm đồ thế hệ mới hoàn toàn không nằm ở vốn hay mặt bằng, mà nằm ở năng lực thẩm định và kiểm soát rủi ro.

Việc mở hàng chụcm hay hàng trăm cửa hàng là điều các đại gia bán lẻ như PNJ hay Digiworld dễ dàng làm được bằng nguồn lực có sẵn. Tuy nhiên, kinh doanh bán lẻ hàng hóa và bán lẻ tài chính là hai phạm trù hoàn toàn khác biệt.

"Bán một món hàng là kết thúc giao dịch, còn giải ngân một khoản vay mới chỉ là điểm khởi đầu của một chu kỳ rủi ro phức tạp", vị này bình luận.

Để có được vị thế vững chắc, những người chơi mới như PNJ buộc phải xây dựng được một hệ thống chấm điểm tín dụng bằng công nghệ mạnh mẽ, đồng thời tìm ra mô hình sản phẩm đủ linh hoạt.

Đội ngũ nhân sự chuyên trách cũng cần được tổ chức bài bản để vừa đảm bảo thu hồi dòng tiền, vừa không bước qua các lằn ranh pháp lý đang ngày càng được siết chặt.

Việt Hưng

Nguồn Nhà Quản Trị : https://theleader.vn/thay-gi-tu-tham-vong-mo-chuoi-cam-do-cua-pnj-d44704.html