Ngã do tai nạn sinh hoạt, gãy đầu trên xương đùi trên nền nhiều bệnh lý
Bệnh nhân nhập viện trong tình trạng đau nhiều và mất vận động vùng háng trái sau tai nạn trượt chân ngã tại nhà. Trước đó 3 ngày, bệnh nhân đập vùng mông trái xuống nền nhà, mất hoàn toàn khả năng đi lại.
Thăm khám cho thấy người bệnh tỉnh táo nhưng thể trạng rất già yếu, da niêm mạc nhợt, có thở rít nhẹ do tiền sử hen phế quản. Chi dưới trái sưng nề, bầm tím vùng mấu chuyển, bàn chân xoay ngoài, chi ngắn hơn bên lành – những dấu hiệu điển hình của gãy đầu trên xương đùi.
Kết quả cận lâm sàng xác định gãy liên mấu chuyển xương đùi trái di lệch. Bệnh nhân đồng thời đối mặt với nhiều nguy cơ: thiếu máu nặng, rối loạn điện giải (hạ natri máu), loãng xương mức độ rất nặng (T-score -4), cùng các bệnh lý tim mạch, hô hấp và xơ vữa mạch chi dưới.
Cụ bà 104 tuổi được phẫu thuật thay thay khớp háng, đã hồi phục vận động. Ảnh BVCC
Hồi sức tích cực trước khi quyết định mổ
Theo các bác sĩ, đây là trường hợp nguy cơ rất cao do tuổi đã ngoài 100 và có nhiều bệnh lý mạn tính kèm theo. Người bệnh được điều trị hồi sức tích cực: bù máu, điều chỉnh nước – điện giải, tối ưu chức năng tim phổi và nâng cao thể trạng.
Sau 4 ngày, các chỉ số dần ổn định. Trên cơ sở hội chẩn liên chuyên khoa và trao đổi kỹ với gia đình, các bác sĩ thống nhất chỉ định phẫu thuật thay khớp háng bán phần chuôi dài – giải pháp được đánh giá phù hợp nhất để giúp người bệnh sớm vận động, tránh biến chứng do nằm lâu.
Ca mổ thành công, bệnh nhân sớm tập đi
Ca phẫu thuật do ThS.BSCKII Kiều Quốc Hiền – Trưởng khoa Phẫu thuật Chấn thương chỉnh hình, trực tiếp thực hiện cùng ê-kíp chuyên môn.
Chỉ sau 1 ngày hậu phẫu, bệnh nhân đã có thể ngồi dậy, tập vận động sớm với sự hỗ trợ của bác sĩ phục hồi chức năng. Việc chăm sóc, vệ sinh trở nên thuận lợi hơn, giảm đáng kể nguy cơ viêm phổi, loét tỳ đè hay nhiễm trùng tiết niệu.
Sau 10 ngày, vết mổ khô, người bệnh hết đau, tập đứng và đi lại vững vàng bằng khung tập đi. Đây được xem là kết quả rất tích cực đối với một ca bệnh “đặc biệt” về tuổi và mức độ nguy cơ.
Thông điệp từ bác sĩ
Theo các chuyên gia chấn thương chỉnh hình, gãy liên mấu chuyển xương đùi ở người cao tuổi – nhất là những người có loãng xương nặng và nhiều bệnh lý đi kèm – là tổn thương nghiêm trọng, dễ dẫn đến biến chứng và tử vong nếu không được điều trị sớm, đúng chỉ định.
Trong những trường hợp xương loãng nặng, thay khớp háng chuôi dài giúp khớp vững, giảm đau nhanh, cho phép người bệnh ngồi dậy, đứng và đi lại sớm sau mổ. Từ đó tránh các biến chứng do nằm lâu như viêm phổi, loét tỳ đè, viêm đường tiết niệu… Đây là yếu tố then chốt để hạn chế các biến chứng nguy hiểm do bất động kéo dài.
Lời khuyên cho gia đình có người cao tuổi
ThS.BSCKII Kiều Quốc Hiền khuyến cáo, người cao tuổi khi bị ngã, dù chấn thương có vẻ nhẹ, cũng cần được đưa đến cơ sở y tế sớm để thăm khám. Người cao tuổi khi bị chấn thương rất dễ gãy xương đầu trên xương đùi gây ra các biến chứng như thiếu máu do chẩy máu ổ gãy vùng xương xốp, đau đơn gây sốc và mất vận động nằm một chỗ gây viêm phổi, loét tỳ đè, nhiễm trùng hệ tiết niệu sinh dục…
Gia đình bệnh nhân nên đưa bệnh nhân tới khám tại cơ sở y tế. Tại đây, không những phát hiện được tổn xương do chấn thương mà còn phát hiện những bệnh lý đi kèm: thiếu máu, rối loạn điện giải, hô hấp… Chính những bệnh lý này sẽ làm người bệnh yếu đi và diến biến xấu hơn.