Ảnh minh họa
Mới đây, Chính phủ ban hành Nghị định 147/2026/NĐ-CP hướng dẫn thực hiện cơ chế, chính sách đặc thù tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án tồn đọng, kéo dài theo Nghị quyết 29/2026/QH16 của Quốc hội.
Theo đó, Nghị định tập trung xử lý các tồn tại liên quan đến đất đai, dự án vi phạm trong lựa chọn nhà đầu tư, quản lý sử dụng đất và đặc biệt là các dự án đã được cấp giấy chứng nhận không đúng quy định.
Cụ thể, Sở Xây dựng sẽ chủ trì phối hợp với các cơ quan liên quan rà soát sự phù hợp của dự án với quy hoạch đô thị và nông thôn. Trên cơ sở đó, cơ quan này tổng hợp hồ sơ, trình UBND cấp tỉnh xem xét quyết định điều chỉnh mục đích sử dụng đất hoặc điều chỉnh cả thời hạn sử dụng đất đối với các dự án được cấp giấy chứng nhận sai quy định.
Đối với các địa phương có Sở Quy hoạch - Kiến trúc riêng, UBND cấp tỉnh sẽ phân công cơ quan phù hợp thực hiện nhiệm vụ.
Đáng chú ý, diện tích đất được điều chỉnh mục đích sử dụng hoặc thời hạn sử dụng theo quyết định của UBND cấp tỉnh sẽ không phải thực hiện lại thủ tục điều chỉnh quyết định giao đất hoặc cho thuê đất.
Nghị định cũng quy định rõ trách nhiệm của Sở Nông nghiệp và Môi trường trong việc xác định giá đất, chuyển thông tin cho cơ quan thuế để tính bổ sung tiền sử dụng đất, tiền thuê đất đối với các trường hợp phải điều chỉnh.
Cơ quan này đồng thời phải công bố danh sách các giấy chứng nhận đã cấp thuộc diện xử lý, bao gồm thông tin người sử dụng đất, số seri và số vào sổ cấp giấy chứng nhận.
Trong khi đó, Văn phòng đăng ký đất đai có trách nhiệm đăng tải công khai danh sách các giấy chứng nhận liên quan trên phương tiện thông tin đại chúng 3 lần, mỗi lần cách nhau 30 ngày. Nếu có địa chỉ người sử dụng đất, cơ quan chức năng phải gửi thông báo yêu cầu nộp lại giấy chứng nhận để thực hiện điều chỉnh.
Ngoài ra, thông tin cũng được gửi đến Sở Tư pháp, các tổ chức công chứng, UBND cấp xã và các bên liên quan nhằm hạn chế phát sinh giao dịch trong thời gian xử lý.
Nghị định quy định thời điểm xác định giá đất, tính tiền sử dụng đất hoặc tiền thuê đất bổ sung là thời điểm UBND cấp tỉnh ban hành quyết định điều chỉnh mục đích sử dụng đất hoặc thời hạn sử dụng đất.
Khoản tiền phải nộp bổ sung được xác định bằng phần chênh lệch giữa nghĩa vụ tài chính theo mục đích sử dụng đất mới và nghĩa vụ tài chính theo loại đất đã được cấp sai trước đó.
Trường hợp doanh nghiệp hoặc người sử dụng đất đã nộp số tiền lớn hơn số phải nộp theo quy định mới, Nhà nước sẽ không hoàn trả phần chênh lệch.
Nghị định 147/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 7/5/2026 và được áp dụng đến khi cơ chế đặc thù theo Nghị quyết 29/2026/QH16 hết hiệu lực.
Đối với các dự án đã được cơ quan có thẩm quyền chấp thuận xử lý nhưng đến ngày 1/5/2031 vẫn chưa hoàn tất, nghị định cho phép tiếp tục áp dụng cơ chế này để triển khai.
Núi Thành