Thi vào lớp 10: Ám ảnh hiện tượng quên kiến thức tạm thời trước kỳ thi

2 giờ trướcBài gốc

Mỗi kỳ thi vào lớp 10, không khó bắt gặp hình ảnh sĩ tử 15 tuổi gục đầu bên bàn học lúc nửa đêm hay những giọt nước mắt rơi ngay trên trang giấy thi thử. Đằng sau "khoảng trống" kiến thức bất chợt là một thực trạng đáng suy ngẫm về sự quá tải tâm trí vì căng thẳng.

Thực tế, áp lực không chỉ đến từ khối lượng kiến thức khổng lồ mà còn từ những kỳ vọng quá lớn, khiến nhiều em gặp phải tình trạng quá tải cả về cơ thể lẫn tâm trí ngay sát giờ vào phòng thi.

Hiện tượng quên kiến thức tạm thời trước kỳ thi vào lớp 10

Trong cuộc đua vào lớp 10, đây được coi là thời điểm nhạy cảm nhất về mặt tâm lý. Sự sa sút về phong độ hay cảm giác "không nhớ gì" thường không phải do hổng kiến thức, mà là phản ứng tự nhiên của não bộ khi phải chịu đựng căng thẳng quá mức trong thời gian dài.

Sự mệt mỏi tích tụ là nguyên nhân đầu tiên, khi không ít sĩ tử duy trì lịch học xuyên đêm và ngủ không đủ giấc để chuẩn bị cho kỳ thi chuyển cấp. Khi cơ thể kiệt sức, khả năng ghi nhớ và xử lý thông tin của não bộ sẽ bị trì trệ.

Bên cạnh đó là tâm lý học trong sự lo âu; thay vì chủ động tìm hiểu, các em ôn tập vì nỗi sợ bị tụt lại phía sau hoặc lo lắng về việc trượt nguyện vọng.

Khi tâm trí bị lấp đầy bởi nỗi sợ, không gian dành cho tư duy logic sẽ bị thu hẹp, khiến hiệu quả học tập giảm sút rõ rệt.

Học sinh Trường Trung học Cơ sở Phú Diễn (Hà Nội) miệt mài ôn luyện chuyên đề môn Ngữ văn chuẩn bị cho kỳ thi vào lớp 10. Ảnh: Trường Trung học Cơ sở Phú Diễn

Khi "cánh cửa hẹp" trở thành gánh nặng hệ thống

Tại sao kỳ thi tuyển sinh lớp 10 công lập lại tạo ra sức ép hơn cả thi đại học? Câu trả lời nằm ở sự mất cân bằng giữa nhu cầu và thực tế quy hoạch giáo dục.

Tại các đô thị lớn, số lượng chỉ tiêu vào trường công lập hiện vẫn chưa đáp ứng đủ nhu cầu thực tế của học sinh. Điều này tạo nên một cuộc đua khốc liệt, biến kỳ thi vào lớp 10 thành một "khe cửa hẹp".

Việc xét tuyển chủ yếu dựa trên một kỳ thi duy nhất khiến nỗ lực của cả 4 năm học bị dồn nén vào vài giờ làm bài.

Rõ ràng, khi chúng ta coi một kỳ thi là thước đo duy nhất để phân loại giá trị của một đứa trẻ ở tuổi 15, chúng ta vô tình biến giáo dục thành một "cuộc đua" thay vì là một hành trình rèn luyện nhân cách.

Chính tâm lý chuộng trường chuyên, lớp chọn và sức ép từ xã hội đã biến ngưỡng cửa trung học phổ thông thành một gánh nặng tâm lý kéo dài, lấy đi niềm vui học tập của các em. Những "khoảng trống" tâm trí chính là lời cảnh báo rằng các em đã kiệt sức trong chính kỳ vọng của người lớn.

Ổn định tinh thần: Lối thoát cho sĩ tử thi vào lớp 10

Để xóa bỏ những "khoảng trống" tâm trí trong 10 ngày cuối cùng, việc ưu tiên phục hồi sức khỏe và quản trị cảm xúc là điều quan trọng nhất để đạt kết quả tốt trong kỳ thi vào lớp 10.

Trước hết, các em cần chủ động thay đổi phương pháp ôn tập theo hướng tối giản và hiệu quả.

Thay vì cố nhồi nhét thêm kiến thức mới, học sinh nên tập trung hệ thống lại những phần căn bản bởi khi đã nắm vững bản chất vấn đề, việc ghi nhớ sẽ trở nên tự nhiên và bền vững hơn rất nhiều.

Song song với đó, việc thực hiện chế độ nghỉ ngơi khoa học cũng đóng vai trò then chốt. Một giấc ngủ đủ cùng những khoảng nghỉ ngắn giữa các buổi học sẽ giúp não bộ có thời gian sắp xếp lại thông tin, đây chính là cách "nạp năng lượng" tốt nhất để cơ thể sẵn sàng cho kỳ thi vào lớp 10.

Và quan trọng nhất chính là sự đồng hành từ phía gia đình. Lúc này, điều học sinh cần hơn cả là sự thấu hiểu và khích lệ từ phụ huynh, bởi khi các em cảm thấy mình luôn có bệ đỡ an toàn dù kết quả ra sao, tâm lý sẽ trở nên vững vàng và tự tin hơn để bước vào phòng thi.

Kỳ thi vào lớp 10 là một cột mốc quan trọng, nhưng không nên là sự đánh đổi bằng sức khỏe tâm thần của trẻ em.

Để giảm bớt những áp lực và ám ảnh kéo dài, cần có sự thay đổi từ việc quy hoạch trường lớp đến cách nhìn nhận nhân văn hơn của cộng đồng. Hãy để kỳ thi vào lớp 10 là một bước đệm giúp các em trưởng thành, thay vì là một nỗi sợ ngăn cản sự phát triển tự nhiên của học sinh.

Hồng Phong

Nguồn Công dân & Khuyến học : https://congdankhuyenhoc.vn/thi-vao-lop-10-am-anh-hien-tuong-quen-kien-thuc-tam-thoi-truoc-ky-thi-179260515123129052.htm