Bánh kem do ngân hàng đặt để tặng chúc mừng ngày 8/3. Ảnh: VOV.
Theo báo cáo của Sở Y tế tỉnh An Giang, trước đó, ngày 6/3, một ngân hàng trên địa bàn phường Rạch Giá mua bánh kem bông lan trứng muối tại hộ kinh doanh tặng đối tác, khách hàng. Tới buổi chiều cùng ngày, một số người ăn bánh kem nhập viện với triệu chứng đau bụng, nôn ói, tiêu chảy, sau đó rải rác nhiều người nhập viện, người cuối cùng vào viện lúc rạng sáng 8/3.
Báo cáo cho biết 97/98 người ăn bánh xuất hiện triệu chứng ngộ độc, 43 người phải nhập viện điều trị, không ghi nhận trường hợp tử vong. Các bệnh nhân có biểu hiện tương tự nhau, đến sáng 13/3, tất cả được xuất viện.
Sau khi xét nghiệm bệnh phẩm, Bệnh viện Đa khoa Kiên Giang phát hiện vi khuẩn Salmonella - tác nhân phổ biến gây ngộ độc thực phẩm. Qua điều tra, cơ quan chức năng xác định thực phẩm nghi gây ngộ độc là bánh kem bông lan trứng muối.
Bánh bông lan trứng muối là món ăn phổ biến thường có trong các tiệc sinh nhật, liên hoan, quà tặng... Tuy nhiên, nếu quá trình chế biến và bảo quản không đảm bảo, thực phẩm này lại tiềm ẩn nhiều rủi ro an toàn thực phẩm vì kết hợp nhiều nguyên liệu dễ nhiễm khuẩn.
Dưới đây là 4 thành phần phổ biến trong bánh kem bông lan trứng muối tiềm ẩn nguy cơ trở thành "thủ phạm" gây ngộ độc.
Sốt dầu trứng, sốt phô mai: Môi trường lý tưởng cho Salmonella
Trong bánh kem bông lan trứng muối, lớp sốt phủ thường được làm từ dầu trứng, mayonnaise hoặc sốt phô mai, những nguyên liệu giàu chất béo và protein.
Theo India Express, các sản phẩm sốt có nguồn gốc từ trứng - đặc biệt khi dùng trứng tươi hoặc trứng chưa được xử lý nhiệt kỹ - dễ bị nhiễm vi khuẩn Salmonella. Mayonnaise, aioli hay các loại sốt trứng thường được liệt kê trong nhóm thực phẩm có nguy cơ cao gây ngộ độc thực phẩm.
Bên cạnh đó, sốt mayonnaise làm từ lòng đỏ trứng có thời hạn sử dụng ngắn và cần được bảo quản lạnh mọi lúc để ngăn ngừa sự phát triển của vi khuẩn. Món ăn này để ở nhiệt độ phòng, ngay cả chỉ vài giờ, cũng có thể khiến vi khuẩn Salmonella hoặc các vi khuẩn khác sinh sôi nhanh chóng, tăng nguy cơ ngộ độc.
Mayonnaise, aioli hay các loại sốt trứng thường được liệt kê trong nhóm thực phẩm có nguy cơ cao gây ngộ độc thực phẩm. Ảnh: Money Control.
Trứng muối: Nguyên liệu quen thuộc nhưng tiềm ẩn rủi ro cao
Trong khi đó, trứng muối là thành phần đặc trưng của món bánh này. Tuy nhiên, tương tự sốt dầu trứng, sốt phô mai, trứng muối nếu không được bảo quản đúng cách hoặc xử lý nhiệt chưa đủ, có thể trở thành nguồn mang vi khuẩn.
Theo hướng dẫn an toàn thực phẩm của Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA), trứng nói chung được xem là thực phẩm có nguy cơ cao đối với Salmonella, vì vi khuẩn có thể tồn tại trên vỏ hoặc thậm chí bên trong trứng mà không làm thay đổi mùi vị. Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cũng xếp trứng vào nhóm thực phẩm dễ nhiễm vi sinh vật nếu quy trình chế biến và bảo quản không đảm bảo vệ sinh.
Trong sản xuất bánh kem bông lan trứng muối, nếu trứng muối không được hấp chín hoàn toàn, hoặc bị nhiễm khuẩn chéo trong quá trình chế biến, chúng có thể trở thành nguồn mang vi khuẩn gây ngộ độc thực phẩm.
Trong tổng số 98 người ăn bánh kem bông lan trứng muối ở An Giang, 97 người có triệu chứng ngộ độc. Ảnh tạo bởi AI.
Chà bông: Dễ nhiễm khuẩn nếu bảo quản không đúng
Chà bông (ruốc thịt) thường được làm từ thịt heo hoặc thịt gà sấy khô. Dù có độ ẩm thấp, nguyên liệu này vẫn có nguy cơ nhiễm vi sinh vật nếu tiếp xúc với môi trường không sạch hoặc được bảo quản lâu ngày, đặc biệt ở nhiệt độ phòng, theo nghiên cứu trên tạp chí Frontiers in Nutrition.
Trong các cơ sở làm bánh nhỏ lẻ, chà bông thường được để ở nhiệt độ phòng và sử dụng nhiều ngày, làm tăng nguy cơ nhiễm vi khuẩn từ không khí, tay người chế biến hoặc dụng cụ. Ngoài ra, nếu chà bông được sản xuất thủ công mà không đảm bảo quy trình vệ sinh, nguy cơ nhiễm khuẩn cũng tăng lên. Điều này đặc biệt nguy hiểm khi Salmonella có thể tồn tại trong chà bông nhiều tháng.
Chà bông là nguyên liệu phổ biến trong nhiều món ăn. Ảnh: Shutterstock.
Quy trình đóng gói và bảo quản: Khâu quan trọng nhưng dễ bị bỏ qua
Ngay cả khi nguyên liệu ban đầu an toàn, khâu đóng gói và bảo quản không đúng vẫn có thể khiến thực phẩm bị nhiễm khuẩn.
Theo Healthline, thông thường, vi khuẩn gây bệnh phát triển mạnh trong khoảng nhiệt độ 4-60°C, hay "vùng nhiệt độ nguy hiểm". Trong điều kiện thuận lợi, số lượng vi khuẩn có thể tăng gấp đôi chỉ sau khoảng 20 phút. Vì vậy, những thực phẩm chứa trứng, thịt hoặc sản phẩm từ sữa - như bánh kem bông lan trứng muối - cần được bảo quản dưới 5°C hoặc giữ nóng trên 60°C để hạn chế sự phát triển của Salmonella.
Trong khi đó, bánh kem bông lan trứng muối được đóng hộp và vận chuyển trong nhiều giờ ở nhiệt độ môi trường. Điều kiện nhiệt độ ấm và môi trường kín chính là điều kiện thuận lợi để vi khuẩn sinh sôi nhanh chóng.
Trong vụ việc bánh kem bông lan trứng muối ở An Giang, sau khi tiến hành điều tra, cơ quan chức năng ghi nhận cơ sở sản xuất có nhiều vi phạm như: Người trực tiếp tiếp xúc thực phẩm không mang đầy đủ bảo hộ lao động; dụng cụ thu gom chất thải rắn không có nắp đậy; không bảo đảm vệ sinh khu vực kinh doanh thực phẩm đã qua chế biến.
Đoàn kiểm tra đã yêu cầu cơ sở tạm ngưng hoạt động cho đến khi có kết luận của cơ quan chức năng, đồng thời lập biên bản xử phạt vi phạm hành chính 10 triệu đồng. Tại thời điểm kiểm tra, đoàn không thu được mẫu bánh để đưa đi kiểm nghiệm.
Mai Phương