Thu phí điện tử không dừng: Không khả thi cho các bãi trông xe tự phát

2 giờ trướcBài gốc

Bãi xe tại Khu đô thị HH Linh Đàm (Hà Nội) vẫn áp dụng hình thức thu phí bằng tiền mặt. ẢNH: K.H

Đánh giá của Bộ Xây dựng và các đơn vị liên quan cho thấy, tại các thành phố lớn, trong đó có Hà Nội, hiện nay hơn 90% giao dịch tại các bãi đỗ xe chung cư, trung tâm thương mại vẫn sử dụng tiền mặt. Trong khi đó, hơn 98% xe ô tô tại Việt Nam đã dán thẻ thu phí không dừng. Đây được xem là điều kiện tiên quyết để đẩy mạnh triển khai các giải pháp thanh toán thông minh trong giao thông đô thị. Hệ thống thu phí không dừng tại bãi đỗ xe sẽ đáp ứng tiêu chí “2 không - 1 có”: Không dùng tiền mặt, không dừng xe và có hóa đơn điện tử kết nối trực tiếp với cơ quan thuế, đồng thời sẵn sàng tích hợp với hệ sinh thái ITS của đô thị thông minh.

Theo Sở Xây dựng Hà Nội, Quy hoạch bến xe, bãi đỗ xe, trung tâm tiếp vận và trạm dừng nghỉ trên địa bàn thành phố đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050 được phê duyệt tại Quyết định số 1218/QĐ-UBND, ngày 8/4/2022 của UBND TP Hà Nội, trên địa bàn Thủ đô sẽ có 1.620 bãi đỗ xe công cộng, trong đó có 73 bãi ngầm. Thống kê sơ bộ, hiện thành phố có khoảng 1,1 triệu ô tô và 6,7 triệu xe máy, chưa kể khoảng 1,2 triệu phương tiện vãng lai thường xuyên tham gia giao thông trên địa bàn. Hiện có tới gần 90% trong số khoảng 9 triệu phương tiện đang phải đỗ tạm bợ tại các điểm đỗ tự phát, tận dụng khoảng đất trống của chung cư, khu đô thị, sân cơ quan, công sở, lòng đường, vỉa hè, hoặc các khu đất trống tại dự án “treo”…

Ngày 6/9/2024, UBND TP Hà Nội đã có Quyết định số 4696 ban hành Quy chế tạm thời trong công tác triển khai ứng dụng giải pháp công nghệ để tìm kiếm và thanh toán giá dịch vụ trông giữ xe không sử dụng tiền mặt trên địa bàn. Theo đó, những bãi đỗ xe tạm tại các khu đất trống, dự án chậm triển khai (vị trí đất được quy hoạch là bãi đỗ xe); điểm trông giữ xe tạm thời một phần lòng đường, hè phố đã được cấp phép, phải triển khai ứng dụng giải pháp công nghệ… Đặc biệt, quyết định này còn áp dụng cho cả các bãi đỗ xe chưa cấp phép.

Tuy nhiên, cho đến thời điểm này rất nhiều chủ bãi trông xe vẫn không biết đến Quyết định số 4696 của UBND TP Hà Nội. Chủ một địa điểm trông xe tự phát trên địa bàn phường Tây Mỗ cho biết, đang áp dụng mức phí 800.000 đồng/tháng cho 1 xe ô tô, nếu muốn xe để trong nhà có mái che chủ xe sẽ phải trả 1.000.000 đồng/tháng. Phương thức giao dịch tiền mặt hay chuyển khoản cá nhân đều được. Chủ một điểm trông xe khác nằm trên phố Nguyễn Phan Chánh, phường Hoàng Liệt khẳng định, vẫn chưa được cơ quan quản lý nào thông báo phải áp dụng công nghệ thu phí điện tử không dừng.

Luật sư Hoàng Văn Hướng - giảng viên Học viện Tư pháp phân tích, Hà Nội cần cân nhắc khi hướng tới phương án áp dụng thu phí điện tử không dừng cho cả các bãi đỗ xe chưa cấp phép. Bởi quyết định này đang xung đột với các luật và nghị định của Chính phủ về quy hoạch, đất đai, xây dựng, phòng, chống cháy nổ… Không ít bãi trông xe đang hiện diện tại các dự án treo, chậm triển khai trong suốt thời gian dài. Cần phải thu hồi lại để chủ đầu tư khác có cơ hội thực hiện dự án mới, tránh lãng phí về thuế và đất đai cũng như bảo vệ môi trường. Với luật định hiện tại, rất khó để một cơ quan có thẩm quyền về phòng, chống cháy nổ cấp phép cho một bãi trông xe vi phạm pháp luật về phòng, chống cháy nổ, quy hoạch, xây dựng cũng như an ninh trật tự. Mặt khác, quan điểm trên cũng đang có dấu hiệu mở đường cho các bãi trông xe tự phát được kinh doanh dịch vụ trông xe, trong khi đó những bãi này luôn nằm trong danh sách phải cưỡng chế, giải tỏa của UBND phường, xã sở tại.

Theo Chuyên gia đô thị Hoàng Văn Thái, năm 2025, thông qua Quyết định số 4696, UBND TP Hà Nội chỉ áp dụng cho 405 bãi/điểm trông giữ phương tiện đã được cấp phép. Điều này cho thấy thành phố đã có sự cân nhắc khi không gom tất cả các bãi trông xe cả có phép và không phép để áp dụng thu phí điện tử không dừng. Cùng với việc mang lại nhiều tiện ích cho người dân, đa số bãi trông giữ chưa có hình ảnh nhận diện riêng nên người dân khó phân biệt giữa điểm áp dụng công nghệ và điểm chưa triển khai. Nhiều nơi đăng ký sử dụng nhưng thực tế giao dịch không phát sinh hoặc chỉ mang tính đối phó. Có bãi xe niêm yết một giá và thu phí với giá cao hơn.

Việc cập nhật dữ liệu tại một số điểm vẫn còn hình thức. Một số bãi do vận hành thủ công hoặc chưa đồng thuận giữa các bên nên chưa thể triển khai đồng bộ. Cơ sở hạ tầng công nghệ cũng còn nhiều hạn chế: lỗi mạng, mất kết nối, thiết bị nhanh hết pin, hệ thống bị treo, máy đọc biển số hoạt động thiếu ổn định… Đây là những nhược điểm mà thành phố cần có biện pháp giải quyết trước khi tiến hành áp dụng mô hình thu phí không dùng tiền mặt ở diện rộng.

Khắc Hạnh - Trần Việt

Nguồn Đại Đoàn Kết : https://daidoanket.vn/thu-phi-dien-tu-khong-dung-khong-kha-thi-cho-cac-bai-trong-xe-tu-phat.html