Ảnh hưởng từ cuộc xung đột ở Trung Đông và những diễn biến mới của thị trường dầu mỏ toàn cầu, giá xăng dầu không ngừng tăng mạnh kèm theo những khó khăn trong việc đảm bảo nguồn cung.
Việt Nam là quốc gia xuất khẩu hàng hóa tiêu dùng lớn lại đang nhập khẩu nhiên liệu, năng lượng đầu vào cho nền kinh tế. Bối cảnh tình hình thế giới tiếp tục diễn biến phức tạp, khó lường sẽ ảnh hưởng không nhỏ tới các hoạt động sản xuất trong nước cũng như giao thương, xuất khẩu hàng hóa ra nước ngoài.
Bộ Công Thương kích hoạt các kịch bản ứng phó
Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân vừa cho biết ngay sau khi Chính phủ ban hành Nghị quyết 01 và Nghị quyết 23, Bộ Công Thương đã xây dựng Kế hoạch 1081 để triển khai đồng bộ các nhiệm vụ được giao với mục tiêu vừa thúc đẩy tăng trưởng, vừa bảo đảm ổn định thị trường trong bối cảnh kinh tế thế giới tiềm ẩn nhiều rủi ro mới.
Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân.
Trước diễn biến phức tạp tại khu vực Trung Đông, Bộ Công Thương đã nhanh chóng “kích hoạt” các kịch bản ứng phó nằm trong khuôn khổ Kế hoạch 1081. Cụ thể, hành động của Bộ tập trung vào ba nội dung chính.
Một là đảm bảo an ninh năng lượng và nguồn cung xăng dầu, vì đây là “mạch máu” của nền kinh tế.
Hai là giám sát thị trường và điều tiết cung cầu hàng hóa thiết yếu, đặc biệt là trong bối cảnh chi phí logistics tăng cao do rủi ro vận tải, có thể có hiện tượng găm hàng, đầu cơ.
Ba là chú trọng cảnh báo sớm và phản ứng linh hoạt trong chuỗi cung ứng. Bộ phối hợp chặt chẽ với các cơ quan đại diện thương mại Việt Nam tại nước ngoài để cập nhật liên tục biến động thị trường, giúp doanh nghiệp xuất nhập khẩu chủ động thay đổi lộ trình vận chuyển hoặc phương thức thanh toán.
Đồng thời, Bộ đã có cơ chế phối hợp liên ngành linh hoạt, chặt chẽ, như phối hợp với Bộ Tài chính để điều hành giá xăng dầu theo cơ chế thị trường nhưng có sự quản lý của Nhà nước.
Theo Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân, Thủ tướng Chính phủ đã thành lập Tổ công tác bảo đảm an ninh năng lượng trước diễn biến phức tạp tại Trung Đông, trong đó không chỉ là nguồn cung xăng dầu mà còn các loại hình năng lượng khác.
“Bộ Công Thương là cơ quan thường trực của Tổ công tác này. Bộ sẽ có báo cáo nhanh, hàng ngày tới Tổ công tác để phục vụ cho công tác điều hành trong bối cảnh rất phức tạp như hiện nay”, ông Tân thông tin.
Tiếp tục chia sẻ, lãnh đạo Bộ Công Thương cho biết để đảm bảo nguồn cung xăng dầu, Bộ đang thúc đẩy các doanh nghiệp đầu mối tăng cường ký kết hợp đồng dài hạn với các đối tác tại Đông Nam Á, Australia và Mỹ để bù đắp khi tuyến đường qua Trung Đông bị gián đoạn.
Để đảm bảo nguồn cung xăng dầu, Bộ Công Thương đang thúc đẩy các doanh nghiệp đầu mối tăng cường ký kết hợp đồng dài hạn với các đối tác tại Đông Nam Á, Australia và Mỹ để bù đắp khi tuyến đường qua Trung Đông bị gián đoạn.
Bộ cũng yêu cầu các doanh nghiệp đầu mối phải duy trì nghiêm túc mức dự trữ lưu thông theo quy định, sẵn sàng ứng phó trong tình huống nguồn cung thế giới bị thắt chặt. Bên cạnh đó, giữ ổn định sản xuất trong nước, các nhà máy ưu tiên điều tiết nguồn hàng cho thị trường nội địa.
Không để tình trạng thiếu hàng, tăng giá đột biến
Theo Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân, việc bảo đảm nguồn cung đi đôi với bình ổn thị trường và kiểm soát giá cả hàng hóa thiết yếu là nhiệm vụ xuyên suốt của Bộ Công Thương, nhằm góp phần giữ vững các cân đối lớn của nền kinh tế và kiểm soát lạm phát.
Theo chức năng được giao, Bộ Công Thương luôn phối hợp chặt chẽ với các hiệp hội ngành hàng, địa phương và doanh nghiệp là các thành viên của Tổ điều hành thị trường trong nước để theo dõi sát diễn biến cung - cầu, đặc biệt đối với các mặt hàng thiết yếu, nhạy cảm như xăng dầu, điện, khí đốt, sắt thép… Qua đó, kịp thời đề xuất và triển khai các giải pháp phù hợp khi thị trường có dấu hiệu biến động.
“Trong trường hợp phát sinh yếu tố bất thường, Tổ điều hành thị trường trong nước sẽ tổ chức họp chuyên đề đột xuất để đánh giá tình hình và thống nhất biện pháp điều hành, bảo đảm không để xảy ra tình trạng thiếu hàng, tăng giá đột biến hoặc tác động dây chuyền đến mặt bằng giá chung”, ông Tân chia sẻ.
Giá xăng dầu tăng sẽ ảnh hưởng không nhỏ đến giá của các mặt hàng khác.
Về điều hành giá, Thứ trưởng Tân cho biết theo phân công tại Luật Giá và các văn bản hướng dẫn, Bộ Công Thương phối hợp chặt chẽ với Bộ Tài chính trong điều hành giá các mặt hàng quan trọng như điện và xăng dầu theo cơ chế thị trường có sự quản lý của Nhà nước, bảo đảm hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người tiêu dùng.
Đồng thời, Bộ Công Thương cũng theo dõi sát diễn biến giá khí đốt, sắt thép và các vật tư đầu vào quan trọng khác để chủ động đề xuất biện pháp bình ổn khi cần thiết.
“Thông qua cơ chế phối hợp liên ngành, công tác dự báo sát thực tiễn và điều hành linh hoạt, Bộ Công Thương góp phần kiểm soát tốt áp lực lạm phát chi phí đẩy, ổn định tâm lý thị trường, từ đó hỗ trợ duy trì ổn định kinh tế vĩ mô và tạo nền tảng cho tăng trưởng bền vững”, lãnh đạo Bộ Công Thương chia sẻ.
AN HIỀN