Thông tin từ Bộ Công Thương cho biết, Bộ này đã tổ chức 8 đoàn công tác ở cả ba miền để kiểm tra và tháo gỡ vướng mắc cho các dự án điện trong Quy hoạch điện VIII điều chỉnh tại các tỉnh/thành, trong đó, tập trung rà soát các khó khăn, vướng mắc trong thực tiễn về quy định của pháp luật và những vướng mắc phát sinh trong quá trình tổ chức thực hiện trên cơ sở các báo cáo của chính quyền các địa phương và từ phía các nhà đầu tư.
Trong đó, mới nhất là cuộc làm việc của Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Long với Ninh Bình. Địa phương này hiện đang thực hiện các dự án như: Dự án BOT Nhà máy nhiệt điện Nam Định I công suất 1.200MW; dự án Nhà máy nhiệt điện linh hoạt Ninh Bình công suất 300MW; dự án Nhà máy nhiệt điện linh hoạt Ninh Bình 2 công suất 1.200MW; các dự án đầu tư, nâng cấp trạm biến áp 500kV; dự án đường dây 500/220kV Nho Quan - Phủ Lý - Thường Tín; đường dây 500kV Nam Định - rẽ Thanh Hóa - Phố Nối; đường dây 500kV LNG Nghi Sơn - Hưng Yên 2... Trong đó, dự án đường dây 500kV Nho Quan - Phủ Lý - Thường Tín là một trong những dự án thuộc danh mục dự án trọng điểm quốc gia về năng lượng.
Đáng chú ý, Ninh Bình còn đề xuất xây dựng hệ thống lưu trữ năng lượng (BESS) với 2 nhà máy. Dự kiến 2 hệ thống sẽ có quy mô lưu trữ khoảng 7 giờ sử dụng (và có khả năng mở rộng thời gian lưu trữ lên 8 giờ tùy theo nhu cầu phụ tải của tỉnh).
Tại buổi làm việc, Ninh Bình đã cam kết với Bộ Công Thương và Ban Chỉ đạo các chương trình trọng điểm quốc gia về năng lượng sẽ chỉ đạo quyết liệt thực hiện công tác giải phóng mặt bằng, bảo đảm bàn giao 100% mặt bằng sạch trên địa bàn trước ngày 30/5/2026 để phục vụ thi công các dự án. Riêng về địa điểm xây dựng hệ thống lưu trữ năng lượng BESS, tỉnh đã yêu cầu các xã phối hợp chặt chẽ với các đơn vị có liên quan, xác định vị trí đặt BESS và tích cực hơn nữa trong công tác giải phóng mặt bằng, tạo điều kiện thuận lợi để dự án sớm triển khai thực hiện.
Trước đó, Bộ Công Thương đã làm việc với nhiều địa phương khác như Sơn La, Nghệ An. Một trong những dự án đáng chú ý ở tỉnh Nghệ An là Nhà máy nhiệt điện LNG Quỳnh Lập (Nghệ An) có công suất 1.500MW, tổng vốn đầu tư hơn 59.000 tỷ đồng. Đây là dự án được kỳ vọng để bảo đảm an toàn hệ thống điện, góp phần thực hiện cam kết phát thải ròng bằng 0 (Net Zero).
Theo báo cáo của Nghệ An, hiện dự án đã được chấp thuận chủ trương đầu tư, cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư và đang triển khai các thủ tục liên quan đến quy hoạch, giải phóng mặt bằng, hạ tầng kỹ thuật và đấu nối lưới điện. Ngoài dự án LNG Quỳnh Lập, Nghệ An đang triển khai thủ tục đầu tư đối với 8 dự án nguồn điện đã được phê duyệt trong Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, gồm các dự án điện mặt trời nổi trên hồ Vực Mấu, hồ Khe Gỗ; các dự án thủy điện Mỹ Lý, Nậm Mô, Cẩm Sơn, Thông Thụ và các dự án điện gió Nam Đàn, Quỳnh Lập 2.
Theo Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, đến năm 2035 tổng công suất nguồn điện trên địa bàn Nghệ An dự kiến đạt khoảng 7.857MW, bao gồm các nguồn LNG, thủy điện, năng lượng tái tạo; đồng thời tiếp nhận nguồn điện nhập khẩu từ Lào. Điều này đặt ra yêu cầu tiếp tục đầu tư mạnh hệ thống lưới điện truyền tải đồng bộ để giải tỏa công suất và bảo đảm vận hành an toàn hệ thống điện. Do đó, Tập đoàn Điện lực Việt Nam cũng đang tích cực làm việc với tỉnh để triển khai các dự án truyền tải lưới điện.
Tuy nhiên, theo đánh giá của lãnh đạo Bộ Công Thương, việc triển khai các dự án nguồn điện, lưới điện trong Quy hoạch điện VIII điều chỉnh còn gặp nhiều vướng mắc về cơ chế, chính sách và thủ tục đầu tư, tiềm ẩn nguy cơ thiếu điện trong thời gian tới nếu không có giải pháp kịp thời và quyết liệt. Từ đó, lãnh đạo Bộ Công Thương đề nghị các địa phương phải sát sao với các dự án, chủ động tháo gỡ các thủ tục thuộc quyền xử lý của địa phương và báo cáo những thủ tục vượt thẩm quyền đến Bộ Công Thương để Bộ có cơ sở xử lý, đề xuất với các cơ quan có thẩm quyền cao hơn. Tất cả hướng đến mục tiêu duy nhất: “Đẩy nhanh tiến độ thực hiện các dự án thuộc Quy hoạch điện VIII nhằm đủ điện cho phát triển kinh tế và tăng trưởng 2 con số trong giai đoạn 5 năm tới”.
Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Long đánh giá, Hệ thống lưu trữ năng lượng (BESS) góp phần tăng cường tính linh hoạt và khả năng đáp ứng của hệ thống điện, hỗ trợ vận hành lưới điện an toàn, ổn định và hiệu quả. Hệ thống BESS sử dụng công nghệ mới nhất sẽ tiết kiệm diện tích, giảm chi phí vận tải và lắp đặt, tối ưu đầu tư, đồng thời góp phần bảo vệ tài nguyên, môi trường quốc gia. Phát triển BESS góp phần hình thành nền tảng hạ tầng năng lượng hiện đại, phục vụ phát triển kinh tế - xã hội bền vững của địa phương trong giai đoạn tới. Khảo sát vị trí đặt hệ thống BESS nhằm đẩy mạnh việc triển khai dự án đầu tư Trung tâm BESS tái tạo Ninh Bình (NB-BESS HUB) là hết sức cần thiết.
Hoàng Tú