Hình ảnh minh họa đồng tiền điện tử Bitcoin. (Ảnh: REUTERS/TTXVN)
Theo phóng viên TTXVN tại Pháp, sự bùng nổ của tiền điện tử đang khiến cuộc chiến chống tài trợ khủng bố toàn cầu trở nên khó khăn hơn bao giờ hết, khi các mạng lưới cực đoan ngày càng tận dụng công nghệ tài chính mới để né tránh kiểm soát và lệnh trừng phạt quốc tế.
Đây là một trong những chủ đề nóng tại Hội nghị quốc tế “No Money for Terror” lần thứ năm diễn ra ngày 19/5 tại Paris, với sự tham dự của đại diện khoảng 50 quốc gia cùng hơn 20 tổ chức quốc tế.
Hội nghị do Tổng thống Pháp Emmanuel Macron khởi xướng từ năm 2018 nhằm tăng cường hợp tác quốc tế trong việc ngăn chặn nguồn tài chính của các tổ chức khủng bố.
Phát biểu tại hội nghị, Bộ trưởng Kinh tế Pháp Roland Lescure thừa nhận các quy định hiện nay đang tụt lại phía sau so với tốc độ phát triển của các công nghệ tài chính mới. Theo ông, hoạt động tài trợ khủng bố hiện không còn giới hạn ở các kênh truyền thống như chuyển khoản ngân hàng hay giao dịch tiền mặt.
Sự phát triển mạnh của tiền điện tử đang làm suy yếu hiệu quả của các cơ chế giám sát tài chính vốn được áp dụng với các ngân hàng, công ty phát hành thẻ tín dụng hay giao dịch kim loại quý.
Đặc điểm ẩn danh và khó truy vết của tiền điện tử khiến nhiều giao dịch vượt khỏi tầm kiểm soát của các cơ quan quản lý.
Cũng tại Hội nghị, Tổng thống Emmanuel Macron cảnh báo tiền điện tử đang tạo ra một “lỗ hổng lớn” trong hệ thống quản lý tài chính toàn cầu.
Ông cho rằng nếu không nhanh chóng xây dựng khung pháp lý phù hợp, thế giới có nguy cơ chứng kiến sự hình thành của một “miền Viễn Tây tài chính” mới ngoài tầm kiểm soát của các chính phủ.
Theo giới chức Mỹ, nước này đã phong tỏa khoảng 500 triệu USD tài sản tiền điện tử có liên quan tới Iran. Tuy nhiên, công ty phân tích blockchain Chainalysis cho biết tổng lượng giao dịch tiền điện tử tại Iran trong năm 2025 có thể đã lên tới 7,8 tỷ USD.
Các chuyên gia cho rằng ngoài nhu cầu né lạm phát và sự mất giá mạnh của đồng rial Iran, tiền điện tử còn được sử dụng để lách các lệnh trừng phạt quốc tế, phục vụ mua bán dầu mỏ và vũ khí.
Theo Chainalysis, khoảng 50% các dòng tiền này trong quý cuối năm 2025 có liên quan lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran (IRGC) vốn bị Liên minh châu Âu (EU) đặt ngoài vòng pháp luật.
Một trong những vấn đề lớn nhất được nêu ra tại Hội nghị là sự thiếu thống nhất trong cách quản lý tiền điện tử giữa các quốc gia. Bộ trưởng Roland Lescure cho rằng các tổ chức khủng bố đang lợi dụng chính những “khoảng trống pháp lý” này để luân chuyển tài chính qua nhiều quốc gia mà không bị phát hiện.
Trong khi đó, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cho rằng nhiều nước vẫn chưa hành động đủ mạnh trước nguy cơ tài trợ khủng bố thông qua tiền điện tử, đặc biệt liên quan tới Iran.
Ông kêu gọi các đồng minh phối hợp chặt chẽ hơn với Mỹ trong việc siết kiểm soát các dòng tiền ngầm.
Theo báo cáo mới nhất của Nhóm hành động tài chính quốc tế (FATF), khoảng 69% quốc gia tham gia chống tài trợ khủng bố vẫn bị đánh giá là quá thụ động trong điều tra, truy tố và xử lý các vụ việc liên quan tới dòng tiền tài trợ cho khủng bố.
Các chuyên gia pháp lý cho rằng hiện chỉ có hệ thống quy định của EU là tương đối đồng bộ ở cấp độ quốc tế đối với lĩnh vực tiền điện tử.
Tuy nhiên, giới quan sát cảnh báo nếu không có sự phối hợp toàn cầu chặt chẽ hơn, các khoảng trống pháp lý sẽ tiếp tục trở thành “điểm mù” để các tổ chức khủng bố lợi dụng phát triển mạng lưới tài chính ngầm./.
(TTXVN/Vietnam+)