Từ giữa thập niên 1960, “Nối vòng tay lớn” đã trở thành bài hát quen thuộc trong các cuộc sinh hoạt tập thể của học sinh, sinh viên. Vậy mà có một ngày, người dân Sài Gòn bỗng được nghe Trịnh Công Sơn hát.
Đó là chiều 30-4-1975, nhạc sĩ Trịnh Công Sơn đã phát biểu và hát ca khúc “Nối vòng tay lớn” trên Đài Phát thanh Sài Gòn (thời điểm này đã được Đài Phát thanh Giải phóng vào tiếp quản).
Nhạc sĩ đã dùng tiếng nói của mình để kêu gọi giới văn nghệ sĩ, học sinh, sinh viên và toàn thể đồng bào miền Nam đoàn kết, ủng hộ và đồng hành cùng Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam, tất cả cùng hướng về mục tiêu chung là xây dựng một đất nước vững mạnh, thống nhất.
Chân dung nhạc sĩ Trịnh Công Sơn. Ảnh gia đình cung cấp
Ông Nguyễn Trung Trực, đại diện gia đình của cố nhạc sĩ Trịnh Công Sơn cho biết: “Anh Sơn là người luôn trực trào khát vọng về một đất nước hòa bình, anh em Nam Bắc sẽ về chung một nhà. Chiều 30-4-1975, tình hình Sài Gòn vẫn có nhiều sự hỗn loạn, nhưng anh vẫn đi đến Đài Phát thanh Sài Gòn”.
Suốt cả cuộc đời lẫn sự nghiệp của mình, nhạc sĩ Trịnh Công Sơn luôn đau đáu trong lòng về nỗi đau chiến tranh mà toàn thể đồng bào phải gánh chịu, đó cũng là một trong những chất liệu chính mà ông dùng để tạo nên những ca khúc sống mãi về sau. Vào thời khắc đất nước thống nhất, cố nhạc sĩ đã không giấu được niềm vui của mình.
Ông đã nói trên làn sóng phát thanh rằng: Hôm nay là ngày mơ ước của tất cả chúng ta… Những điều các bạn mơ ước bấy lâu là độc lập, tự do và thống nhất thì hôm nay chúng ta đã đạt được tất cả những kết quả đó.
Dù không có đàn ghi-ta, nhạc sĩ Trịnh Công Sơn vẫn cùng toàn thể tất cả những người có mặt tại Đài Phát thanh Sài Gòn ngày hôm đó hát vang ca khúc “Nối vòng tay lớn”. Mọi người cùng nhau vỗ tay hoặc gõ lên mặt bàn để đệm nhịp cho bài hát.
Bà Trịnh Vĩnh Trinh - em gái nhạc sĩ Trịnh Công Sơn trong một đêm nhạc tưởng nhớ nhạc sĩ ở Singapore (4-2026). Ảnh gia đình cung cấp
Bà Đoàn Thị Thanh Thủy, nguyên là cán bộ Đài Phát thanh Giải phóng bày tỏ: "Thời điểm đó, tôi đang thu âm hội diễn văn nghệ do Đoàn Văn công, Cục Chính trị Quân Giải phóng tổ chức ở Đồng Nai. Tiếng hát của Trịnh Công Sơn vang lên giữa thời khắc lịch sử khiến chúng tôi lặng đi rồi rưng rưng xúc động. Dù ở xa Sài Gòn nhưng tôi vẫn cảm nhận rõ niềm vui vỡ òa của ngày đất nước thống nhất".
Sau năm 1975, Trịnh Công Sơn vẫn sống và sáng tác tại TP Hồ Chí Minh. Giai đoạn này, ông viết nhiều bài hát kêu gọi trí thức đừng rời thành phố đi.
Đã 25 năm từ ngày nhạc sĩ Trịnh Công Sơn qua đời (1939-2001), 51 năm đất nước được thống nhất, nhưng khoảnh khắc thiêng liêng ấy vẫn còn vang mãi đến tận bây giờ. Tên ca khúc “Nối vòng tay lớn” cũng được đặt tên cho nhiều đêm nhạc tưởng nhớ đến Trịnh Công Sơn và chương trình kỷ niệm ngày đất nước hoàn toàn thống nhất, Bắc Nam về chung một nhà.
Nhạc sĩ Trịnh Công Sơn đã được tôn vinh là cá nhân tiêu biểu có nhiều đóng góp xuất sắc trong sự nghiệp xây dựng, bảo vệ và phát triển TP Hồ Chí Minh giai đoạn 1975-2025.
LƯƠNG ANH - TRUNG HIẾU