Tiếp sức để hộ kinh doanh 'tự lớn'

5 giờ trướcBài gốc

Cụ thể: có tới 73,7% hộ chỉ đạt mức lợi nhuận thấp, trong khi tỷ lệ đạt kỳ vọng chỉ 1,9%. Sức cầu giảm mạnh khi 81,5% hộ ghi nhận doanh thu đi xuống, 75,4% cho biết lượng khách hàng sụt giảm trong năm 2025. Có đến 93,8% HKD không có ý định mở rộng hoạt động trong 2 năm tới... Khi một lực lượng kinh tế đông đảo lựa chọn “đứng yên” thì đó là tín hiệu không thể xem nhẹ.

Điểm nghẽn lớn nhất lại không nằm ở vốn hay thị trường, khi có tới 73,3% HKD cho rằng hệ thống pháp lý là rào cản lớn nhất. Cùng với đó, chi phí tuân thủ thuế và kế toán (39,5%) gần tương đương chi phí nguyên liệu (43,8%), cho thấy, “chi phí thể chế” đã trở thành gánh nặng. Khi chi phí tuân thủ tăng nhanh hơn năng lực hấp thụ, phản ứng tự nhiên của HKD là thu hẹp hoạt động để giảm rủi ro.

Thực tế triển khai cũng cho thấy, khó khăn với HKD không phải ở nghĩa vụ thuế, mà ở cách thực hiện. Việc áp dụng hóa đơn điện tử và các quy định mới đang gây nhiều lúng túng. Kết quả khảo sát nói trên chỉ ra 71,2% HKD gặp khó khi thu thập thông tin khách hàng, 67,6% khó hạch toán chi phí... Với nhiều chủ hộ lớn tuổi, không rành công nghệ, quy định mới trở thành một rào cản. Hệ quả là tâm lý lo ngại lan rộng. Có 68,3% HKD sợ bị xử phạt, 71,2% cho rằng thủ tục quá phức tạp. Điều này trực tiếp cản trở quá trình chuyển đổi lên doanh nghiệp khi 84,4% HKD chưa có kế hoạch “lớn lên”. Chính sách hướng tới chuẩn hóa, nhưng cách thiết kế lại khiến đối tượng chịu tác động e ngại.

Việc nâng ngưỡng doanh thu chịu thuế lên 1 tỷ đồng là một bước điều chỉnh đáng chú ý, nhưng một số chuyên gia cho rằng đó chưa phải là giải pháp cốt lõi. Theo bà Lê Thị Duyên Hải, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hội Tư vấn thuế Việt Nam, HKD không né thuế, điều họ cần là hệ thống tuân thủ đơn giản, minh bạch và dễ thực hiện, nhất là về giới hạn xử phạt. HKD sợ ranh giới xử phạt mong manh, "bước qua một đồng là thành vi phạm".

Từ thực tiễn đó, yêu cầu cải cách trở nên rõ ràng: chuyển từ tư duy “quản cho chặt” sang “tạo điều kiện để dễ tuân thủ”. Nhiều ý kiến cho rằng cần đơn giản hóa thực chất các quy định về thuế, kế toán, hóa đơn điện tử, phù hợp với năng lực của đơn vị siêu nhỏ. Những hướng dẫn dễ hiểu, quy trình tinh gọn sẽ giúp giảm đáng kể chi phí tuân thủ. Cùng với đó, việc cung cấp công cụ hỗ trợ chi phí thấp là cần thiết, có thể là cung cấp phần mềm kế toán và hóa đơn điện tử miễn phí. Một điểm quan trọng khác là phải thiết kế chính sách theo hướng phân tầng. Nhóm sinh kế cần được hỗ trợ để tăng sức chống chịu; nhóm siêu nhỏ cần được nâng cao năng lực quản trị; còn nhóm tiềm năng cần được khuyến khích chuyển đổi. Đặc biệt, quá trình chuyển đổi phải có lộ trình nghĩa vụ tăng dần, đi kèm ưu đãi về thuế, bảo hiểm và giảm áp lực thanh tra, kiểm tra.

Cả nước hiện có hơn 6,1 triệu HKD, tạo sinh kế cho gần 10 triệu lao động, được coi là nền tảng của kinh tế tư nhân. Nếu khu vực này được tiếp sức để lớn lên sẽ là nguồn lực quan trọng cho tăng trưởng bền vững.

QUANG MINH

Nguồn SGGP : https://sggp.org.vn/tiep-suc-de-ho-kinh-doanh-tu-lon-post850928.html