Tội danh nghiêm trọng nhất của đường dây 'Xôi Lạc TV' không phải hành vi vi phạm bản quyền

2 giờ trướcBài gốc

Yếu tố tăng nặng trong vụ án

Cảnh sát đột kích vào trụ sở "Xôi lạc TV".

Trong vụ án này, ngoài các đối tượng cầm đầu, nhiều bình luận viên trực tuyến nổi tiếng với biệt danh như “Batman”, “Người Dơi”, “Người Rơm”… cũng bị khởi tố. Dưới góc độ pháp lý, các bị can có thể phải đối mặt với nhiều tội danh khác nhau theo quy định của Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017).

Theo thông tin ban đầu của cơ quan điều tra, “Xôi Lạc TV” đã thu tín hiệu từ các nguồn OTT hoặc vệ tinh, sau đó phát lại trái phép các giải thể thao, phim ảnh, những nội dung thuộc quyền khai thác hợp pháp của các đơn vị sở hữu bản quyền.

Phân tích về vấn đề này, Tiến sĩ Luật Ngô Ngọc Diễm cho rằng: “Trong môi trường số, hành vi phát lại nội dung thể thao, phim ảnh mà không được phép của chủ thể quyền là dạng xâm phạm quyền liên quan đến quyền tác giả, bởi các chương trình phát sóng thể thao và truyền hình được pháp luật bảo hộ như một đối tượng quyền sở hữu trí tuệ”.

Theo Điều 225 Bộ luật Hình sự 2015, người nào không được phép của chủ thể quyền mà cố ý sao chép hoặc phân phối đến công chúng bản sao tác phẩm, bản ghi âm, ghi hình thì có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự nếu thuộc một trong các trường hợp: Thu lợi bất chính từ 50 triệu đồng trở lên; Gây thiệt hại cho chủ thể quyền từ 100 triệu đồng trở lên; Hàng hóa vi phạm trị giá từ 100 triệu đồng trở lên.

Trong trường hợp phạm tội có tổ chức, thu lợi bất chính từ 300 triệu đồng trở lên hoặc gây thiệt hại lớn cho chủ thể quyền, người phạm tội có thể bị xử lý theo khoản 2 Điều 225, với mức hình phạt, phạt tiền từ 300 triệu đến 1 tỷ đồng, hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm.

TS. Ngô Ngọc Diễm nhận định: “Nếu cơ quan điều tra chứng minh được doanh thu hàng trăm tỷ đồng từ hoạt động phát sóng lậu như thông tin ban đầu, thì hành vi này gần như chắc chắn rơi vào khung tăng nặng của Điều 225, bởi yếu tố thu lợi bất chính và phạm tội có tổ chức”.

Tổ chức đánh bạc và đánh bạc

Luật sư Nguyễn Thị Sâm, Đoàn Luật sư TP Hà Nội.

Một yếu tố đáng chú ý trong vụ án là hệ thống phát sóng của “Xôi Lạc TV” lồng ghép quảng cáo cá độ bóng đá, từ đó hình thành đường dây tổ chức đánh bạc trực tuyến.

Theo luật sư Nguyễn Thị Sâm, đây có thể là tội danh nghiêm trọng nhất trong vụ án, bởi hành vi đánh bạc và tổ chức đánh bạc qua mạng internet đã được pháp luật hình sự quy định rất chặt chẽ.

Cụ thể: “Tội đánh bạc” quy định tại Điều 321 Bộ luật Hình sự. Người tham gia cá cược, cá độ dưới bất kỳ hình thức nào được thua bằng tiền hoặc hiện vật có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự nếu, số tiền dùng để đánh bạc từ 5 triệu đồng trở lên, hoặc dưới 5 triệu nhưng đã bị xử phạt hành chính trước đó.

Khung hình phạt cao nhất trong trường hợp sử dụng mạng internet, mạng viễn thông để đánh bạc, phạt tù từ 3 năm đến 7 năm. Còn “Tội tổ chức đánh bạc”, quy định tại Điều 322 Bộ luật Hình sự có khung phạt tù từ 5 năm đến 10 năm nếu sử dụng mạng internet hoặc phương tiện điện tử để tổ chức đánh bạc. Nếu các đối tượng thiết lập hệ thống, điều hành, lôi kéo người khác đánh bạc, pháp luật xem đây là hành vi tổ chức đánh bạc.

Luật sư Nguyễn Thị Sâm phân tích thêm, trong các vụ án cá độ trực tuyến, cơ quan điều tra thường phân hóa trách nhiệm rất rõ. Người thiết lập nền tảng, điều hành dòng tiền hoặc hưởng lợi từ hệ thống thường bị xử lý về tội “Tổ chức đánh bạc”, trong khi người tham gia cá cược sẽ bị xử lý về tội “Đánh bạc.”

Ngoài hai nhóm hành vi trên, một số bị can còn bị khởi tố về tội “Truyền bá văn hóa phẩm đồi trụy” theo Điều 326 Bộ luật Hình sự 2015.

Theo quy định này, người nào làm ra, sao chép, lưu hành, phát tán văn hóa phẩm đồi trụy dưới dạng dữ liệu điện tử, video, hình ảnh… với số lượng lớn hoặc phát tán rộng rãi trên internet có thể bị xử lý với mức hình phạt cao nhất từ 7 năm đến 15 năm tù.

TS. Ngô Ngọc Diễm cho rằng, trong nhiều vụ án mạng internet, việc phát tán nội dung khiêu dâm thường được sử dụng để tăng lượng truy cập và quảng cáo. Nếu cơ quan điều tra chứng minh các nội dung này được phát tán có chủ đích nhằm thu hút người xem, thì hoàn toàn có thể cấu thành tội danh theo Điều 326.

Nghĩa vụ khắc phục hậu quả và bồi thường thiệt hại

Tiến sĩ luật Ngô Ngọc Diễm.

Ngoài hình phạt tù hoặc tiền, các bị can còn phải thực hiện nhiều nghĩa vụ pháp lý khác.

Theo phân tích của luật sư Nguyễn Thị Sâm, căn cứ Điều 47 Bộ luật Hình sự và Điều 48 Bộ luật Dân sự, người phạm tội có thể phải nộp lại toàn bộ số tiền thu lợi bất chính; Gỡ bỏ các nội dung vi phạm bản quyền; Bồi thường thiệt hại cho chủ thể quyền sở hữu trí tuệ (đài truyền hình, đơn vị giữ bản quyền giải đấu…).

Trong thực tiễn, các tổ chức nắm bản quyền như các hãng truyền hình quốc tế hoặc đơn vị phân phối giải đấu có thể yêu cầu bồi thường thiệt hại rất lớn.

Tuy nhiên, theo Điều 51 và Điều 54 Bộ luật Hình sự, nếu bị can có nhiều tình tiết giảm nhẹ như, thành khẩn khai báo; Tự nguyện khắc phục hậu quả; Nộp lại toàn bộ số tiền thu lợi bất chính; Có nhân thân tốt, phạm tội lần đầu, thì tòa án có thể áp dụng mức hình phạt dưới khung hình phạt.

TS. Ngô Ngọc Diễm nhận định: “Trong các vụ án công nghệ cao, việc thu hồi tài sản và khắc phục hậu quả thường được coi là yếu tố quan trọng để xem xét giảm nhẹ hình phạt. Tuy nhiên, với quy mô doanh thu lớn và có dấu hiệu tổ chức chuyên nghiệp, khả năng xử lý nghiêm minh là rất cao”.

Từ góc nhìn chính sách pháp luật, luật sư Nguyễn Thị Sâm cho rằng vụ án “Xôi Lạc TV” là lời cảnh báo đối với các nền tảng phát sóng lậu và cá độ trực tuyến.

Theo Luật sư Sâm: "Không gian mạng không phải là vùng ngoài pháp luật. Các hành vi xâm phạm bản quyền, tổ chức đánh bạc hay phát tán nội dung trái phép đều có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự với mức án rất nghiêm khắc”.

Với các tội danh đang bị khởi tố, các bị can trong vụ “Xôi Lạc TV” có thể phải đối diện nhiều mức hình phạt khác nhau như: 'Xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan', tối đa 3 năm tù; 'Đánh bạc', tối đa 7 năm tù; 'Tổ chức đánh bạc', tối đa 10 năm tù; 'Truyền bá văn hóa phẩm đồi trụy', tối đa 15 năm tù. Tùy vào vai trò của từng người trong đường dây, tòa án sẽ quyết định hình phạt cụ thể, Luật sư Sâm nói.

Minh Đức

Nguồn Tiền Phong : https://tienphong.vn/toi-danh-nghiem-trong-nhat-cua-duong-day-xoi-lac-tv-khong-phai-hanh-vi-vi-pham-ban-quyen-post1825245.tpo