Tổng thống Ferdinand Marcos Jr. (Ảnh: Reuters)
Trong cuộc trả lời phỏng vấn báo chí ngày 30/1, phát ngôn viên Phủ Tổng thống Claire Castro cho biết bà đã hỏi Tổng thống Marcos về việc một số nghị sĩ đề xuất đưa ra tuyên bố như trên, trong bối cảnh xảy ra tranh cãi gay gắt giữa một số nghị sĩ và quan chức Chính phủ Philippines với cán bộ của Đại sứ quán Trung Quốc.
Bà Castro nói rằng Tổng thống Marcos không để bà hỏi hết câu đã trả lời dứt khoát là “không”.
“Tổng thống nói không”, bà Castro nói trong cuộc phỏng vấn.
Trong khi đó, Phó thị trưởng Kalayaan Maurice Philip Alexis Albayda cho biết, Đại sứ Trung Quốc đã bị gắn mác “persona non grata” tại thị trấn Kalayaan thuộc tỉnh ven biển Palawan.
Ông Albayda nói với báo Inquirer, rằng bản sao tuyên bố Đại sứ Tỉnh Tuyền là “persona non grata” sẽ được gửi tới Bộ Ngoại giao Philippines.
Đại sứ Tỉnh Tuyền chưa từng trực tiếp chỉ trích người Philippines, nhưng đại diện Đại sứ quán Trung Quốc gần đây chỉ trích gay gắt nhiều quan chức Philippines, trong đó có Chuẩn đô đốc Lực lượng Bảo vệ bờ biển Jay Tarriela và một số nghị sĩ, vì họ lên tiếng phản đối các hành động của lực lượng Trung Quốc với tàu thuyền và ngư dân Philippines.
Người phát ngôn đại sứ quán Ji Lingpeng nói rằng, nếu Tổng thống Philippines tuyên bố đại sứ là “persona non grata”, ông Tỉnh Tuyền sẽ rời Philippines ngay lập tức, nhưng “với niềm tự hào và danh dự lớn”.
“Persona non grata” là thuật ngữ ngoại giao chỉ một viên chức nước ngoài bị quốc gia sở tại từ chối công nhận và buộc phải rời khỏi quốc gia đó. Quyền này được quy định tại Công ước Vienna 1961, cho phép trục xuất mà không cần giải thích lý do.
Ngày 29/1, Bộ Ngoại giao Philippines cảnh báo, việc tuyên bố các cán bộ ngoại giao Trung Quốc là “persona non grata” sẽ kéo theo những hệ lụy nghiêm trọng, cho biết biện pháp này chỉ nên được cân nhắc như một lựa chọn cuối cùng, khi quan hệ ngoại giao đã xấu đi nghiêm trọng.
“Mặc dù việc này thuộc thẩm quyền của Bộ Ngoại giao, nhưng đó là biện pháp cuối cùng, chỉ sau việc hạ cấp quan hệ, khi quan hệ ngoại giao với một quốc gia đã rạn nứt đến mức không còn biện pháp trung gian nào có thể ổn định việc tương tác và gắn kết”, tuyên bố của Bộ Ngoại giao Philippines nêu rõ.
Bộ Ngoại giao Philippines lưu ý, động thái này có thể kéo theo hệ quả là biện pháp đáp trả tương đương hoặc trong những lĩnh vực khác. Bộ này nhấn mạnh, quyết định như vậy không nên được đưa ra một cách vội vàng, mà cần cân nhắc kỹ lưỡng về tác động đối với lợi ích chiến lược lâu dài của Philippines.
Bình Giang