Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky và Tổng thống Nga Vladimir Putin. Ảnh: AP
Thư ngỏ hiếm hoi của ông Zelensky gửi ông Putin
Ngày 4-6, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky công bố một bức thư ngỏ gửi trực tiếp tới Tổng thống Nga Vladimir Putin, đề xuất tổ chức cuộc gặp giữa hai nhà lãnh đạo để thảo luận về việc chấm dứt cuộc chiến đang diễn ra giữa hai nước. Trong thư, ông Zelensky khẳng định Ukraine sẵn sàng thực hiện một lệnh ngừng bắn toàn diện trong suốt thời gian diễn ra các cuộc thương lượng. Nhà lãnh đạo Ukraine nhấn mạnh rằng con đường hướng tới hòa bình cần bắt đầu bằng đối thoại trực tiếp ở cấp cao nhất. "Ukraine đề xuất chấm dứt cuộc chiến này thông qua đối thoại trực tiếp giữa chúng tôi và ông. Tôi đề xuất một cuộc gặp", ông Zelensky viết. Tổng thống Ukraine cho biết một số quốc gia như Thụy Sĩ, Thổ Nhĩ Kỳ và các nước Arab đã bày tỏ thiện chí đăng cai các cuộc đàm phán. Ông cũng đề xuất thực hiện trao đổi tù binh theo nguyên tắc "tất cả đổi tất cả", coi đây là bước đi đầu tiên nhằm xây dựng lòng tin giữa hai bên.
Bức thư được xem là một trong những thông điệp trực diện nhất mà ông Zelensky từng gửi tới nhà lãnh đạo Nga kể từ khi xung đột bùng phát năm 2022. Ngoài lời kêu gọi hòa bình, ông Zelensky cũng nhấn mạnh Ukraine sẽ tiếp tục chiến đấu nếu không đạt được giải pháp chấm dứt chiến tranh. Theo giới quan sát, động thái này không chỉ nhằm thúc đẩy các nỗ lực đàm phán mà còn gửi thông điệp tới cộng đồng quốc tế, đặc biệt là Mỹ, trong bối cảnh sự chú ý của Washington đang phần nào bị phân tán bởi các cuộc khủng hoảng khác trên thế giới.
Điện Kremlin khẳng định sẵn sàng đối thoại
Ngay sau khi bức thư được công bố, Điện Kremlin xác nhận đã xem xét nội dung và sẽ báo cáo với Tổng thống Putin. Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov cho biết Tổng thống Putin từng nhiều lần khẳng định sẵn sàng đối thoại với người đồng cấp Ukraine. "Nếu ông Zelensky muốn đối thoại, ông ấy có thể đến Moscow và làm điều đó", ông Peskov tuyên bố. Trước đó, Trợ lý Tổng thống Nga Yury Ushakov cũng cho biết Moscow sẵn sàng bảo đảm an toàn cho ông Zelensky nếu hai bên thống nhất tổ chức cuộc gặp. Tuy nhiên, phía Nga nhấn mạnh mọi cuộc gặp cấp nguyên thủ cần được chuẩn bị kỹ lưỡng và phải hướng tới những kết quả cụ thể.
Trong khi đó, Tổng thống Putin tiếp tục duy trì lập trường cứng rắn về cuộc xung đột. Phát biểu bên lề Diễn đàn Kinh tế Quốc tế Saint Petersburg, nhà lãnh đạo Nga cho rằng quân đội Nga đang giữ thế chủ động trên chiến trường và đã kiểm soát toàn bộ vùng Lugansk cùng phần lớn lãnh thổ Donetsk. Dù vậy, ông Putin khẳng định việc tiếp tục các chiến dịch quân sự không loại trừ khả năng đạt được một thỏa thuận hòa bình. Theo ông, Nga vẫn sẵn sàng thực hiện các thỏa hiệp đã được thảo luận trong các cuộc tiếp xúc với Mỹ trước đây. Nhà lãnh đạo Nga đồng thời nhấn mạnh Ukraine cũng cần chấp nhận những nhượng bộ nhất định nếu muốn tiến tới một giải pháp lâu dài cho cuộc xung đột.
Mỹ ủng hộ đối thoại, kêu gọi hai bên nhượng bộ
Phản ứng trước đề xuất của Kiev, Tổng thống Mỹ Donald Trump hoan nghênh khả năng diễn ra cuộc gặp trực tiếp giữa ông Zelensky và ông Putin. Phát biểu tại Nhà Trắng, ông Trump cho rằng đây sẽ là một "điều tuyệt vời" và có thể mở ra cơ hội thực sự để chấm dứt cuộc chiến. "Tôi nghĩ sẽ thật tuyệt nếu họ gặp nhau. Họ nên làm vậy và giải quyết dứt điểm vấn đề này", ông Trump nói. Tuy nhiên, Tổng thống Mỹ cũng nhấn mạnh rằng hòa bình chỉ có thể đạt được nếu cả Nga và Ukraine đều sẵn sàng đưa ra những thỏa hiệp. Theo ông, không bên nào có thể đạt được toàn bộ mục tiêu của mình thông qua đàm phán.
Trong bối cảnh các nỗ lực trung gian quốc tế vẫn chưa mang lại đột phá đáng kể, đề xuất gặp trực tiếp của ông Zelensky được đánh giá là một tín hiệu mới trong tiến trình tìm kiếm giải pháp hòa bình. Dù còn nhiều bất đồng sâu sắc về lãnh thổ, an ninh và tương lai quan hệ giữa hai nước, việc cả Kiev và Moscow đều phát đi thông điệp sẵn sàng đối thoại đang tạo ra hy vọng về khả năng nối lại các cuộc tiếp xúc cấp cao sau nhiều năm gián đoạn. Tuy nhiên, giới phân tích nhận định con đường dẫn tới một thỏa thuận hòa bình toàn diện vẫn còn nhiều trở ngại, khi lập trường của hai bên về các vấn đề cốt lõi vẫn chưa có dấu hiệu thu hẹp đáng kể.
AN BÌNH