TP.HCM vừa chấp thuận đề xuất triển khai quy hoạch khu vực Cảng Nhà Rồng - Khánh Hội, đồng thời mở rộng Khu di tích Bảo tàng Hồ Chí Minh (chi nhánh TPHCM). Đây được xem là bước tiếp theo sau quyết định bãi bỏ chủ trương đầu tư khu phức hợp nhà ở tại khu đất ven sông có vị trí đặc biệt ở cửa ngõ trung tâm thành phố.
Theo chỉ đạo mới, UBND thành phố giao các phường Xóm Chiếu, An Khánh và Tân Thuận rà soát lại quy hoạch phân khu tỷ lệ 1/2.000 đối với dự án Cảng Nhà Rồng - Khánh Hội theo quy định của Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn. Kết quả rà soát sẽ là cơ sở để thành phố triển khai các bước tiếp theo, từ hoàn chỉnh ý tưởng quy hoạch đến lập đồ án chi tiết.
Từ một dự án từng được định hình bằng các tòa nhà cao tầng và căn hộ ven sông, Nhà Rồng - Khánh Hội đang được đặt lại vai trò như một không gian mở của thành phố: nơi di sản, công viên và hạ tầng giao thông cùng hiện diện trên một quỹ đất đặc biệt hiếm hoi bên sông Sài Gòn. Ảnh: Nguyễn Minh Tú
Song song đó, Sở Văn hóa và Thể thao cùng Bảo tàng Hồ Chí Minh được giao phối hợp với Tập đoàn Mặt Trời (Sun Group), là đơn vị tài trợ phương án ý tưởng, để hoàn chỉnh quy hoạch toàn khu. Trung tâm Quy hoạch và Kiến trúc thuộc Sở Quy hoạch - Kiến trúc sẽ là chủ đầu tư lập quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500 cho toàn bộ dự án.
Đồ án này được thực hiện theo cơ chế đặc thù của Nghị quyết 260, văn bản sửa đổi, bổ sung một số nội dung của Nghị quyết 98 trước đây. Sau khi hoàn thành, Sở Quy hoạch - Kiến trúc sẽ tổ chức thẩm định, lấy ý kiến các sở, ngành liên quan trước khi trình UBND thành phố phê duyệt.
Trước đó, như Người Đô Thị đã đưa tin,sau quyết định bãi bỏ chủ trương đầu tư khu phức hợp nhà ở tại Nhà Rồng - Khánh Hội, TP.HCM đã có kế hoạch định hình lại không gian khu vực này theo hướng ưu tiên di sản, công viên và hạ tầng giao thông. Theo nội dung tờ trình mà Đảng ủy UBND TP.HCM gửi Ban Thường vụ Thành ủy nhằm xin chủ trương thực hiện quy hoạch tổng thể khu vực cảng Nhà Rồng – Khánh Hội, đồng thời mở rộng Khu di tích Bảo tàng Hồ Chí Minh (chi nhánh TP.HCM), ngày 3.3.2026, Ban Thường vụ Đảng ủy UBND TP.HCM đã họp và thông qua phương án tổng mặt bằng khu vực này.
Phương án quy hoạch mới có quy mô khoảng 39,51 ha, bao gồm khu cảng hiện hữu và các khu vực lân cận dọc trục đường Nguyễn Tất Thành.
Trong đó, diện tích Khu di tích Bảo tàng Hồ Chí Minh sẽ được mở rộng lên khoảng 11 ha. Việc mở rộng nhằm tạo nên một không gian tương xứng hơn cho khu di tích tại Bến Nhà Rồng, thay vì chỉ bó hẹp trong phạm vi hiện hữu như nhiều năm qua.
Phần lớn diện tích còn lại sẽ được dành cho công viên cây xanh đa chức năng, không gian sinh hoạt cộng đồng, khu văn hóa - bảo tàng và các tiện ích công cộng. Quy hoạch mới cũng bố trí khu cảng hành khách và khu tái định cư để phục vụ nhu cầu phát triển đô thị trong tương lai.
Cùng với đó, hạ tầng giao thông quanh khu vực cũng sẽ được điều chỉnh mạnh. Theo phương án mới, đường Nguyễn Tất Thành, có vai trò là trục kết nối khu Nam với trung tâm thành phố, sẽ được mở rộng tối thiểu lên 8 làn xe. Phần mở rộng được thực hiện về phía khu cảng, nhằm tăng năng lực lưu thông trên tuyến đường vốn thường xuyên ùn tắc.
Một hạng mục hạ tầng quan trọng khác được đề xuất trong quy hoạch là xây dựng mới cầu Tân Thuận 1 để thay thế cây cầu hiện hữu đã xuống cấp. Công trình này được kỳ vọng góp phần cải thiện khả năng kết nối giao thông giữa phường Xóm Chiếu (quận 4 trước đây) và khu Nam TP.HCM.
Khu vực cảng Nhà Rồng - Khánh Hội nằm ở vị trí trung tâm TP.HCM, tiếp giáp sông Sài Gòn và trục đường Nguyễn Tất Thành, đồng thời có tầm nhìn trực diện sang khu đô thị mới Thủ Thiêm. Ngoài khu dân cư và một số công trình của Cảng Sài Gòn, khu vực này còn có nhiều công trình mang giá trị lịch sử như hệ thống nhà kho xây dựng giai đoạn 1925 – 1929, cầu tàu và tháp nước. Những công trình này được đánh giá là các di sản đô thị cần được bảo tồn, khai thác phục vụ giáo dục truyền thống và phát triển du lịch. Vì vậy, phương án quy hoạch mới đặt trọng tâm vào việc giữ gìn các giá trị lịch sử, đồng thời hình thành không gian công cộng và công viên quy mô lớn phục vụ cộng đồng.
Theo đánh giá của thành phố, tỷ lệ đất công viên, cây xanh tại khu vực nội đô hiện vẫn thấp so với tiêu chuẩn quy hoạch, trong khi nhu cầu về không gian sinh hoạt cộng đồng và vui chơi giải trí của người dân ngày càng tăng. Việc quy hoạch lại khu cảng Nhà Rồng - Khánh Hội theo hướng ưu tiên mảng xanh và không gian công cộng vì vậy được xem là bước đi cần thiết.
Trọng Dân