Những ngày cuối tháng 5, khi cái nóng gay gắt bao trùm khắp địa phương, nhiều cánh đồng ở Nghệ An vẫn sáng đèn đến khuya. Tại xã Bình Minh, ngay sau khi mặt trời lặn, bà con lại tất bật ra đồng thu hoạch những diện tích lúa xuân còn lại, đồng thời làm đất chuẩn bị cho vụ sản xuất mới.
Ông Nguyễn Hữu Vũ, Phó Chủ tịch UBND xã Bình Minh cho biết: Xã có hơn 1.700ha lúa vụ xuân. Hiện người dân đang khẩn trương thu hoạch để kịp thời xuống giống vụ Hè Thu.
Ban ngày nắng nóng, để kịp thời vụ, bà con nông dân chọn phương pháp ra đồng làm đất, cấy lúa đêm để tránh nắng
Từ giữa tháng 5, nông dân đã tiến hành gieo mạ, chuẩn bị đất sản xuất nhằm bảo đảm đúng khung lịch thời vụ, tận dụng nguồn nước và giảm thiểu rủi ro do thời tiết cực đoan. Vụ hè thu năm nay, xã dự kiến gieo cấy khoảng 1.500ha lúa.
Tại xã Xuân Lâm, khi màn đêm buông xuống cũng là lúc nhiều hộ dân mang theo đèn pin, mạ giống và dụng cụ sản xuất ra đồng. Thay vì làm việc dưới cái nắng bỏng rát ban ngày, người dân tranh thủ khoảng thời gian mát mẻ để cấy lúa, gieo sạ.
Gia đình bà Nguyễn Thị Thành, xã Xuân Lâm chia sẻ: Những ngày này chúng tôi thường dùng bữa tối sớm để kịp ra đồng từ khi mặt trời tắt năng. Dưới ánh đèn pin và ánh trăng đầu hè, từng hàng lúa non dần phủ xanh trên những thửa ruộng vừa được làm đất.
Nhiều cánh đồng ở Nghệ An sáng đèn đêm giữa đợt nắng nóng
Theo bà Thành, nhiệt độ ban ngày quá cao khiến việc lao động ngoài đồng rất vất vả, trong khi làm việc vào buổi tối giúp giảm mệt mỏi và nâng cao hiệu quả công việc.
Không riêng Xuân Lâm, nhiều cánh đồng ở xã Tân Châu cũng nhộn nhịp ánh đèn mỗi đêm. Tiếng trò chuyện, tiếng bước chân lội ruộng hòa cùng không khí lao động khẩn trương tạo nên khung cảnh đặc biệt giữa vùng quê mùa vụ.
Anh Lê Văn Trung, một nông dân ở Tân Châu cho biết gia đình anh gieo cấy hơn 3 sào lúa trong vụ này. Bên cạnh chi phí thuê nhân công tăng cao, thời tiết nắng nóng kéo dài cũng khiến việc sản xuất gặp nhiều trở ngại. Vì vậy, nhiều hộ dân đã thống nhất chuyển sang làm việc vào buổi tối để bảo đảm sức khỏe.
Theo kinh nghiệm của người dân, khoảng thời gian từ 19 đến 23 giờ là thuận lợi nhất cho việc xuống giống. Dù làm việc ban đêm có phần bất tiện, nhưng giúp tránh nắng nóng, giảm nguy cơ kiệt sức và vẫn bảo đảm tiến độ sản xuất.
Cấy lúa ban đêm giúp nông dân bảo đảm sức khỏe và tiến độ sản xuất. Ảnh: Hữu Thịnh
Những năm gần đây, việc cấy lúa ban đêm đã trở thành giải pháp quen thuộc của nhiều nông dân mỗi khi xuất hiện các đợt nắng nóng kéo dài. Nhiều gia đình chủ động sắp xếp thời gian sinh hoạt, tranh thủ nghỉ ngơi vào ban ngày để tập trung lao động vào buổi tối.
Vụ hè thu năm 2026, Nghệ An đặt mục tiêu gieo cấy khoảng 56.000ha lúa, phấn đấu đạt sản lượng hơn 425.000 tấn lương thực. Tuy nhiên, sản xuất nông nghiệp đang đối mặt với nhiều thách thức khi lượng nước tại các hồ chứa, sông suối suy giảm, nguy cơ hạn hán và thiếu nước tưới ngày càng gia tăng.
Trước thực tế đó, tỉnh đã yêu cầu các địa phương chủ động phương án điều tiết nguồn nước, ưu tiên cho các vùng sản xuất trọng điểm, khai thác hiệu quả các trạm bơm dã chiến và thực hiện chuyển đổi cơ cấu cây trồng phù hợp tại những khu vực thường xuyên thiếu nước.
PHẠM NGÂN