Tránh vết xe đổ 'xanh vỏ, đỏ lòng': Ba rủi ro then chốt nhà đầu tư chứng khoán cần loại bỏ trong năm 2026

4 giờ trướcBài gốc

Bẫy mua đuổi và rủi ro từ việc lạm dụng đòn bẩy tài chính

Thực tế giao dịch năm 2025 cho thấy một nghịch lý trên thị trường chứng khoán khi chỉ số chung tăng điểm nhưng nhiều nhà đầu tư tại 34 tỉnh thành vẫn ghi nhận mức sụt giảm giá trị tài sản. Giám đốc Khối Phân tích - Nghiên cứu Agriseco, ông Nguyễn Anh Khoa nhận định xu hướng thị trường năm 2026 tiếp tục duy trì đà tăng nhờ môi trường kinh tế vĩ mô thuận lợi và khả năng sinh lời của các doanh nghiệp. Mặc dù vậy, dòng tiền sẽ phân hóa mạnh mẽ, tập trung vào các nhóm cổ phiếu có câu chuyện kinh doanh rõ ràng và cơ bản tốt.

Sự phân hóa này khiến rủi ro mua đuổi trở thành rào cản lớn nhất đối với nhà đầu tư cá nhân. Việc chạy theo các mã cổ phiếu đã tăng nóng dễ dẫn đến vòng lặp mua cao bán thấp khi dòng tiền chốt lời xuất hiện. Để khắc phục, nguồn vốn cần được phân bổ rạch ròi giữa danh mục dài hạn với các doanh nghiệp nền tảng tốt, định giá hợp lý và danh mục ngắn hạn có sự quản trị rủi ro nghiêm ngặt.

Bên cạnh việc chọn sai thời điểm giải ngân, việc sử dụng đòn bẩy tài chính (margin) thiếu kiểm soát là nguyên nhân trực tiếp bào mòn tài khoản trong các nhịp điều chỉnh. Công cụ này giúp gia tăng hiệu suất sinh lời nhưng cũng khuếch đại rủi ro khi thị trường đi xuống, ép nhà đầu tư phải bán giải chấp ở mức giá bất lợi. Trong chu kỳ giao dịch năm 2026, duy trì tỷ lệ đòn bẩy ở mức an toàn, phù hợp với khẩu vị rủi ro và chỉ kích hoạt khi thị trường xác nhận xu hướng tăng rõ rệt là nguyên tắc bắt buộc để chủ động bảo vệ nguồn vốn.

Quản trị cảm xúc và kỷ luật chốt lời trên thị trường biến động

Kỷ luật giao dịch đóng vai trò cốt lõi trong việc duy trì hiệu quả đầu tư dài hạn. Khi thị trường diễn biến thuận lợi, sự hưng phấn thường lấn át các nguyên tắc quản trị rủi ro đã đề ra từ trước. Ngược lại, chỉ với một nhịp điều chỉnh mạnh, sự hoảng loạn sẽ dẫn dắt các quyết định mua bán nếu tài khoản không có sẵn kịch bản ứng phó. Sự chi phối của yếu tố tâm lý khiến quá trình đầu tư mất đi tính khách quan, dễ dẫn đến những sai lầm hệ thống gây thiệt hại nặng nề.

Thay vì cố gắng dự đoán chính xác từng nhịp biến động của chỉ số, chiến lược tối ưu là duy trì một danh mục đầu tư linh hoạt. Các nhà đầu tư cần chủ động cơ cấu lại tài sản khi cổ phiếu xuất hiện tín hiệu suy yếu hoặc định hướng kinh doanh thay đổi. Cùng với đó, việc thực hiện chốt lời từng phần khi cổ phiếu đạt mục tiêu kỳ vọng sẽ giúp hiện thực hóa lợi nhuận, hạn chế rủi ro mất lãi khi thị trường đột ngột đảo chiều. Tuân thủ nghiêm ngặt tính kỷ luật không chỉ bảo vệ thành quả mà còn tạo tâm thế vững vàng để nắm bắt các cơ hội mới trong năm 2026.

Khánh Linh

Nguồn Doanh nhân & Pháp luật : https://doanhnhan.baophapluat.vn/tranh-vet-xe-do-xanh-vo-do-long-ba-rui-ro-then-chot-nha-dau-tu-chung-khoan-can-loai-bo-trong-nam-2026.html