Thời gian gần đây, mạng xã hội liên tục lan truyền các video chế biến món ăn từ những loài hoa vốn chỉ dùng để trang trí, thờ cúng hoặc trồng làm cảnh.
Hoa không chỉ mang lại màu sắc cho món ăn, nhiều loài hoa còn chứa các hợp chất sinh học có lợi cho sức khỏe. Tuy nhiên theo các chuyên gia không phải loại hoa nào cũng có thể ăn được. Việc lạm dụng hoặc "thần thánh hóa" công dụng của hoa có thể dẫn đến những hiểu lầm nguy hiểm, tiềm ần các rủi ro cho sức khỏe.
Đặc biệt trong tự nhiên một số loài hoa rất đẹp nhưng chứa độc tố mạnh. Trúc đào là ví dụ điển hình. Loài cây này chứa glycoside tim có thể gây rối loạn nhịp tim, hạ huyết áp, hôn mê và thậm chí tử vong nếu ăn phải.
Các loài thuộc nhóm cà độc dược hoặc hoa chuông chứa scopolamine và atropine, có thể gây ảo giác, giãn đồng tử, khó thở và ngộ độc nặng.
Ngoài ra, nhiều loài hoa cảnh quen thuộc như đỗ quyên, cẩm tú cầu, thủy tiên hay lan chuông cũng có thể gây đau bụng, nôn mửa, rối loạn tim mạch nếu ăn phải.
Hoa trồng làm cảnh thường không được sản xuất theo tiêu chuẩn thực phẩm. Vì vậy, chúng có thể chứa dư lượng thuốc trừ sâu, thuốc trừ nấm hoặc các hóa chất bảo vệ thực vật.
Nếu được trồng ở khu vực đất hoặc nguồn nước ô nhiễm, hoa còn có thể tích tụ kim loại nặng như chì, cadmium hoặc đồng. Việc tiêu thụ lâu dài những sản phẩm này có thể gây tổn thương gan, rối loạn nội tiết, ảnh hưởng hệ thần kinh và tăng nguy cơ ung thư.
Hoa thường được ăn sống hoặc chế biến nhẹ nên dễ mang theo vi khuẩn như E. coli, Salmonella hoặc Staphylococcus nếu quá trình trồng trọt và rửa không đảm bảo vệ sinh.
Ngoài ra, protein trong một số loài hoa có thể gây dị ứng. Người bị dị ứng có thể xuất hiện triệu chứng từ ngứa miệng, nổi mề đay đến khó thở hoặc sốc phản vệ.
Nhiều người đua nhau ăn các loại hoa và chia sẻ lên mạng xã hội. Ảnh chụp màn hình.
Bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng - thành viên Hội Thể thao Dưới nước và Oxy cao áp Việt Nam chia sẻ với Vietnamnet về một số rủi ro ăn hoa đối với sức khỏe.
Nguy cơ độc tố gây hại sức khỏe: Nhiều loại có độc tính cao nếu sử dụng nhầm, như trúc đào có thể gây loạn nhịp tim và tử vong, cà độc dược gây ảo giác, suy hô hấp, hay các loại như cẩm tú cầu, thủy tiên, lan chuông có thể gây ngộ độc với các triệu chứng từ buồn nôn, đau bụng đến rối loạn tim mạch.
Trong khi đó, việc phân biệt các loài hoa bằng mắt thường không hề dễ, đặc biệt với những người không có kiến thức về thực vật.
Nhiều rủi ro từ hóa chất: Phần lớn hoa trên thị trường không được sản xuất theo tiêu chuẩn thực phẩm, nhiều người trồng sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, thuốc trừ sâu hoặc chất kích thích sinh trưởng để giữ màu sắc và độ tươi lâu cho hoa.
Những hóa chất này có thể tồn dư trên cánh hoa và đi vào cơ thể khi ăn, gây ảnh hưởng lâu dài đến gan, hệ thần kinh, nội tiết, thậm chí làm tăng nguy cơ ung thư nếu tích tụ trong thời gian dài. Ngoài ra, hoa được trồng ở khu vực ô nhiễm, còn có thể chứa kim loại nặng như chì, cadmium.
Có thể nhiễm khuẩn và dị ứng: Hoa thường được ăn sống hoặc chế biến sơ, nên nếu không được rửa sạch kỹ, có thể mang theo vi khuẩn như E. coli, Salmonella, gây rối loạn tiêu hóa, tiêu chảy hoặc ngộ độc thực phẩm. Đồng thời, một số người có cơ địa dị ứng có thể phản ứng với protein trong hoa, dẫn đến ngứa, nổi mề đay, sưng môi, thậm chí sốc phản vệ nguy hiểm đến tính mạng.
Nếu sau khi ăn hoa xuất hiện các dấu hiệu như đau bụng dữ dội, nôn nhiều, tiêu chảy, chóng mặt, tim đập bất thường, khó thở hoặc sưng môi - mặt - lưỡi, cần ngừng ăn ngay và đến cơ sở y tế.
Trong trường hợp nghi ngờ ngộ độc, nên mang theo mẫu hoa đã sử dụng để bác sĩ xác định loài và độc chất, từ đó có hướng xử trí phù hợp.
Trúc Chi (t/h)