Trẻ em liên tiếp bị bạo hành, đừng đợi đến khi có bi kịch

2 giờ trướcBài gốc

Bé trai 2 tuổi bị bạo hành. Ảnh: Nguyễn Thuận.

Một bé trai 2 tuổi ở xã Hòa Hiệp (TP.HCM) nhập viện trong tình trạng đa chấn thương sau thời gian bị cha dượng và mẹ ruột bạo hành. Không lâu sau đó, dư luận tiếp tục chú ý đến vụ bé trai 13 tuổi ở phường Dĩ An (TP.HCM) bị cha dượng đánh đập trong thời gian dài.

Đáng chú ý, những vụ bạo hành trẻ em diễn ra trong thời gian gần đây lại xảy ra ngay trong gia đình - nơi vốn được xem là môi trường an toàn nhất với trẻ em.

Cũng theo thông tin được nêu tại tọa đàm “Vì an toàn trẻ em Việt Nam” do Trung tâm Truyền hình Việt Nam khu vực Nam bộ tổ chức ngày 15/5, chỉ trong chưa đầy 5 tháng đầu năm 2026, cả nước ghi nhận ít nhất 30 vụ bạo lực liên quan trẻ em được báo chí phản ánh. Trong đó, 12 vụ liên quan bạo lực gia đình, 18 vụ liên quan bạo lực học đường, bạo lực mạng.

Bạo hành không còn giới hạn trong phạm vi gia đình

Trao đổi về những vụ trẻ bị bạo hành trong thời gian gần đây, bà Nguyễn Trần Phương Hà, đại biểu Quốc hội thành phố Đồng Nai, nhận định các vụ bạo hành trẻ em xảy ra thời gian gần đây có mức độ nghiêm trọng, kéo dài và mang tính chất phức tạp. Điều khiến dư luận đau lòng là người gây bạo hành lại là cha mẹ hoặc người trực tiếp chăm sóc, khiến các em chịu tổn thương nặng nề cả về thể chất lẫn tinh thần.

Các chuyên gia tại buổi tọa đàm do Trung tâm Truyền hình Việt Nam khu vực Nam bộ tổ chức. Ảnh: BTC.

Theo bà Hà, tình trạng bạo hành trẻ em trong gia đình là hệ quả của nhiều yếu tố tác động cùng lúc. Áp lực kinh tế, công việc, căng thẳng trong cuộc sống khiến nhiều phụ huynh dễ mất kiểm soát cảm xúc. Trong khi đó, không phải cha mẹ nào cũng được trang bị kỹ năng nuôi dạy con, dẫn tới việc những mâu thuẫn hay va chạm nhỏ trong sinh hoạt hàng ngày cũng có thể trở thành nguyên nhân khiến trẻ bị tổn thương.

Bà cũng cho rằng nhiều vụ việc gần đây xuất phát từ những xáo trộn trong đời sống gia đình như ly hôn, tái hôn hoặc thiếu sự quan tâm, chăm sóc đúng mức. Trong bối cảnh đó, trẻ em dễ rơi vào trạng thái bị bỏ mặc, thiếu chỗ dựa tinh thần và trở thành đối tượng chịu tác động tiêu cực từ các vấn đề xã hội và môi trường sống xung quanh.

Ở góc nhìn tâm lý học, tiến sĩ Lê Thị Linh Trang lại cho rằng qua nhiều năm làm việc với các gia đình và tham gia tổ chức các chương trình hành động vì an toàn trẻ em, bà nhận thấy bạo hành trẻ em không thể chỉ được lý giải bằng áp lực kinh tế hay khó khăn cuộc sống. Theo bà, cốt lõi của vấn đề nằm ở nhận thức, đạo đức và cách ứng xử của người lớn.

“Chúng ta có thể đưa ra nhiều lý do để biện minh, nhưng việc cha mẹ bạo hành con cái là hành vi độc ác và vô nhân tính”, bà nói.

Theo bà Trang, điều đáng lo ngại là những vụ việc này không còn là câu chuyện xuất hiện trên truyền hình hay mạng xã hội, mà đang diễn ra ngay trong đời sống hàng ngày. Bà đặt vấn đề cần có thêm các nghiên cứu về giáo dục đạo đức, sức khỏe tinh thần và hành vi con người để tìm ra nguyên nhân sâu xa dẫn đến tình trạng bạo hành trẻ em.

Bà cũng nhấn mạnh trẻ em là nhóm yếu thế nhất trong xã hội, nhưng lại đang trở thành đối tượng bị tổn thương bởi chính những người có trách nhiệm bảo vệ mình.

Ngoài môi trường gia đình, nhiều chuyên gia cảnh báo trẻ em hiện phải đối mặt thêm các nguy cơ trên không gian mạng. Theo Thượng tá Nguyễn Bá Sơn, Phó Cục trưởng Cục An ninh mạng và PCTP sử dụng công nghệ cao, nhiều trẻ tìm đến Internet để tránh áp lực từ gia đình nhưng lại tiếp tục trở thành nạn nhân của xâm hại hoặc bắt nạt trực tuyến.

Theo thống kê được ông Sơn dẫn lại, từ năm 2021 đến hết năm 2025, lực lượng công an tiếp nhận hơn 10.000 vụ xâm hại trẻ em trên toàn quốc, trong đó có hơn 1.800 vụ sử dụng không gian mạng để xâm phạm trẻ em.

Ông Sơn cho biết thêm nguy cơ hiện nay còn đến từ việc phụ huynh chia sẻ quá nhiều thông tin cá nhân của con trên mạng xã hội. Dữ liệu này có thể bị thu thập để phục vụ các hành vi lừa đảo hoặc tạo hình ảnh giả bằng AI nhằm tiếp cận phụ huynh.

Chung quan điểm, tiến sĩ Lê Thị Linh Trang cũng cho rằng nhiều phụ huynh chưa nhận thức đầy đủ rủi ro khi đăng tải hình ảnh trẻ em lên mạng xã hội. Theo bà, không ít trẻ xảy ra mâu thuẫn với cha mẹ vì bị đăng ảnh cá nhân khi chưa đồng ý, trong khi các bình luận tiêu cực trên mạng có thể gây sang chấn tâm lý kéo dài.

Không thể chỉ đợi đến khi có bi kịch

Ngoài những nguyên nhân gây ra tình trạng bạo hành trẻ trong thời gian qua, một điểm chung được nhiều chuyên gia nhắc đến là các vụ việc thường chỉ được phát hiện khi hậu quả đã nghiêm trọng. Điều đó cho thấy hệ thống bảo vệ trẻ em vẫn còn nhiều khoảng trống.

Bà Nguyễn Trần Phương Hà nhìn nhận thách thức lớn nhất hiện nay nằm ở cấp cơ sở. Nhiều cán bộ địa phương còn trẻ, phải kiêm nhiệm nhiều mảng nên thiếu chuyên môn sâu về trẻ em. Sự phối hợp giữa gia đình, nhà trường và xã hội cũng chưa chặt chẽ, khiến các dấu hiệu bất thường kéo dài nhưng không ai can thiệp kịp thời.

Luật sư Nguyễn Trung Tín chỉ ra những lỗ hổng khiến việc bảo vệ trẻ em còn gặp khó khăn. Ảnh: Thái An.

Trong khi đó, luật sư Nguyễn Trung Tín cho rằng pháp luật hiện hành vẫn thiên về xử lý hậu quả sau khi bạo hành xảy ra, trong khi cơ chế phòng ngừa và can thiệp sớm còn yếu.

Theo ông, luật đã quy định khá nhiều nhưng thực tế vẫn tồn tại độ vênh lớn giữa văn bản và cuộc sống. Bạo hành thể chất được nhắc đến nhiều, song bạo hành tinh thần hay bạo lực trên không gian mạng lại chưa có quy định cụ thể, thiếu chế tài rõ ràng.

Ông cũng chỉ ra một rào cản khác chính là trẻ em bị tổn thương thường không biết tìm ai để cầu cứu. Dù tổng đài 111 đã hoạt động nhiều năm, cách tiếp cận hiện nay vẫn chưa đủ linh hoạt.

“Không phải cứ gọi là vấn đề được giải quyết ngay. Trong khi đó, trẻ em ngày nay tiếp cận công nghệ rất nhanh. Vì thế, tôi cho rằng cần thêm các nền tảng, ứng dụng hỗ trợ khẩn cấp để các em dễ tìm kiếm sự giúp đỡ”, ông đề xuất.

Ở góc độ quản lý, ông Nguyễn Tăng Minh cho rằng cần đẩy mạnh giáo dục tiền hôn nhân và kỹ năng làm cha mẹ. Theo ông, nhiều gia đình trẻ bước vào hành trình nuôi dạy con mà gần như không có kiến thức cơ bản về tâm lý trẻ em, kiểm soát cảm xúc hay phương pháp giáo dục tích cực.

“Muốn giảm bạo hành, phải bắt đầu từ việc giúp cha mẹ hiểu cách nuôi dạy con”, ông nói.

Song song đó, các chuyên gia cho rằng truyền thông cần đóng vai trò mạnh mẽ hơn trong việc thay đổi nhận thức xã hội. Bạo lực với trẻ em không thể tiếp tục bị xem là “chuyện trong nhà”, càng không thể được biện minh bằng câu nói “dạy con cho nên người”.

Một giải pháp khác được nhấn mạnh là tăng cường giáo dục kỹ năng số cho phụ huynh và trẻ em. Trong thời đại AI và mạng xã hội phát triển mạnh, việc đăng tải thông tin cá nhân của trẻ cần được xem xét cẩn trọng hơn. Phụ huynh cần hiểu rằng mỗi hình ảnh, mỗi dữ liệu công khai đều có thể bị kẻ xấu khai thác cho mục đích lừa đảo, xâm hại hoặc bắt nạt trực tuyến.

Tại tọa đàm, nhiều ý kiến cũng đề xuất xây dựng mạng lưới bảo vệ trẻ em đa tầng, trong đó gia đình, nhà trường, cơ quan chức năng và cộng đồng cùng tham gia giám sát, phát hiện sớm dấu hiệu bất thường. Khi một đứa trẻ thường xuyên có vết thương, biểu hiện sợ hãi, thu mình hoặc thay đổi tâm lý bất thường, người lớn xung quanh cần xem đó là tín hiệu cảnh báo thay vì bỏ qua.

Thái An

Nguồn Znews : https://znews.vn/tre-em-lien-tiep-bi-bao-hanh-dung-doi-den-khi-co-bi-kich-post1651793.html