Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Mỹ Donald Trump. Ảnh: BBC.
Ngay trong năm đầu tiên của kế hoạch 5 năm mới, cơ quan ngôn luận của Đảng Cộng sản Trung Quốc cho biết danh sách các "điểm nghẽn công nghệ" đang dần được thu hẹp.
Theo cơ quan này, nền kinh tế Trung Quốc đã thành công vượt qua những cú sốc ngày càng gia tăng, bao gồm thuế quan của Mỹ và các biện pháp hạn chế công nghệ, đồng thời tiếp tục đổi mới bất chấp môi trường đầy thách thức, South China Morning Post đưa tin.
Thu hẹp dần các “nút thắt”
“Thực tiễn đã chứng minh rõ ràng rằng nền tảng kinh tế của Trung Quốc là vững chắc, khả năng chống chịu rất mạnh mẽ, và đất nước hoàn toàn có thể vượt qua những khó khăn, thậm chí là cơn bão tố”, Nhân Dân Nhật Báo viết trong bài xã luận đăng hôm 5/2, nhân dịp bắt đầu năm đầu tiên của kế hoạch 5 năm mới (2026-2030).
Dẫn chứng việc Mỹ liên tục leo thang áp lực thuế quan và gia tăng các biện pháp kiềm chế công nghệ, bài xã luận cho rằng Trung Quốc đã đứng vững trước tác động của cuộc chiến thương mại và “ứng phó một cách bình tĩnh, đồng thời tiếp tục tiến lên”.
“Mỹ càng tìm cách kiềm chế chúng ta, thì điều đó càng kích thích năng lực đổi mới độc lập của chúng ta”, theo bài viết.
“Danh sách các ‘điểm nghẽn’ công nghệ đang ngày càng ngắn lại, trong khi danh sách những công nghệ do chúng ta tự chủ kiểm soát lại ngày càng dài hơn”, bài viết nhấn mạnh.
Các công nhân đang làm việc tại một nhà máy ở Trương Gia Khẩu, tỉnh Hà Bắc. Ảnh: Reuters.
Theo bài xã luận, các dữ liệu kinh tế gần đây cho thấy tín hiệu tích cực, với “sự cải thiện rõ rệt” ở chỉ số như mặt bằng giá cả và lợi nhuận doanh nghiệp trong quý IV năm 2025.
“Những yếu tố tích cực đang tiếp tục được tích lũy, và đà phát triển thuận lợi của nền kinh tế Trung Quốc theo hướng đổi mới và tăng trưởng chất lượng cao sẽ được duy trì”, bài viết cho hay.
Cục Thống kê Quốc gia Trung Quốc dự kiến công bố dữ liệu kinh tế thường niên năm 2025 vào ngày 19/1, trong đó bao gồm các số liệu sơ bộ về tăng trưởng tổng sản phẩm quốc nội (GDP). Bắc Kinh đã đặt mục tiêu tăng trưởng cả năm ở mức “khoảng 5%”.
Cam kết giải quyết “cạnh tranh nội hao”
Bài xã luận này là bài thứ hai được đăng dưới bút danh “Zhong Caiping” - một tên tuổi được cho đại diện cho Ủy ban Tài chính và Kinh tế Trung ương Trung Quốc, cơ quan cấp cao của Đảng.
Trước đó, bài bình luận ngày 4/2 đã cảnh báo các chính quyền địa phương về "tâm lý bầy đàn" - tác nhân khiến tình trạng "cạnh tranh nội hao" thêm trầm trọng. Đây được xem là vòng xoáy tự hủy do cạnh tranh quá mức, dẫn đến hệ lụy giảm phát và gây bất ổn trên diện rộng cho nhiều ngành công nghiệp.
Cùng ngày, 4 cơ quan chính phủ, trong đó có Bộ Công nghiệp và Công nghệ Thông tin Trung Quốc, đã tổ chức một hội thảo với ngành công nghiệp pin lưu trữ năng lượng và điện lực.
Tại đây, nhà chức trách cảnh báo các cuộc "nội chiến" về giá và cạnh tranh phi lý đang bào mòn lợi nhuận, đồng thời đe dọa trực tiếp đến tính bền vững lâu dài.
Khu tài chính Lujiazui ở Thượng Hải. Ảnh: Reuters.
Để kiềm chế tình trạng cạnh tranh quá mức, chính phủ Trung Quốc đã kêu gọi tăng cường quản lý thị trường, siết chặt kiểm soát năng lực sản xuất, nâng cao tính tự giác của ngành, đồng thời đẩy mạnh sự phối hợp giữa chính quyền trung ương và địa phương.
Bắc Kinh cũng cam kết giải quyết vấn đề “cạnh tranh nội hao” trong đề xuất cho Kế hoạch 5 năm lần thứ 15, được công bố vào tháng 10/2025. Trong, đó các nhà hoạch định chính sách xác định “tự chủ và tự cường về công nghệ” là mục tiêu then chốt trong bối cảnh cạnh tranh công nghệ Mỹ - Trung ngày càng gay gắt.
Ngày 2/1, Tổng thống Donald Trump đã ra lệnh chặn thương vụ thâu tóm tài sản giữa hai công ty Mỹ là HieFo và Emcore. Đáng chú ý, sắc lệnh này nhắm vào mảng kinh doanh chip và dây chuyền sản xuất tấm bán dẫn indium-phosphide mà HieFo đã hoàn tất mua lại từ năm 2024 với giá 2,92 triệu USD. Với lý do Emcore là nhà thầu hàng không vũ trụ và quốc phòng quan trọng, Nhà Trắng khẳng định HieFo hiện "nằm dưới sự kiểm soát của một công dân Trung Quốc", tạo ra mối đe dọa trực tiếp đến an ninh quốc gia.
Động thái này là bước đi mới nhất của Washington trong nỗ lực tăng cường giám sát các khoản đầu tư có liên quan đến Trung Quốc, đặc biệt là ở lĩnh vực nhạy cảm như chip và sản xuất công nghệ cao.
Trong khi đó, các chính quyền địa phương tại Trung Quốc đang chạy đua triển khai kế hoạch nhằm thúc đẩy lĩnh vực công nghệ. Trung tâm tài chính phía đông Thượng Hải nằm trong số những địa phương mới nhất.
Hôm 9/2, quận Phố Đông của Thượng Hải đã công bố 50 dự án lớn với tổng vốn đầu tư hơn 70 tỷ nhân dân tệ (khoảng 10 tỷ USD). Trong đó, phần lớn nguồn vốn được dành cho các ngành then chốt như vi mạch, trí tuệ nhân tạo, dược phẩm sinh học, phương tiện thông minh và hàng không.
Minh An