Trung Quốc: Tỉ lệ sinh giảm xuống mức thấp kỷ lục

4 giờ trướcBài gốc

Dân số Trung Quốc năm 2025 đã giảm năm thứ tư liên tiếp

Xu hướng suy giảm kéo dài đang làm dấy lên những lo ngại sâu sắc về tình trạng già hóa dân số, lực lượng lao động thu hẹp và các hệ lụy kinh tế dài hạn.

Theo số liệu của Cục Thống kê Quốc gia Trung Quốc (NBS), năm 2025 cả nước ghi nhận 7,92 triệu ca sinh, tương đương 5,63 ca trên 1.000 dân, giảm mạnh so với 9,54 triệu ca của năm 2024.

Trong khi đó, số người tử vong tăng lên 11,31 triệu, khiến tổng dân số giảm 3,39 triệu người, xuống còn khoảng 1,405 tỷ người, mức giảm nhanh hơn so với năm trước.

Nhà nhân khẩu học Yi Fuxian (Đại học Wisconsin–Madison) nhận định; số trẻ sinh ra trong năm 2025 “xấp xỉ mức của năm 1738”, thời điểm dân số Trung Quốc chỉ vào khoảng 150 triệu người, cho thấy mức độ nghiêm trọng của cuộc khủng hoảng sinh sản hiện nay.

Thực trạng này diễn ra bất chấp hàng loạt chính sách khuyến sinh mà Bắc Kinh triển khai trong những năm gần đây.

Riêng năm 2025, chính phủ đã chi 90 tỷ nhân dân tệ cho chương trình trợ cấp chăm sóc trẻ em toàn quốc đầu tiên dành cho trẻ dưới ba tuổi, đồng thời lên kế hoạch mở rộng bảo hiểm y tế để chi trả toàn bộ chi phí sinh nở, bao gồm cả thụ tinh trong ống nghiệm.

Tuy nhiên, với nhiều người trẻ, việc sinh con vẫn là gánh nặng quá lớn. Khi tỷ lệ thất nghiệp cao, tăng trưởng kinh tế chậm lại và chi phí nuôi dạy con đắt đỏ khiến họ chùn bước.

Theo một viện nghiên cứu dân số trong nước, chi phí trung bình để nuôi một đứa trẻ đến năm 18 tuổi tại Trung Quốc lên tới 538.000 nhân dân tệ, cao gấp 6,3 lần GDP bình quân đầu người và còn cao hơn nhiều tại các đô thị lớn.

Hệ quả của chính sách một con kéo dài hàng thập kỷ, dù đã bị bãi bỏ từ năm 2017, nhưng vẫn tiếp tục tác động sâu sắc đến cấu trúc xã hội. Thế hệ đang trong độ tuổi sinh sản có xu hướng ưa chuộng gia đình ít con, trong khi số phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ ngày càng thu hẹp do dân số già đi nhanh chóng.

Tỷ lệ tử vong năm 2025 đạt 8,04 người trên 1.000 dân, mức cao nhất kể từ năm 1968. Hiện người trên 60 tuổi chiếm khoảng 23% dân số, và đến năm 2035, con số này được dự báo sẽ lên tới 400 triệu người, gây áp lực lớn lên hệ thống lương hưu và thị trường lao động.

Trung Quốc đã buộc phải nâng tuổi nghỉ hưu nhằm giảm bớt gánh nặng này., theo đó nam giới làm việc đến 63 tuổi thay vì 60 tuổi và nữ giới đến 58 tuổi thay vì 55 tuổi.

Bên cạnh đó, số lượng hôn nhân cũng sụt giảm mạnh. Năm 2024, số cặp kết hôn giảm 1/5 so với năm trước. Dù một số cải cách thủ tục hôn nhân trong năm 2025 có thể mang lại sự phục hồi ngắn hạn, nhiều chuyên gia cho rằng xu hướng sinh thấp khó đảo ngược.

Với tỷ lệ sinh chỉ khoảng một con trên mỗi phụ nữ, thuộc nhóm thấp nhất thế giới, Trung Quốc đang đối mặt với một thách thức nhân khẩu học mang tính cơ cấu.

Các nhà hoạch định chính sách đã coi kế hoạch hóa dân số là một phần quan trọng trong chiến lược kinh tế của đất nước. Theo ước tính của Reuters, năm nay Bắc Kinh có thể phải chi khoảng 180 tỷ nhân dân tệ (25,8 tỷ USD) để tăng tỷ lệ sinh.

Dự báo đến cuối thế kỷ này, số lượng phụ nữ trong độ tuổi sinh sản của Trung Quốc được Liên Hợp Quốc đưa ra là phụ nữ từ 15 đến 49 tuổi sẽ giảm hơn hai phần ba, xuống còn dưới 100 triệu người đặt ra bài toán nan giải cho tương lai phát triển của nền kinh tế lớn thứ hai thế giới.

KHẢ HÂN

Nguồn Văn hóa : http://baovanhoa.vn/doi-song/trung-quoc-ti-le-sinh-giam-xuong-muc-thap-ky-luc-199430.html