Trường phổ thông DTNT THCS Tân Sơn từng bước nâng chất lượng giáo dục cho học sinh dân tộc thiểu số.
Trong điều kiện còn nhiều khó khăn của một địa bàn miền núi, Trường phổ thông DTNT THCS Tân Sơn (xã Tân Sơn, tỉnh Phú Thọ) vẫn duy trì ổn định nền nếp dạy học, từng bước nâng chất lượng giáo dục toàn diện cho học sinh dân tộc thiểu số.
Những chuyển biến trong năm học 2025 - 2026 cho thấy nỗ lực của nhà trường trong việc giữ vững nền nếp nội trú, đồng thời nâng chất lượng giáo dục mũi nhọn gắn với yêu cầu đổi mới giáo dục hiện nay.
Giữ vững nền nếp trường nội trú vùng cao
Năm học 2025 - 2026, Trường phổ thông DTNT THCS Tân Sơn có 39 cán bộ, giáo viên, nhân viên; trong đó có 3 cán bộ quản lý, 23 giáo viên và 13 nhân viên. Nhà trường tổ chức 9 lớp với tổng số 315 học sinh. Đáng chú ý, 98% học sinh là người dân tộc thiểu số và 100% học tập, sinh hoạt nội trú.
Trường phổ thông DTNT THCS Tân Sơn đẩy mạnh giáo dục kỹ năng sống cho học sinh.
Đây là đặc thù tạo nên nhiều áp lực trong công tác quản lý, giáo dục của nhà trường. Phần lớn học sinh đến từ các thôn bản vùng sâu, vùng xa; điều kiện kinh tế gia đình còn khó khăn; một bộ phận phụ huynh chưa theo sát việc học tập của con em. Điều này tác động trực tiếp đến ý thức tự học, kỹ năng sinh hoạt và nền nếp học tập của học sinh.
Trước thực tế đó, nhà trường xác định giữ nền nếp nội trú là điều kiện tiên quyết để nâng chất lượng giáo dục. Công tác quản lý học sinh được triển khai đồng bộ từ giáo viên chủ nhiệm, giáo viên bộ môn đến đội ngũ quản sinh. Việc phối hợp giữa nhà trường với phụ huynh, chính quyền địa phương được duy trì thường xuyên nhằm kịp thời hỗ trợ học sinh trong học tập và sinh hoạt.
Ông Nguyễn Đức Thịnh - Hiệu trưởng Trường phổ thông DTNT THCS Tân Sơn cho biết, nhà trường luôn xác định nâng cao chất lượng giáo dục học sinh dân tộc thiểu số phải gắn với xây dựng nền nếp học tập, sinh hoạt nội trú. Vì vậy, bên cạnh hoạt động dạy học, nhà trường chú trọng giáo dục kỹ năng sống, rèn ý thức tự học và xây dựng môi trường học tập an toàn cho học sinh.
Lớp học tại Trường phổ thông DTNT THCS Tân Sơn khang trang, sạch đẹp.
Theo ông Nguyễn Đức Thịnh, đối với mô hình trường nội trú vùng cao, nếu chỉ chú trọng truyền thụ kiến thức mà chưa quan tâm nền nếp, kỹ năng và tâm lý học sinh thì khó tạo chuyển biến bền vững về chất lượng giáo dục. Vì vậy, giáo viên chủ nhiệm và quản sinh thường xuyên phối hợp với phụ huynh để nắm bắt hoàn cảnh, tâm lý học sinh; từ đó có giải pháp hỗ trợ phù hợp, hạn chế tình trạng học sinh phụ thuộc hoàn toàn vào sự quản lý của nhà trường.
Trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay, yêu cầu đối với trường phổ thông dân tộc nội trú không chỉ dừng ở duy trì sĩ số hay đảm bảo điều kiện ăn ở cho học sinh. Quan trọng hơn là phải tạo được môi trường học tập nền nếp, an toàn, giúp học sinh hình thành kỹ năng tự học, khả năng thích ứng và ý thức vươn lên. Đây cũng là nền tảng để nâng chất lượng giáo dục vùng đồng bào dân tộc thiểu số theo hướng thực chất, bền vững.
Từng bước nâng chất lượng giáo dục mũi nhọn
Song song với giáo dục đại trà, Trường phổ thông DTNT THCS Tân Sơn chú trọng phát hiện, bồi dưỡng học sinh có năng lực nổi bật ở các môn văn hóa, khoa học kỹ thuật và hoạt động sáng tạo.
Trường phổ thông DTNT THCS Tân Sơn tăng cường các hoạt động ngoại khóa, trải nghiệm cho học sinh.
Năm học 2025 - 2026, học sinh nhà trường đạt nhiều kết quả tích cực tại các cuộc thi. Kỳ thi chọn học sinh giỏi lớp 9 các môn văn hóa cấp xã đạt 5 giải, gồm 2 giải Nhất, 2 giải Ba và 1 giải Khuyến khích.
Ở lĩnh vực khoa học kỹ thuật, nhà trường đạt 1 giải Nhất, 1 giải Ba cấp xã và 1 giải Nhì cấp tỉnh. Cuộc thi Sáng tạo thanh thiếu niên nhi đồng đạt 1 giải Khuyến khích cấp tỉnh. Tại kỳ thi học sinh giỏi lớp 9 cấp tỉnh, học sinh nhà trường đạt 4 giải gồm 1 giải Nhì, 2 giải Ba và 1 giải Khuyến khích.
Bên cạnh đó, giáo viên nhà trường đạt 1 giải Nhì tại hội thi giáo viên giỏi cấp tỉnh. Cuộc thi học sinh năng khiếu cấp xã đạt tổng số 42 giải, gồm 2 giải Nhất, 10 giải Nhì, 13 giải Ba và 17 giải Khuyến khích.
Lãnh đạo Trường phổ thông DTNT THCS Tân Sơn trao thưởng giáo viên.
Những kết quả này cho thấy chuyển biến tích cực trong công tác phát hiện, bồi dưỡng học sinh năng khiếu tại cơ sở, nhất là ở địa bàn còn nhiều khó khăn. So với điều kiện thực tế của một trường nội trú miền núi, đây là tín hiệu cho thấy học sinh dân tộc thiểu số đang từng bước được tạo điều kiện tiếp cận môi trường học tập có chất lượng hơn, phát huy khả năng tư duy và sáng tạo.
Đáng chú ý, định hướng bồi dưỡng học sinh giỏi của nhà trường không chỉ tập trung vào thành tích thi cử mà hướng tới phát triển năng lực học sinh theo yêu cầu đổi mới giáo dục phổ thông. Nhà trường tăng cường xây dựng đề mở, nâng yêu cầu vận dụng kiến thức, khuyến khích khả năng tự học và tư duy phản biện thay vì chỉ học thuộc kiến thức.
Đối với hoạt động khoa học kỹ thuật và sáng tạo thanh thiếu niên nhi đồng, học sinh được khuyến khích phát triển ý tưởng từ thực tiễn cuộc sống; ưu tiên các mô hình, sản phẩm có khả năng ứng dụng trong học tập và sinh hoạt hằng ngày.
Ông Nguyễn Đức Thịnh - Hiệu trưởng Trường phổ thông DTNT THCS Tân Sơn chia sẻ, giáo dục mũi nhọn tại trường không chỉ hướng tới kết quả tại các cuộc thi mà còn giúp học sinh dân tộc thiểu số phát triển kỹ năng, sự tự tin và khả năng thích ứng với yêu cầu học tập mới. Giáo viên được phân công theo thế mạnh chuyên môn; học sinh được rèn kỹ năng nghiên cứu, thuyết trình, phản biện và làm việc nhóm.
Ông Nguyễn Đức Thịnh - Hiệu trưởng Trường phổ thông DTNT THCS Tân Sơn trao thưởng học sinh
Từ thực tiễn của Trường phổ thông DTNT THCS Tân Sơn có thể thấy, nâng chất lượng giáo dục vùng dân tộc thiểu số không thể thực hiện trong thời gian ngắn mà đòi hỏi quá trình bền bỉ, đồng bộ từ nền nếp quản lý đến đổi mới phương pháp dạy học.
Những kết quả của nhà trường cho thấy khi học sinh được tạo môi trường học tập ổn định, được quan tâm cả về kiến thức, kỹ năng và tâm lý thì chất lượng giáo dục sẽ từng bước được nâng lên.
Trong điều kiện còn nhiều khó khăn, Trường phổ thông DTNT THCS Tân Sơn đang nỗ lực duy trì nền nếp dạy học, nâng chất lượng giáo dục toàn diện và phát triển giáo dục mũi nhọn. Đây cũng là nền tảng quan trọng góp phần nâng cao dân trí, tạo nguồn nhân lực cho khu vực miền núi, vùng đồng bào dân tộc thiểu số của tỉnh Phú Thọ trong giai đoạn hiện nay.
Minh Sơn - Long Anh