Ca sinh đặc biệt ở tuổi 60 và những rủi ro tiềm ẩn
Vừa qua, các bác sĩ Bệnh viện Phụ sản Trung ương đã vừa thực hiện thành công ca mổ lấy thai cho một sản phụ 60 tuổi – thuộc nhóm nguy cơ rất cao trong sản khoa.
Sản phụ mang thai ở tuần 38,2, đi kèm nhiều bệnh lý như tăng huyết áp mạn tính, đái tháo đường thai kỳ phải kiểm soát bằng insulin và tiền sử nhiều lần phẫu thuật phức tạp.
Theo các bác sĩ, ở độ tuổi này, việc mang thai không còn là quá trình sinh lý bình thường mà trở thành một thử thách lớn đối với hệ tim mạch, nội tiết và khả năng hồi phục của cơ thể.
Ca mổ được thực hiện dưới sự chỉ đạo trực tiếp của GS.TS Nguyễn Duy Ánh, Giám đốc Bệnh viện Phụ sản Trung ương. Em bé nặng 2,8 kg chào đời an toàn, phản xạ tốt.
Tuy nhiên, các bác sĩ cho hay thành công của ca mổ không chỉ ở việc đón một em bé khỏe mạnh, mà quá trình tiếp tục theo dõi và hồi sức sau mổ cho người mẹ là thử thách. Vì thế, người mang thai khi tuổi cao cần được quản lý tại các cơ sở y tế chuyên sâu.
Em bé chào đời được ấp da kề da với mẹ. Ảnh: BVCC
Điều gì xảy ra khi phụ nữ lớn tuổi sinh con?
Trao đổi với PV SKĐS, BSCKII. Nguyễn Thị Minh Phương, Chủ nhiệm khoa Phụ sản, Bệnh viện 354 cho biết, phụ nữ tuổi cao khi mang thai và sinh đẻ có thể đối mặt với nhiều nguy hiểm, khó có một thai kỳ an toàn.
Đối với người mẹ, một số trường hợp dễ có nguy cơ cao là thai bất thường, hay gặp là chửa trứng. Ngoài ra, sản phụ còn phải đối mặt với các bệnh lý nguy hiểm như tăng huyết áp, tiền sản giật, đái tháo đường… Trong quá trình sinh nở cũng dễ xảy ra biến chứng. Sau khi sinh sức khỏe cũng chậm phục hồi hơn.
Đối với thai nhi, nguy cơ xảy ra dị tật bẩm sinh cao hơn so với khi mang thai lúc người mẹ còn trẻ như: hội chứng Down, dị tật tim, phổi, cơ xương, thai chậm phát triển, sinh non, sinh nhẹ cân, thai lưu…
Theo Hướng dẫn phát hiện sớm - can thiệp sớm khuyết tật trẻ em của Bộ Y tế, về nguyên nhân gây khuyết tật ở trẻ trong nhóm nguyên nhân trước sinh có độ tuổi của bố mẹ: tuổi của mẹ trên 35 và bố trên 45.
Người mẹ mang thai sau 35 tuổi có thể làm tăng nguy cơ sinh mổ, đái tháo đường thai kỳ, tăng huyết áp, tiền sản giật, sinh non. Đặc biệt, nguy cơ con bị dị tật bẩm sinh, chậm phát triển về thần kinh vận động cũng tăng theo tuổi của mẹ.
Nguyên nhân là mẹ càng lớn tuổi, khả năng các nhiễm sắc thể ở trứng dính vào nhau càng cao, dẫn đến những bệnh liên quan rối loạn nhiễm sắc thể như hội chứng Down, Edwards... Nghiên cứu cho thấy người mẹ 25 tuổi, tỷ lệ sinh con mắc bệnh Down chỉ 1/1.250 ca; 1/952 ở mẹ tuổi 30; 1/378 ở mẹ tuổi 35; 1/30 ở mẹ trên 45…
Ảnh minh họa.
Vì sao phụ nữ nên sinh đủ 2 con trước tuổi 35?
Trao đổi trên VOV, PGS.TS Hồ Sỹ Hùng, Phó Giám đốc Trung tâm hỗ trợ sinh sản Quốc gia, BV Phụ sản Trung ương cho biết, nhiều nghiên cứu cho thấy, sau tuổi 35, khả năng sinh sản của phụ nữ bị giảm mạnh, nếu càng lớn tuổi, cơ hội mang thai càng thấp.
“Không chỉ khó thụ thai, chất lượng trứng của phụ nữ sau tuổi 35 cũng kém hơn so với người trẻ tuổi. Nếu như ở phụ nữ khoảng 25 30 tuổi thì tỷ lệ tạo thành phôi bình thường là 60-70% thì khi 35 tuổi số phôi mà bình thường chỉ còn khoảng 50% thôi; Đến 40 tuổi, tỉ lệ phôi bất thường có thể lên đến 80-90 %. Đấy là lý do tại sao cơ hội có thai của phụ nữ lớn tuổi kém đi, đồng thời nguy cơ thai chết lưu hoặc thai ngừng phát triển cũng cao hơn” - PGS.TS Hồ Sỹ Hùng nêu dẫn chứng.
Đồng thời, mang thai sau tuổi 35, thai phụ cũng có nguy cơ cao gặp các biến chứng trong thai kỳ như tiểu đường, tăng huyết áp, dễ dẫn tới nguy cơ tiền sản giật, đe dọa tính mạng của cả người mẹ và em bé.
Đặc biệt, nguy cơ con bị dị tật bẩm sinh, chậm phát triển về thần kinh vận động cũng tăng theo tuổi của mẹ. Nguyên do là mẹ càng lớn tuổi thì khả năng các nhiễm sắc thể ở trứng dính vào nhau càng cao, dẫn đến các bệnh liên quan đến rối loạn nhiễm sắc thể cho thai nhi như hội chứng Down, Edwards...
Các hiệp hội sản phụ khoa trên thế giới khuyến cáo, độ tuổi tốt nhất để sinh con của phụ nữ là trong khoảng từ 20 đến dưới 35 tuổi. Việc kết hôn và sinh con muộn sẽ để lại những hệ lụy rất lớn đối với mỗi cá nhân, gia đình và xã hội.
Để sinh con an toàn, khỏe mạnh, PGS.TS Hồ Sỹ Hùng khuyến cáo, các cặp đôi nên khám sức khỏe trước khi kết hôn để được đánh giá khả năng sinh sản cũng như xét nghiệm, sàng lọc các bệnh lý di truyền. Đồng thời, các cặp vợ chồng nên sinh đủ hai con, khoảng cách giữa các lần sinh không quá xa.
Với phụ nữ mang thai sau tuổi 35, việc khám thai, theo dõi cũng cần sát sao hơn. Thai phụ nên thực hiện các xét nghiệm sàng lọc trước sinh nhằm phát hiện các bất thường nếu có và can thiệp kịp thời.