Chào mừng Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, Báo Hànôịmới mở chuyên mục “Từ đại hội tới đại hội”, ôn lại chặng đường vẻ vang của Đảng ta qua 13 kỳ đại hội.
Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ I:
Củng cố và phát triển Đảng, tranh thủ quần chúng và chống đế quốc
Ngày 6-1-1930 đến 7-2-1930, lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc chủ trì Hội nghị hợp nhất, thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam, tại Cửu Long (Hồng Kông, Trung Quốc). Hội nghị đã nhất trí với đề xuất của Nguyễn Ái Quốc về việc hợp nhất các tổ chức cộng sản thành Đảng Cộng sản Việt Nam. Đảng Cộng sản Việt Nam được thành lập là mốc son đánh dấu sự trưởng thành của phong trào cách mạng Việt Nam, là bước ngoặt của lịch sử cách mạng Việt Nam. Đó là thành quả tất yếu của sự kết hợp chủ nghĩa Mác - Lênin với phong trào công nhân và phong trào yêu nước.
Trên cơ sở phong trào cách mạng đã được phục hồi và sự chuẩn bị kỹ lưỡng từ giai đoạn trước đó, từ ngày 27 đến 31-3-1935, Đại hội đại biểu lần thứ I của Đảng đã họp tại một địa điểm ở phố Quan Công, Ma Cao (Trung Quốc). Đại hội đã xác định đường lối cho thời kỳ đấu tranh mới khi Đảng đã phục hồi.
Tham dự Đại hội có 13 đại biểu (2 đại biểu của “Ban Chỉ huy ở ngoài”; 3 đại biểu đến từ Cao Miên, Nam Kỳ và Trung Kỳ; 1 đại biểu của Lào; 2 đại biểu của Bắc Trung Kỳ; 2 đại biểu của Bắc Kỳ; 3 đại biểu đến từ Xiêm). Đại hội do đồng chí Hà Huy Tập chủ trì. Lúc này, đồng chí Nguyễn Ái Quốc đang công tác ở Quốc tế Cộng sản. Đồng chí Lê Hồng Phong dẫn đầu Đoàn đại biểu Đảng ta đi dự Đại hội Quốc tế Cộng sản lần thứ VII, nên không tham dự Đại hội.
Đại hội đã thông qua một loạt nghị quyết quan trọng: Nghị quyết Chính trị; các nghị quyết về công tác quần chúng với từng đối tượng cụ thể: Công nhân, nông dân, binh lính, phụ nữ, dân tộc thiểu số, thanh niên, đội tự vệ; Nghị quyết về công tác phản đế liên minh, xây dựng đội tự vệ, công tác cứu tế đỏ; Nghị quyết về các chương trình hành động; Nghị quyết về công tác đã qua của Ban Chỉ huy kiêm Ban Trung ương lâm thời của Đảng Cộng sản Đông Dương; Nghị quyết về hệ thống tổ chức, quyền hạn và nhiệm vụ của “Ban Chỉ huy ở ngoài” của Đảng Cộng sản Đông Dương; thông qua Điều lệ Đảng Cộng sản Đông Dương, Điều lệ của Tổng Công hội đỏ Đông Dương, Điều lệ Nông hội làng, Điều lệ của Đông Dương phản đế liên minh, Điều lệ Hội Cứu tế đỏ Đông Dương, Điều lệ của Thanh niên Cộng sản Đoàn Đông Dương.
Trên cơ sở đánh giá tình hình thế giới và trong nước, Đại hội đề ra 3 nhiệm vụ chủ yếu của toàn Đảng trong thời gian trước mắt là: Củng cố và phát triển Đảng, tranh thủ quần chúng rộng rãi, chống đế quốc chiến tranh.
Thứ nhất, về nhiệm vụ phát triển và củng cố Đảng, Đại hội nêu rõ tăng cường phát triển Đảng vào các xí nghiệp, đồn điền, hầm mỏ, đường giao thông quan trọng, biến mỗi xí nghiệp thành một thành lũy của Đảng; đồng thời phải đưa nông dân lao động và trí thức cách mạng đã trải qua thử thách vào Đảng. Phải chăm lo tăng cường các đảng viên ưu tú xuất thân từ công nhân vào các cơ quan lãnh đạo của Đảng...
Thứ hai, về “thâu phục quảng đại quần chúng”, Đại hội chỉ rõ Đảng mạnh là căn cứ vào ảnh hưởng và thể lực của Đảng trong quần chúng. Muốn “thâu phục quảng đại quần chúng” thì nhiệm vụ trung tâm, căn bản, cần kíp trước mắt của Đảng là: Bênh vực quyền lợi của quần chúng; củng cố và phát triển các tổ chức quần chúng. Đại hội chủ trương tổ chức quần chúng chủ yếu theo hình thức bí mật…, đồng thời coi trọng những hình thức công khai, hợp pháp.
Thứ ba, Đại hội thống nhất đẩy mạnh chống đế quốc chiến tranh, vạch trần luận điệu “hòa bình” giả dối của đế quốc, giải thích cho quần chúng thấy rõ chiến tranh đế quốc đã bắt đầu. Đại hội xem nhiệm vụ chống đế quốc chiến tranh, bảo vệ Liên bang Xô Viết là nhiệm vụ của Đảng và của toàn thể cách mạng...
Đại hội đã bầu ra Ban Chấp hành Trung ương Đảng, gồm 13 ủy viên (9 ủy viên chính thức và 4 ủy viên dự khuyết). Đồng chí Lê Hồng Phong được bầu làm Tổng Bí thư. Ban Chấp hành Trung ương nhất trí cử đồng chí Nguyễn Ái Quốc là đại biểu của Đảng bên cạnh Quốc tế Cộng sản.
Đại hội lần thứ I của Đảng có ý nghĩa lịch sử quan trọng. Đại hội đánh dấu sự khôi phục được hệ thống tổ chức của Đảng từ Trung ương đến địa phương, từ trong nước ra ngoài nước; thống nhất phong trào đấu tranh cách mạng của công nhân, nông dân và các tầng lớp nhân dân dưới sự lãnh đạo của Ban Chấp hành Trung ương Đảng.
(Tổng hợp từ: Văn kiện Đảng toàn tập; daihoidangtoanquoc.vn; tulieuvankien.dangcongsan.vn)
Thạch Tây