Từ dự án STEM đến tài sản trí tuệ - Mô hình giáo dục tiên phong hưởng ứng Nghị quyết 57 và 71

2 giờ trướcBài gốc

Ngày 29.5 vừa qua, Ngày hội Sở hữu trí tuệ 2026 được tổ chức tại Trung tâm Thể dục Thể thao Hoàng Mai đã trở thành dịp đặc biệt để học sinh Trường Tiểu học Tân Định (phường Tương Mai, Hà Nội) giới thiệu những sản phẩm sáng tạo do chính các em nghiên cứu và phát triển trong suốt năm học.

Tại sự kiện, thay vì chỉ tham gia các trò chơi hay hoạt động trải nghiệm đơn thuần, nhiều học sinh đã tự tin thuyết trình các dự án STEM, mô hình IoT và các ý tưởng sáng tạo trước chuyên gia, giáo viên, phụ huynh và bạn bè.

Chương trình có sự tham gia của đại diện Vụ Giáo dục phổ thông, Cục Khoa học Công nghệ và Thông tin (Bộ GD&ĐT) và được đồng tổ chức bởi Cục Sở hữu trí tuệ (Bộ Khoa học và Công nghệ).

Cô Hiệu trưởng Hoàng Thúy Nga; bà Nguyễn Hải Linh - PCT UBND Phường Tương Mai, và TS. Tô Hồng Nam - Phó Cục trưởng Cục KHCN&TT (Bộ GD&ĐT) trao quà cho học sinh tại Ngày hội SHTT 2026

Từ học sinh tiểu học đến những “nhà sáng tạo nhí”

Một trong những dự án thu hút nhiều sự chú ý tại ngày hội là mô hình “Sân vận động thông minh” do nhóm học sinh Trường Tiểu học Tân Định phát triển.

Xuất phát từ việc quan sát nhu cầu chăm sóc mặt cỏ và đảm bảo điều kiện thi đấu tại các sân thể thao, học sinh đã đề xuất giải pháp ứng dụng công nghệ IoT tích hợp cảm biến nhiệt độ, độ ẩm, hệ thống tưới tự động và giám sát môi trường theo thời gian thực.

Các em không chỉ lắp ráp mô hình mà còn trực tiếp tham gia lập trình, kết nối cảm biến, xây dựng hệ thống điều khiển và trình bày nguyên lý hoạt động của sản phẩm.

Một dự án khác là “Hệ thống tưới tự động thông minh”, được hình thành từ chính những vấn đề các em quan sát được trong đời sống hằng ngày.

Từ câu hỏi làm thế nào để cây xanh luôn được chăm sóc hiệu quả mà không lãng phí nước, học sinh đã nghiên cứu và xây dựng mô hình sử dụng cảm biến độ ẩm đất, máy bơm tự động, màn hình hiển thị thông số môi trường và định hướng tích hợp năng lượng mặt trời.

“Hệ thống tưới tự động thông minh” được lập trình IoT do nhóm Kỹ sư xanh trường TH Tân Định trình bày tại ngày hội Sở hữu trí tuệ 2026 với chủ đề “Sở hữu trí tuệ và thể thao”

Theo các giáo viên hướng dẫn, điều quan trọng không nằm ở việc học sinh tạo ra một mô hình kỹ thuật hoàn chỉnh, mà ở chỗ các em được trải nghiệm toàn bộ quy trình đổi mới sáng tạo: phát hiện vấn đề, hình thành ý tưởng, thiết kế giải pháp, thử nghiệm sản phẩm, cải tiến và bảo vệ ý tưởng của mình trước cộng đồng. Đó cũng chính là quá trình hình thành năng lực sở hữu trí tuệ.

Sở hữu trí tuệ không đơn thuần là học luật

Điểm khác biệt trong mô hình giáo dục của Trường Tiểu học Tân Định là nhà trường không dạy sở hữu trí tuệ như một môn học độc lập hay những khái niệm pháp lý khô khan.

Thay vào đó, sở hữu trí tuệ được lồng ghép xuyên suốt trong các hoạt động STEM, AI, công nghệ số, nghệ thuật và các dự án học tập.

Học sinh được khuyến khích đặt câu hỏi, tìm kiếm giải pháp mới, sáng tạo sản phẩm và hiểu rằng mỗi ý tưởng do mình tạo ra đều có giá trị.

Các em cũng được hướng dẫn cách tôn trọng thành quả sáng tạo của người khác, biết ghi nhận nguồn tham khảo và nhận thức được giá trị của tài sản trí tuệ trong đời sống hiện đại.

Một tiết dạy học Sở hữu trí tuệ và Đổi mới sáng tạo của học sinh trường Tiểu học Tân Định

Từ góc độ giáo dục, đây chính là bước chuyển từ việc dạy học sinh tiếp thu kiến thức sang hình thành năng lực đổi mới sáng tạo.

TS. Hoàng Thúy Nga, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Tân Định cho biết, ngay từ đầu năm học, nhà trường đã xác định đổi mới sáng tạo là một trong những nhiệm vụ trọng tâm.

“Chúng tôi chú trọng các hoạt động STEM, các môn khoa học và đặc biệt là lồng ghép giáo dục sở hữu trí tuệ vào các hoạt động học tập để học sinh hiểu rằng mỗi ý tưởng sáng tạo đều có giá trị và có thể trở thành tài sản trí tuệ trong tương lai”, cô Nga chia sẻ.

TS Hoàng Thúy Nga hiệu trưởng trường tiểu học Tân Định phát biểu

Hiện thực hóa Nghị quyết 57 và Nghị quyết 71 ngay từ bậc tiểu học

Trong bối cảnh cả nước đang triển khai Nghị quyết 57 về đột phá phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, cùng Nghị quyết 71 về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, mô hình của Trường Tiểu học Tân Định mang đến một cách tiếp cận đáng chú ý.

Thay vì chờ đến bậc đại học hay nghiên cứu chuyên sâu mới nói đến đổi mới sáng tạo và Sở hữu trí tuệ, nhà trường lựa chọn bắt đầu từ những năm học đầu tiên của cấp học phổ thông.

Giáo viên trường TH Tân Định đã tham gia chương trình tập huấn của WIPO Academy về ĐMST, SHTT và khởi nghiệp dành cho các nhà giáo dục ASEAN

Các em được tiếp cận STEM, AI, lập trình IoT, khoa học công nghệ và sở hữu trí tuệ thông qua những dự án thực tiễn gần gũi với cuộc sống.

Để triển khai mô hình này, 100% giáo viên nhà trường đã được tập huấn về đổi mới sáng tạo, sở hữu trí tuệ và ứng dụng AI trong giáo dục.

Nhiều giáo viên hoàn thành các chương trình đào tạo quốc tế của WIPO Academy về đổi mới sáng tạo, sở hữu trí tuệ và khởi nghiệp dành cho các nhà giáo dục ASEAN.

ĐẶNG XÁ

Nguồn Văn hóa : http://baovanhoa.vn/doi-song/tu-du-an-stem-den-tai-san-tri-tue-mo-hinh-giao-duc-tien-phong-huong-ung-nghi-quyet-57-va-71-233761.html