Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Hồ Văn Mười cùng lãnh đạo UBND tỉnh, các sở, ngành, địa phương khảo sát khu quy hoạch Khu đô thị sinh thái thương mại, dịch vụ dọc sông Sêrêpốk
Khơi thông nguồn lực đất đai…
Trước khi Nghị quyết số 29/2026 của Quốc hội được ban hành có hiệu lực vào ngày 1/5/2026 thì Lâm Đồng đã có động thái tháo gỡ vướng mắc các dự án trên địa bàn thông qua tổ chức hội nghị, các cuộc gặp gỡ, chỉ đạo giải quyết... Nổi bật, UBND tỉnh đã ban hành quyết định thành lập 6 tổ công tác xử lý, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án đầu tư ngoài ngân sách trên địa bàn tỉnh. Qua đó, cũng tổng hợp, rà soát, phân loại và xác định có 365 dự án đang khó khăn, vướng mắc cần tháo gỡ.
Tại báo cáo của Đảng ủy UBND tỉnh vào ngày 13/5/2026 cho thấy, trong 365 dự án có 44 dự án được đưa ra khỏi danh sách, nhờ đã hoàn thành tháo gỡ, xử lý; do nhà đầu tư không phối hợp báo cáo hoặc không liên hệ được nhà đầu tư; do dự án không triển khai, không khả thi, đề nghị chấm dứt hoạt động… Trong số 321 dự án còn lại đang được tiếp tục xử lý và thẩm quyền xử lý, sau rà soát thì 77 dự án thuộc Trung ương, 244 dự án thuộc địa phương.
Điều đáng chú ý, 321 dự án trên bị vướng mắc với nhiều nguyên nhân trên các lĩnh vực được phân loại thuộc nhóm 1 đến nhóm 15. Trước hết, trong quy hoạch xây dựng; lĩnh vực lâm nghiệp (thuê đất rừng, thuê rừng, chuyển mục đích sử dụng rừng…; khoáng sản. Rồi trong trình tự, thủ tục đầu tư (đấu thầu, đấu giá, điều chỉnh tiến độ, điều chỉnh chủ trương đầu tư...); thiếu cơ sở hạ tầng tiếp cận dự án (chưa có đường giao thông, hạ tầng kỹ thuật tiếp cận dự án); giải phóng mặt bằng; năng lực của nhà đầu tư (tài chính, kinh nghiệm, năng lực tổ chức thực hiện…). Chưa hết, còn do chưa được gia hạn tiến độ sử dụng đất theo pháp luật đất đai; trong chuyển hình thức thuê đất; xác định giá đất cụ thể, giá xử lý rác thải; do vi phạm pháp luật đất đai, sử dụng đất không đúng mục đích/xây dựng không phép, sai phép; lĩnh vực thủy lợi, cắm mốc dự án… Các dự án trên ở cả 3 khu vực của Lâm Đồng từ ngàn hoa, biển xanh đến đại ngàn, trong đó có không ít dự án đã ngưng và kéo dài rất lâu.
Thế nên, Nghị quyết số 29 ra đời đã nhanh chóng thu hút sự quan tâm, khi được nhìn nhận như một bước chuyển của chính sách từ “dừng để xử lý” sang “xử lý để tiếp tục”. Điều này đồng nghĩa với tháo gỡ các tồn tại pháp lý kéo dài và tái khởi động các dự án bị đình trệ lâu nay, tạo cơ hội cho khơi thông nguồn lực đất đai lẫn dòng vốn. Nối tiếp, ngày 7/5/2026, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 147/2026/NĐ-CP hướng dẫn thực hiện Nghị định số 29 của Quốc hội. 2 ngày sau, tức ngày 9/5/2026, UBND tỉnh đã ban hành Công văn số 6487/UBND-NNMT tổ chức triển khai thực hiện Nghị quyết số 29 và Nghị định số 147. Vậy là bây giờ hành lang pháp lý đã rõ ràng, Trung ương lẫn địa phương đã thống nhất, đồng loạt phối hợp tháo gỡ.
Khu dân cư Nam Hà 2, Nam Hà 3 (xã Trà Tân) đã hình thành hạ tầng hoàn chỉnh nhưng chưa bán được, vì chưa có giá, do hơn 3 năm qua chưa tìm được giá đất cụ thể (Ảnh minh họa)
Đồng hành thay vì quản lý
Điểm đáng chú ý nhất của Nghị quyết số 29 chính là việc mở lối ra cho những cán bộ, công chức “dám nghĩ, dám làm” nhưng vô tình vướng vào sai phạm có cơ hội được miễn kỷ luật và sớm ổn định công tác. Tại Điều 10 của nghị quyết cho thấy, không phải mọi sai phạm đều được xem xét tha thứ. Cơ chế miễn kỷ luật chỉ được áp dụng đối với cán bộ, công chức, viên chức và người thuộc lực lượng vũ trang khi hội đủ các yếu tố như không có yếu tố tham nhũng, có mục đích công vụ trong sáng và hiệu quả thực tế.
Đây là hướng mở chính sách nhằm xóa tâm lý dè chừng, né tránh trách nhiệm đồng thời cũng tạo niềm tin, sự mạnh dạn cho cán bộ, trước hết trong công tác tháo gỡ các vướng mắc của dự án ngoài ngân sách. Hơn thế, hành trình tháo gỡ ấy còn được công khai, minh bạch, thể hiện trên Hệ thống cơ sở dữ liệu 751 theo Quyết định số 751/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về việc thành lập Ban Chỉ đạo về giải quyết các vấn đề khó khăn, vướng mắc các dự án tồn đọng.
Tại Lâm Đồng, tổng số dự án đầu tư ngoài ngân sách đã cập nhật lên Hệ thống cơ sở dữ liệu 751 là 165 dự án với quy mô diện tích khoảng 87.120 ha, tổng vốn đầu tư khoảng 170.892,32 tỷ đồng. Thông tin từ báo cáo của Đảng ủy UBND tỉnh vào ngày 13/5/2026 cho thấy số dự án trên đã được phân nhóm và thẩm quyền giải quyết. Cụ thể, nhóm dự án đã có bản án, kết luận thanh tra, điều tra đề xuất áp dụng cơ chế đặc thù tại Nghị quyết số 170/2024/QH15 để tháo gỡ: 12 dự án; nhóm các dự án vướng mắc đề xuất xử lý theo thẩm quyền của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ hoặc thẩm quyền của các bộ, ngành liên quan: 43 dự án; nhóm vướng mắc đề xuất xử lý theo thẩm quyền của bộ, ngành, địa phương: 83 dự án và nhóm dự án đề xuất đưa ra khỏi hệ thống dữ liệu 751: 27 dự án.
Trong quá trình đó, UBND tỉnh cũng đã đề nghị Tổ chỉ đạo 751 đưa ra ngoài diện theo dõi, chỉ đạo đối với 101/165 dự án trên. Lý do, 101 dự án này, xét về quy mô thuộc thẩm quyền chỉ đạo, xử lý của Đảng ủy UBND tỉnh và của UBND tỉnh.
Còn tình hình xử lý, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc các dự án thuộc thẩm quyền tỉnh của 5 tổ công tác thì theo kế hoạch đến ngày 30/5/2026 sẽ tháo gỡ được 98 dự án và đến ngày 30/6/2026 là 248 dự án.
Với tốc độ trên, có thể nói việc tháo gỡ cho các dự án chưa bao giờ nhanh và đồng loạt đến thế. Điều quan tâm, qua đó không chỉ bảo đảm tăng trưởng 2 con số mà Lâm Đồng còn xây dựng được hình ảnh chính quyền đồng hành thay vì quản lý. Và cũng qua đó, tạo niềm tin cho nhà đầu tư, góp thêm vào hành trình thu hút đầu tư ngoài ngân sách ở tỉnh, từ thế “mời gọi” sang “lựa chọn chiến lược”. Tức không thu hút bằng mọi giá, mà ưu tiên nhà đầu tư có năng lực, dự án có giá trị gia tăng cao.
Nghị quyết số 29/2026 của Quốc hội “Cơ chế, chính sách đặc thù để xử lý vi phạm pháp luật về đất đai của tổ chức, cá nhân xảy ra trước khi Luật Đất đai năm 2024 có hiệu lực và tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án tồn đọng, kéo dài” được kỳ vọng tháo gỡ các dự án bị “mắc kẹt” rất lâu trên địa bàn tỉnh, tạo cơ hội khơi thông nguồn lực đất đai, tái lập niềm tin thị trường và mở ra nền tảng cho chu kỳ tăng trưởng mới.
Bích Nghị .