Đại học Bách khoa Hà Nội với các ngành chủ lực Kỹ thuật Vi điện tử và Công nghệ Nano (ED2) cùng các chương trình thiết kế vi mạch tiên tiến. Ảnh minh họa: HUST
Không chỉ dừng lại ở các đề án đào tạo, ngành công nghiệp tỷ đô này đã chính thức bước sang chương mới với những dự án sản xuất thực tế, tạo nên sức hút mãnh liệt đối với nhân lực trẻ.
Tầm nhìn chiến lược: từ gia công đến tự chủ sản xuất chíp bán dẫn
Việt Nam đang thực hiện cuộc chuyển mình lịch sử, thoát khỏi hình ảnh quốc gia chỉ thuần làm gia công, lắp ráp để tiến tới làm chủ công nghệ lõi. Chính phủ đã ban hành hệ thống 12 luật cùng Chiến lược phát triển công nghiệp bán dẫn đến năm 2030, tầm nhìn 2050 nhằm tạo hành lang pháp lý vững chắc cho đột phá này.
Dấu mốc quan trọng nhất ghi nhận vào ngày 16/1/2026, khi Tập đoàn Viettel chính thức khởi công nhà máy chế tạo chip công nghệ cao đầu tiên tại Khu Công nghệ cao Hòa Lạc. Dự án này là mắt xích then chốt giúp Việt Nam khép kín chuỗi sản xuất từ thiết kế đến chế tạo, dự kiến hoàn thiện vào năm 2027. Cùng với sự mở rộng quy mô của các "ông lớn" như Intel, Amkor, Hana Micron trong năm 2025, Việt Nam đang củng cố vị thế trung tâm đóng gói và kiểm thử (ATP) quan trọng của thế giới.
"Cơn khát" nhân lực và mục tiêu 50.000 kỹ sư ngành chíp bán dẫn
Để đáp ứng tham vọng gia nhập chuỗi giá trị toàn cầu, Chương trình phát triển nguồn nhân lực quốc gia đặt mục tiêu đào tạo ít nhất 50.000 nhân lực trình độ đại học trở lên vào năm 2030.
Nhà nước đã đầu tư trọng điểm cho 18 trường đại học cùng 4 phòng thí nghiệm bán dẫn dùng chung hiện đại đặt tại Hà Nội, Đà Nẵng và Thành phố Hồ Chí Minh. Tính đến tháng 5/2025, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã chuẩn hóa chương trình đào tạo cho 38 ngành đại học và 37 ngành thạc sĩ liên quan đến vi mạch, tạo nền tảng vững chắc cho mùa tuyển sinh 2026.
Bản đồ đào tạo vi mạch bán dẫn năm 2026
Sức nóng của ngành chip đã lan tỏa khắp các cơ sở giáo dục đại học với sự tham gia của cả các trường kỹ thuật trọng điểm lẫn các trường đa ngành:
Tại miền Bắc - nơi những dự án tiên phong của ngành công nghệ bán dẫn với Đại học Bách khoa Hà Nội tiếp tục giữ vị thế dẫn đầu với ngành chủ lực Kỹ thuật Vi điện tử và Công nghệ Nano cùng các chương trình thiết kế vi mạch tiên tiến.
Đại học Quốc gia Hà Nội với thế mạnh đa dạng từ Thiết kế vi mạch, Hệ thống nhúng (Trường Đại học Công nghệ) đến Công nghệ bán dẫn (Trường Đại học Khoa học Tự nhiên) và Trường Đại học Việt Nhật (VJU) tiếp tục tuyển sinh khóa mới ngành Công nghệ chip bán dẫn với khoảng 100 chỉ tiêu.
Đại học Công nghiệp Hà Nội, ngày 14/1 công bố mở thêm ngành Vi mạch bán dẫn và AI với dự kiến tuyển mới trong tổng số 8.300 chỉ tiêu của toàn trường.
Tại Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh, cả 3 trường thành viên là Bách khoa, Công nghệ Thông tin và Khoa học Tự nhiên đều có chỉ tiêu riêng cho thiết kế vi mạch. Đặc biệt, có chính sách học bổng hỗ trợ 50-100% học phí cho các hệ đào tạo liên quan.
Tại Đại học Đà Nẵng, các trường Bách khoa Đà Nẵng, Việt - Hàn (VKU) và Sư phạm Kỹ thuật là cụm đào tạo trọng điểm miền Trung với khoảng 150-200 chỉ tiêu mới cho ngành vi mạch bán dẫn
Với sự đầu tư đồng bộ từ chính sách, hạ tầng sản xuất đến mạng lưới đào tạo, ngành chip bán dẫn tại Việt Nam không chỉ là một xu hướng nhất thời mà đang trở thành nền móng cho nền kinh tế tri thức tương lai. Mùa tuyển sinh 2026 đang mở ra cánh cửa tương lai cho những thí sinh có mong muốn trở thành một phần của chuỗi giá trị toàn cầu.
Hồng Phong