Việc mất đi UAE - một thành viên lâu năm của OPEC, có thể tạo ra sự hỗn loạn và làm suy yếu tổ chức này, vốn thường tìm cách thể hiện sự thống nhất bất chấp những bất đồng nội bộ về một loạt vấn đề từ địa chính trị đến hạn ngạch sản xuất.
Bộ trưởng Năng lượng UAE - Suhail Mohamed al-Mazrouei nói với Reuters rằng quyết định này được đưa ra sau khi xem xét kỹ lưỡng các chiến lược năng lượng của cường quốc khu vực này. Khi được hỏi liệu UAE có tham khảo ý kiến của Ả Rập Saudi - quốc gia lãnh đạo OPEC trên thực tế hay không, ông Mazrouei cho biết UAE không nêu vấn đề này với bất kỳ quốc gia nào khác.
"Đây là một quyết định chính sách, nó được đưa ra sau khi xem xét kỹ lưỡng các chính sách hiện tại và tương lai liên quan đến mức sản lượng" - Bộ trưởng Năng lượng UAE cho biết.
Các nhà sản xuất dầu mỏ vùng Vịnh thuộc OPEC đã và đang gặp khó khăn trong việc vận chuyển hàng xuất khẩu qua eo biển Hormuz, nơi một phần năm lượng dầu thô và khí đốt tự nhiên hóa lỏng của thế giới đi qua, do các mối đe dọa và các cuộc tấn công của Iran nhằm vào các tàu dầu.
Ông Mazrouei cho biết động thái này, trong đó UAE cũng sẽ rời khỏi nhóm OPEC+, sẽ không ảnh hưởng lớn đến thị trường do tình hình ở eo biển.
Các con tàu di chuyển trên eo biển Hormuz, đoạn qua Musandam, Oman - Ảnh: Reuters
Động thái này diễn ra sau khi UAE - một trung tâm kinh doanh và tài chính khu vực và là một trong những đồng minh quan trọng nhất của Mỹ chỉ trích các quốc gia Ả Rập khác vì đã không hành động đủ để bảo vệ nước này khỏi nhiều cuộc tấn công của Iran trong suốt cuộc chiến.
Anwar Gargash - cố vấn ngoại giao của tổng thống UAE, đã chỉ trích phản ứng của các nước Ả Rập và vùng Vịnh đối với các cuộc tấn công của Iran trong một phiên thảo luận tại Diễn đàn Những người có ảnh hưởng vùng Vịnh hôm 27/4.
"Các nước thuộc Hội đồng Hợp tác vùng Vịnh đã hỗ trợ lẫn nhau về mặt hậu cần, nhưng về chính trị và quân sự, tôi nghĩ lập trường của họ là yếu nhất trong lịch sử. Tôi dự đoán lập trường yếu kém này từ Liên đoàn Ả Rập và tôi không ngạc nhiên về điều đó, nhưng tôi không ngờ tới điều đó từ Hội đồng Hợp tác vùng Vịnh và tôi rất ngạc nhiên” - Gargash chia sẻ.
Trong khi đó ông Mazrouei lưu ý rằng UAE đã là thành viên của OPEC và OPEC+ từ lâu, nhưng ông cho rằng thế giới sẽ cần nhiều năng lượng hơn, cho thấy động thái của nước ông sẽ giúp đáp ứng những nhu cầu đó.
Việc UAE rút khỏi OPEC diễn ra trong bối cảnh công suất dự trữ toàn cầu đang ở mức thấp kỷ lục, khiến thị trường dầu mỏ ngày càng khan hiếm. Việc hoạt động bên ngoài nhóm các nhà sản xuất cho phép UAE tận dụng tối đa vị thế của mình với tư cách là nhà cung cấp một số loại dầu thô có chi phí và lượng khí thải carbon thấp nhất thế giới.
Cuối cùng, UAE coi việc rời khỏi tổ chức này là một điều tích cực đối với người tiêu dùng và nền kinh tế toàn cầu nói chung, đảm bảo nguồn cung năng lượng đáp ứng nhanh chóng và đáng tin cậy hơn.
Tổng thống Mỹ Donald Trump trong bài phát biểu năm 2018 trước Đại hội đồng Liên Hợp Quốc đã cáo buộc OPEC "lừa đảo phần còn lại của thế giới" bằng cách thổi phồng giá dầu. Ông Trump cũng đã liên kết sự hỗ trợ quân sự của Mỹ cho vùng Vịnh với giá dầu khi nói rằng trong khi Mỹ bảo vệ các thành viên OPEC thì họ "lợi dụng điều này bằng cách áp đặt giá dầu cao".
Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ, hay còn gọi là OPEC, được thành lập năm 1960 bởi Iraq, Iran, Kuwait, Ả Rập Xê Út và Venezuela. Từ đó đến nay, tổ chức này đã mở rộng lên 13 thành viên. OPEC thường xuyên họp để đặt ra các mục tiêu sản lượng dầu và phối hợp sản lượng nhằm giúp quản lý giá dầu toàn cầu cho toàn nhóm.
Năm 2016, chủ yếu là để đối phó với sự sụt giảm mạnh giá dầu do sản lượng dầu đá phiến của Mỹ tăng đáng kể, OPEC đã ký một thỏa thuận với 10 quốc gia sản xuất dầu khác để thành lập tổ chức hiện được gọi là OPEC+. Trong số 10 quốc gia này có Nga, quốc gia sản xuất dầu lớn thứ ba thế giới vào năm 2022, chiếm 13% tổng sản lượng thế giới (10,3 triệu thùng mỗi ngày).
Mục tiêu đã được OPEC tuyên bố là “phối hợp và thống nhất các chính sách dầu mỏ giữa các nước thành viên” để đảm bảo giá cả cho các nhà sản xuất, nguồn cung cho người tiêu dùng và lợi nhuận cho các nhà đầu tư, mặc dù nhóm này được biết đến nhiều nhất nhờ ảnh hưởng của nó đối với giá dầu thô toàn cầu.
Anh Duy