Cơ sở khai thác dầu của Công ty dầu khí quốc gia Aramco ở Saudi Arabia. Ảnh: globalenergyprize.org/TTXVN
Theo Financial Times ngày 2/6, Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Abu Dhabi (ADNOC) đang lên kế hoạch xây dựng tuyến đường ống đa nhiên liệu đầu tiên của UAE, nhằm duy trì hoạt động xuất khẩu xăng, dầu diesel và nhiên liệu hàng không trong trường hợp eo biển Hormuz tiếp tục bị gián đoạn bởi xung đột khu vực.
Thông tin được ông Philippe Khoury, Phó Chủ tịch điều hành phụ trách giao dịch của ADNOC, công bố trong bối cảnh chiến sự giữa Iran và Israel kéo dài hơn ba tháng đã làm nổi bật mức độ phụ thuộc của khu vực Trung Đông vào tuyến hàng hải chiến lược này.
Theo kế hoạch, đường ống mới sẽ vận chuyển các sản phẩm dầu đã qua chế biến từ UAE ra cảng Fujairah bên bờ biển Oman mà không cần đi qua eo biển Hormuz. Đây sẽ là dự án đường ống sản phẩm dầu tinh chế đầu tiên của UAE, có cơ chế vận hành tương tự hệ thống Colonial Pipeline tại Mỹ, cho phép luân phiên vận chuyển nhiều loại nhiên liệu khác nhau trên cùng một tuyến.
Ông Khoury cho biết ADNOC đang tập trung tăng cường khả năng chống chịu của chuỗi cung ứng năng lượng trong bối cảnh xung đột có nguy cơ kéo dài. Theo ông, công ty cần bảo đảm vẫn có thể cung cấp nhiên liệu cho khách hàng quốc tế một cách hiệu quả và cạnh tranh ngay cả khi các tuyến vận tải truyền thống tiếp tục bị ảnh hưởng.
Hiện UAE đã sở hữu đường ống dẫn dầu thô từ trung tâm sản xuất Habshan ở Abu Dhabi tới cảng Fujairah. Kể từ khi chiến sự bùng phát, ADNOC đã tận dụng tối đa công suất tuyến đường ống này để duy trì xuất khẩu dầu ra thị trường quốc tế.
Tuy nhiên, công suất hiện tại của hệ thống chỉ đạt khoảng 1,5 triệu thùng/ngày. Trong khi đó, cảng Fujairah nhiều lần bị ảnh hưởng bởi các cuộc tấn công kể từ khi xung đột bắt đầu, gây thêm áp lực cho hoạt động xuất khẩu của UAE.
ADNOC hiện cũng đang xây dựng tuyến đường ống dầu thô thứ hai tới Fujairah. Dự án dự kiến đi vào hoạt động đầu năm 2027 và sẽ giúp tăng gấp đôi năng lực vận chuyển dầu thô của UAE tới cảng này.
Nguồn tin am hiểu kế hoạch cho biết sau khi hoàn thành dự án dầu thô thứ hai, ADNOC sẽ ưu tiên triển khai tuyến đường ống đa nhiên liệu mới nhằm mở rộng khả năng xuất khẩu các sản phẩm dầu tinh chế.
Cuộc chiến hiện nay đã làm gia tăng lo ngại về tính dễ tổn thương của chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu. Trong điều kiện bình thường, khoảng 20% lượng dầu giao dịch trên thế giới được vận chuyển qua eo biển Hormuz. Tuy nhiên, lưu lượng vận tải tại đây đã giảm mạnh kể từ cuối tháng 2 do các rủi ro an ninh leo thang.
Hiện chỉ có Saudi Arabia và UAE sở hữu các hệ thống đường ống cho phép vận chuyển dầu tới các cảng bên ngoài vịnh Ba Tư mà không cần đi qua lãnh hải của quốc gia khác. Nhờ tuyến đường ống đông - tây, Saudi Arabia đã chuyển phần lớn hoạt động xuất khẩu dầu sang cảng Yanbu bên bờ Biển Đỏ trong thời gian xung đột diễn ra.
Bên cạnh dự án đường ống đa nhiên liệu, UAE cũng đang xem xét xây dựng thêm một tuyến đường ống đông - tây mới. Nếu được triển khai, hệ thống này có thể cho phép các quốc gia vùng Vịnh khác sử dụng hạ tầng của UAE để xuất khẩu dầu ra thị trường quốc tế mà không phải đi qua eo biển Hormuz.
Các kế hoạch trên cho thấy UAE đang đẩy nhanh chiến lược đa dạng hóa hạ tầng năng lượng nhằm giảm phụ thuộc vào một trong những điểm nghẽn hàng hải quan trọng nhất thế giới. Trong bối cảnh bất ổn địa chính trị tại Trung Đông chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, việc phát triển các tuyến vận chuyển thay thế được xem là yếu tố then chốt để bảo đảm an ninh năng lượng và duy trì vai trò của UAE trên thị trường dầu mỏ toàn cầu.
Hải Trần/Báo Tin tức và Dân tộc