Việc mẫu máy bay không người lái chiến đấu YFQ-44A Fury thực hiện chuyến bay mang theo tên lửa không đối không tầm trung dẫn đường radar chủ động AIM-120 AMRAAM được công bố trong bối cảnh Không quân Mỹ đẩy mạnh chương trình máy bay chiến đấu hợp tác (Collaborative Combat Aircraft).
Đây là hướng đi nhằm bổ sung cho các tiêm kích thế hệ 5 như F-35 Lightning II và F-22 Raptor bằng các nền tảng không người lái chi phí thấp hơn nhưng có khả năng tác chiến thực sự.
UAV YFQ-44A Fury do hãng Anduril phát triển, là thiết kế máy bay phản lực không người lái có kích thước nhỏ gọn, cấu hình cánh xuôi và cửa hút khí đặt hai bên thân.
Khi mang theo tên lửa AIM-120 AMRAAM, mẫu máy bay này thể hiện rõ vai trò là phương tiện chiếm ưu thế trên không ở tuyến trước.
AIM-120 AMRAAM là tên lửa không đối không tầm trung sử dụng đầu dò radar chủ động, tầm bắn tùy phiên bản có thể đạt trên 100 km, tốc độ tối đa khoảng Mach 4, tương đương gần 4.900 km/h. Tên lửa có khối lượng khoảng 150 kg và mang đầu đạn nổ phân mảnh cận đích.
Việc tích hợp tên lửa AIM-120 AMRAAM lên UAV YFQ-44A Fury không chỉ đơn thuần là thử nghiệm treo vũ khí mà còn cho thấy máy bay đã đạt mức độ hoàn thiện về hệ thống điều khiển hỏa lực, liên kết dữ liệu và khả năng trao đổi thông tin thời gian thực.
Trong mô hình tác chiến mới, UAV YFQ-44A Fury có thể bay phía trước đội hình, sử dụng cảm biến để phát hiện mục tiêu và nhận lệnh khai hỏa từ tiêm kích có người lái hoặc từ hệ thống chỉ huy mặt đất.
Điều này giúp giảm rủi ro cho phi công, đồng thời tạo thêm hướng tấn công khiến đối phương khó phòng thủ.
Về thông số kỹ thuật, dù chưa công bố đầy đủ, YFQ-44A Fury được đánh giá có tầm hoạt động hàng nghìn km, trần bay tương đương các tiêm kích chiến thuật hiện đại và khả năng mang nhiều điểm treo vũ khí dưới cánh.
Cấu trúc thân vỏ nhiều khả năng sử dụng vật liệu composite để giảm khối lượng và diện tích phản xạ radar. Nhờ không cần buồng lái và hệ thống duy trì sự sống cho phi công, máy bay có thể tối ưu không gian cho nhiên liệu và thiết bị điện tử.
Chiến lược của Không quân Mỹ là triển khai số lượng lớn máy bay không người lái chiến đấu như YFQ-44A Fury đi kèm mỗi biên đội tiêm kích có người lái. Mô hình 1 tiêm kích điều khiển 2 hoặc 3 máy bay không người lái đang được nghiên cứu.
Trong kịch bản xung đột cường độ cao, các máy bay không người lái này có thể làm nhiệm vụ nghi binh, chế áp phòng không, hoặc trực tiếp phóng tên lửa không đối không AIM-120 AMRAAM vào mục tiêu.
Nhờ chi phí chế tạo thấp hơn tiêm kích thế hệ 5, chúng có thể chấp nhận rủi ro cao hơn trong môi trường phòng không dày đặc.
Sự xuất hiện của UAV YFQ-44A Fury mang theo tên lửa AIM-120 AMRAAM cũng cho thấy bước tiến trong ứng dụng trí tuệ nhân tạo vào kiểm soát bay và hỗ trợ ra quyết định.
Hệ thống phần mềm có thể xử lý lượng lớn dữ liệu cảm biến, tự động đề xuất phương án tấn công hoặc cơ động né tránh. Trong tương lai, mức độ tự chủ có thể được nâng cao, giảm tải cho phi công điều khiển từ xa hoặc phi công trên máy bay chỉ huy.
Việc UAV YFQ-44A Fury bay cùng tên lửa không đối không tầm trung dẫn đường radar chủ động AIM-120 AMRAAM là dấu mốc quan trọng, cho thấy máy bay không người lái chiến đấu của Mỹ đang chuyển từ giai đoạn thử nghiệm khung thân sang tích hợp vũ khí thực chiến.
Nếu chương trình đạt tiến độ, các biên đội kết hợp giữa tiêm kích có người lái và không người lái có thể sớm trở thành cấu phần chủ lực trong học thuyết tác chiến trên không của Mỹ trong thập niên tới.
Việt Hùng