Ukraine kỳ vọng lực lượng phi công của quốc gia này sẽ chính thức bắt đầu quá trình huấn luyện trên dòng máy bay chiến đấu JAS 39 Gripen của Thụy Điển từ đầu năm 2026. Đây là bước đi chiến lược trong nỗ lực hiện đại hóa không quân và tăng cường khả năng phòng thủ bầu trời trước các thách thức an ninh hiện tại.
Không quân Ukraine kỳ vọng sớm tiếp nhận các tiêm kích JAS 39 Gripen từ Thụy Điển.
Hợp tác chiến lược và cam kết viện trợ từ Thụy Điển
Trong cuộc họp báo chung với Quốc vương Thụy Điển Carl Gustaf, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky khẳng định Thụy Điển là một trong năm quốc gia viện trợ quân sự lớn nhất cho Ukraine. Stockholm đã cam kết giải ngân 80 tỷ kronor (tương đương khoảng 8,8 tỷ USD) cho giai đoạn 2026 - 2027.
Đáng chú ý, con số này gần bằng tổng giá trị viện trợ quân sự mà Thụy Điển đã cung cấp trong giai đoạn 2022 - 2025, lên tới 88,1 tỷ kronor. Khoản ngân sách mới sẽ tập trung vào việc tăng cường năng lực phòng không và xây dựng phi đội máy bay hiện đại trong tương lai.
Chương trình hỗ trợ quân sự của Thụy Điển dành cho Ukraine giai đoạn 2022 - 2027.
Lộ trình trang bị 150 tiêm kích JAS 39 Gripen E
Kế hoạch hợp tác quốc phòng dài hạn giữa hai nước hướng tới việc mua sắm từ 100 đến 150 tiêm kích Saab JAS 39 Gripen phiên bản E. Thỏa thuận này không chỉ dừng lại ở việc mua máy bay mà còn bao gồm thiết lập hệ thống bảo trì tại chỗ, đào tạo phi công và trao đổi chuyên môn kỹ thuật quân sự chuyên sâu.
Thủ tướng Thụy Điển Ulf Kristersson nhận định đây là "sự khởi đầu của một hành trình dài trong 10 - 15 năm tới". Một điểm quan trọng trong thỏa thuận là nội địa hóa sản xuất. Hai nước đã đạt được thỏa thuận về việc lắp ráp phần lớn linh kiện có nguồn gốc tại chỗ ngay tại Ukraine, dự kiến bắt đầu từ năm 2033.
Năng lực tác chiến và hệ thống vũ khí đi kèm
Bên cạnh việc huấn luyện phi công và nhân viên kỹ thuật, các cuộc đàm phán về việc chuyển giao tên lửa không đối không tầm xa Meteor cũng đã được công bố. Đây là loại vũ khí quan trọng giúp tối ưu hóa sức mạnh của dòng Gripen trong các nhiệm vụ tác chiến hiện đại.
Máy bay chiến đấu Gripen E trang bị tên lửa Meteor.
Để thực hiện thương vụ này, Ukraine dự định sử dụng một phần khoản vay 90 tỷ euro từ Liên minh châu Âu (EU), trong đó 60 tỷ euro dành riêng cho viện trợ quân sự giai đoạn 2026 - 2027. Ủy ban châu Âu dự kiến Ukraine sẽ nhận được khoản đầu tiên vào quý 2 năm 2026 sau khi các rào cản chính trị tại khu vực được tháo gỡ.
Tuệ Nhân