Ứng dụng và lan tỏa tri thức áo dài Việt Nam

một giờ trướcBài gốc

Tấm "hộ chiếu văn hóa" của Việt Nam

Trong dòng chảy của văn hóa Việt Nam, áo dài không chỉ là trang phục truyền thống mà còn là biểu tượng của vẻ đẹp, cốt cách và tâm hồn dân tộc. Trải qua nhiều biến chuyển của đời sống hiện đại, tà áo dài vẫn hiện diện như một “di sản sống”, vừa gìn giữ giá trị truyền thống vừa không ngừng được sáng tạo để phù hợp với nhịp sống hôm nay.

Cuốn sách "Công thức áo dài ly vuông" của nhà thiết kế Đỗ Trịnh Hoài Nam nhận được sự quan tâm của đông đảo nghệ sĩ. Ảnh: Hoài Ngọc

Gần 40 năm gắn bó với nghề, Đỗ Trịnh Hoài Nam là một trong những nhà thiết kế dành nhiều tâm huyết cho việc nghiên cứu cấu trúc áo dài Việt. Từ thực tế nhiều năm may đo và tiếp xúc với phụ nữ ở nhiều độ tuổi, vóc dáng khác nhau, anh nhận ra rằng áo dài truyền thống với đường ly chéo quen thuộc vẫn tồn tại không ít hạn chế: Phần tay dễ nhăn, cổ áo bị rúm, người mặc khó vận động và đôi khi lộ khuyết điểm cơ thể.

Từ trăn trở ấy, công thức “áo dài ly vuông” ra đời như một bước cải tiến về kỹ thuật cắt may. Thay vì ly chéo như trước kia, cấu trúc ly vuông giúp phần nách áo phẳng hơn, cổ áo êm hơn, eo gọn và ôm dáng tự nhiên. Quan trọng hơn, người mặc có cảm giác dễ chịu, linh hoạt mà vẫn giữ được vẻ thanh lịch đặc trưng của tà áo dài Việt Nam.

Nhà thiết kế Đỗ Trịnh Hoài Nam đúc rút kinh nghiệm của mình trong cuốn sách "Công thức áo dài ly vuông". Ảnh: Hoài Ngọc

Nhiều nhà thiết kế trẻ hiện nay đã ứng dụng công thức này trong may đo áo dài cưới, áo dài biểu diễn và cả áo dài đời thường. Sự thay đổi tưởng như nhỏ ấy lại góp phần giúp tà áo dài trở nên gần gũi hơn với đời sống hiện đại, nhất là với phụ nữ trẻ - những người luôn mong muốn vừa đẹp, vừa thoải mái khi mặc trang phục truyền thống.

Sự kiện ra mắt sách diễn ra tại Hà Nội mới đây không chỉ thu hút giới thời trang mà còn có sự tham gia của nhiều nghệ sĩ, hoa hậu, chuyên gia văn hóa và nhà ngoại giao. Hoa hậu Huỳnh Thị Thanh Thủy, NSND Lan Hương, NSƯT Nguyệt Hằng cùng nhiều nghệ sĩ xuất hiện trong những thiết kế áo dài mới, cho thấy khả năng đồng hành của áo dài ly vuông với nhiều thế hệ phụ nữ Việt Nam.

Các thế hệ nghệ sĩ Việt trong tà áo dài. Ảnh: Hoài Ngọc

Tại chương trình, Ngài Saadi Salama - Đại sứ Nhà nước Palestine, Trưởng Đoàn ngoại giao nước ngoài tại Việt Nam nhận định áo dài giống như một “tấm hộ chiếu văn hóa”, mang hình ảnh Việt Nam ra thế giới thông qua vẻ đẹp thanh lịch và giàu bản sắc. Nhận xét ấy cũng cho thấy áo dài hôm nay không chỉ là trang phục dành cho nghi lễ hay sự kiện đặc biệt, mà còn trở thành một ngôn ngữ văn hóa mềm mại để Việt Nam đối thoại với bạn bè quốc tế.

Sẻ chia để lan tỏa

Điều đáng chú ý hơn cả ở cuốn sách "Công thức áo dài ly vuông" là tinh thần trao truyền tri thức nghề.

NTK Đỗ Trịnh Hoài Nam chia sẻ, cuốn sách được thực hiện từ tình yêu với phụ nữ Việt và văn hóa áo dài. Với ông, trao nghề là trao bằng sự tận tâm, để người đi sau có thêm nền tảng khi bước vào nghề may áo dài.

Hoa hậu Thanh Thủy trong tà áo dài ly vuông. Ảnh: Hoài Ngọc

Trước khi cuốn sách ra đời, công thức áo dài ly vuông đã được phổ biến miễn phí thông qua nhiều hoạt động hữu ích, tiêu biểu là chương trình “Cắt may và thiết kế áo dài ly vuông Đỗ Trịnh Hoài Nam 2024”, do Bộ Giáo dục và Đào tạo, Công đoàn Giáo dục Việt Nam phối hợp với SVF Academy tổ chức. Hàng nghìn giáo viên, sinh viên và người yêu áo dài trên cả nước đã tham gia các khóa học này.

Vì vậy, việc hệ thống hóa tri thức thành sách cũng mang ý nghĩa lưu giữ lâu dài. Cuốn sách ghi lại toàn bộ quy trình từ xử lý số đo, dựng phom, tạo rập đến kỹ thuật cắt may và kiểm soát thành phẩm. Những kinh nghiệm vốn được truyền miệng nay được trình bày bài bản, khoa học và dễ ứng dụng hơn cho người học nghề.

Ở góc độ học thuật, nhà giáo Vũ Chí Công - nguyên Quyền Hiệu trưởng Trường Đại học Mỹ thuật Công nghiệp cho rằng, đây là tài liệu có giá trị đối với sinh viên mỹ thuật, các nhà thiết kế trẻ và những người nghiên cứu trang phục truyền thống Việt Nam. Bởi lâu nay, nhiều tri thức nghề trong lĩnh vực áo dài chủ yếu tồn tại dưới dạng kinh nghiệm cá nhân, chưa được chuẩn hóa thành tài liệu chuyên môn.

Áo dài ly vuông mở ra câu chuyện về việc ứng dụng và lan tỏa tri thức văn hóa Việt Nam. Ảnh: Hoài Ngọc

Thực tế cho thấy, công thức áo dài ly vuông không chỉ giúp nâng cao tay nghề mà còn tạo thêm cơ hội việc làm cho phụ nữ. Từ nền tảng kỹ thuật ấy, nhiều người có thể tự tin xây dựng thương hiệu nhỏ, mở cửa hàng may áo dài hoặc tham gia vào lĩnh vực thiết kế thời trang truyền thống.

Có thể nói, từ một công thức cắt may, áo dài ly vuông đang mở ra câu chuyện lớn hơn về việc ứng dụng và lan tỏa tri thức văn hóa Việt Nam trong đời sống hiện đại. Khi tà áo dài được cải tiến để phù hợp hơn với người mặc, được truyền dạy rộng rãi hơn cho cộng đồng và được nhìn nhận như một giá trị văn hóa có thể học tập, nghiên cứu, khởi nghiệp..., áo dài không chỉ được mặc đẹp hơn mà còn được hiểu sâu hơn.

Và có lẽ, điều đáng quý nhất nằm ở chỗ: Mỗi người học may áo dài hôm nay không chỉ học một nghề, mà còn đang tiếp nối một phần hồn cốt văn hóa dân tộc. Khi tri thức nghề được sẻ chia bằng sự tận tâm, tà áo dài Việt Nam sẽ có thêm cơ hội hiện diện bền vững trong đời sống đương đại, tiếp tục đồng hành cùng vẻ đẹp của người phụ nữ Việt qua nhiều thế hệ.

Phạm Hương Giang

Nguồn Hà Nội Mới : https://hanoimoi.vn/ung-dung-va-lan-toa-tri-thuc-ao-dai-viet-nam-749590.html