Vấn đề Greenland: Tổng thống Trump tiết lộ một trong những lý do khiến Mỹ phải có hòn đảo bằng được, một đồng minh NATO bị gọi tên

3 giờ trướcBài gốc

Tổng thống Mỹ Donald Trump tiết lộ, việc Anh trao đi quần đảo Chagos là một trong chuỗi rất dài các lý do liên quan an ninh quốc gia khiến Greenland phải được mua lại. (Nguồn: Getty Images)

Báo The Guardian đưa tin, trong bài đăng mới đây trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump chỉ trích gay gắt kế hoạch của London, đặc biệt liên quan đảo Diego Garcia, đảo san hô có diện tích lớn nhất trong quần đảo Chagos và là nơi đặt một căn cứ quân sự chiến lược của Mỹ.

Ông Trump viết rõ: “Thật khó tin, đồng minh Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) ‘xuất sắc’ của chúng ta là Vương quốc Anh hiện đang lên kế hoạch trao đảo Diego Garcia, nơi có một căn cứ quân sự tối quan trọng của Mỹ, cho Mauritius - và làm điều đó mà không có bất kỳ lý do gì”.

Theo Tổng thống Mỹ, động thái này thể hiện sự “yếu đuối” của Anh và chắc chắn đã lọt vào tầm quan sát của Trung Quốc và Nga, “những cường quốc quốc tế chỉ công nhận sức mạnh.

Ông tiếp tục khẳng định rằng dưới sự lãnh đạo của mình, nước Mỹ “chỉ sau một năm đã được tôn trọng hơn bao giờ hết”, đồng thời cho rằng việc Anh “tự nguyện từ bỏ lãnh thổ có ý nghĩa chiến lược đặc biệt quan trọng” là sai lầm nghiêm trọng về an ninh quốc gia.

Nhà lãnh đạo nói rõ: “Việc Anh trao đi vùng đất có tầm quan trọng sống còn này là một trong chuỗi rất dài các lý do liên quan an ninh quốc gia khiến Greenland phải được mua lại”, đồng thời kêu gọi Đan Mạch và các đồng minh châu Âu “làm điều đúng đắn”.

Quần đảo Chagos từng được Anh mua với giá 3 triệu Bảng vào năm 1968. Hồi tháng 5/2025, Vương quốc Anh đã ký thỏa thuận trao trả chủ quyền quần đảo Chagos cho Mauritius, nhưng thuê lại đảo lớn nhất là Diego Garcia trong thời hạn 99 năm, nhằm tiếp tục vận hành căn cứ quân sự chung Mỹ-Anh, một trong những cơ sở chiến lược quan trọng nhất của Washington tại Ấn Độ Dương.

Thỏa thuận được ký kết sau quá trình đàm phán kéo dài nhiều năm, khởi động dưới thời chính phủ Bảo thủ tiền nhiệm của ông Keir Starmer, trong bối cảnh Tòa án công lý quốc tế (ICJ) năm 2019 ra ý kiến tư vấn, cho rằng Anh cần chấm dứt quyền kiểm soát đối với quần đảo này.

Về tài chính và bồi thường, London cam kết thành lập quỹ trị giá 40 triệu Bảng Anh nhằm hỗ trợ cộng đồng người Chagossian từng bị cưỡng bức di dời khỏi quần đảo, đồng thời chi trả cho Mauritius tối thiểu 120 triệu Bảng mỗi năm trong suốt thời hạn 99 năm của thỏa thuận thuê, tương đương tổng chi phí ít nhất 13 tỷ Bảng Anh theo giá trị danh nghĩa.

Thỏa thuận vấp phải chỉ trích gay gắt trong nội bộ nước Anh. Đảng Bảo thủ gọi đây là “hành động tự làm tổn hại lợi ích quốc gia”, cho rằng việc trao chủ quyền cho Mauritius - quốc gia có quan hệ chặt chẽ với Trung Quốc - có thể khiến Anh dễ bị tổn thương hơn về chiến lược.

Khi đó, Thủ tướng Keir Starmer đã bảo vệ mạnh mẽ thỏa thuận, khẳng định Anh “không có lựa chọn nào khác”, coi đây là một phần trong chiến lược sử dụng ảnh hưởng toàn cầu của Anh để bảo đảm an ninh trong nước, đồng thời nhấn mạnh đây là “một trong những đóng góp quan trọng nhất cho quan hệ an ninh Anh-Mỹ”.

Hiện nay, thỏa thuận vẫn chưa được Quốc hội Anh phê chuẩn và chưa được nội luật hóa, đồng nghĩa việc chuyển giao chủ quyền trên thực tế vẫn chưa được triển khai.

Bảo Minh

Nguồn TG&VN : https://baoquocte.vn/van-de-greenland-tong-thong-trump-tiet-lo-mot-trong-nhung-ly-do-khien-my-phai-co-hon-dao-bang-duoc-mot-dong-minh-nato-bi-goi-ten-349645.html