Về làng chài xem ngư dân bẫy tôm hùm

4 giờ trướcBài gốc

Ngư dân đang giũ đùm bắt tôm

Giũ đùm bắt tôm

Là dân chuyên săn tôm hùm nhí, anh Trần Văn Hùng (thôn Hải Tân - xã Phan Rí Cửa) cho biết, vùng biển Phan Rí kéo dài đến Hòa Thắng được xem là “ổ” của tôm hùm giống do địa hình bãi biển uốn cong lưỡi liềm, có rạn đá san hô và môi trường sạch sẽ, rất thích hợp cho loài tôm hùm trú ngụ, sinh sản. Tôm hùm mẹ sinh sản vào 2 mùa chính, từ tháng 5 - tháng 8 âm lịch và tháng 11 sang tháng 3 âm lịch năm sau. Nhưng ngư dân chỉ đánh bắt vào những tháng cuối năm, trời càng gió to, biển động, tôm dạt vào bờ càng nhiều. Những con tôm mẹ mỗi lần đẻ hàng vạn trứng, trứng tôm hùm theo dòng nước tấp vào bám rặng san hô. Từ đây, trứng nở ra tôm con, sống trong rặng đá sâu vài mét nước.

Tuy nhiên, để bắt được loài tôm nhỏ xíu, trong suốt này, nhiều ngư dân đã nảy ra sáng kiến phải làm bẫy cho tôm bằng các đùm lưới có gắn đá đục lỗ để làm hang nhân tạo. Những cục đá san hô sẽ được khoan đục hàng chục lỗ to và sâu chừng ngón tay út để làm chỗ ở cho tôm con. Hàng trăm cục đá san hô được buộc vào tấm lưới, cục này cách cục kia khoảng nửa mét. Bên trên cùng của tấm lưới, người ta buộc 1 sợi dây thừng bện chắc chắn, có gắn phao xốp để làm dấu, tạo thành một dụng cụ vừa như tổ ong vừa như lưới cá, thả lưng chừng trong nước.

Ban đêm, tôm hùm con bò đi kiếm ăn, gặp các tổ nhân tạo sẽ chui vào trú ngụ, còn những con bơi trong nước thì bám vào lưới. Mỗi ngày, ngư dân ra kiểm tra, giũ đùm và nhấc đá để bắt tôm.

Anh Hùng cho biết, với khoảng 3.000 đùm lưới thả ở vùng biển Phan Rí, cách bờ chừng 100 m, mỗi ngày từ tờ mờ sáng đến trưa, anh cùng bạn thuyền đi giũ lưới. Những năm trúng mùa, tôm bu kín hốc đá, thu nhập có thể vài triệu đồng mỗi ngày, thậm chí vài chục triệu đồng.

Tuy nhiên, năm nay sản lượng giảm rõ rệt, mỗi ngày chỉ bắt được khoảng 20 - 50 con. Giá tôm hùm xanh dao động 30.000 - 40.000 đồng/con, tôm bông hơn 100.000 đồng/con, còn tôm huê cao hơn, khoảng 200.000 - 240.000 đồng/con.

Không thể sinh sản trong môi trường nhân tạo

Ngư dân Nguyễn Nùng (thôn Hà Thủy, xã Phan Rí Cửa) cho biết, tôm hùm khó sinh sản trong môi trường nhân tạo nên nguồn giống chủ yếu phụ thuộc vào khai thác tự nhiên. Vì vậy, tôm hùm con được thương lái thu mua để cung cấp cho các lồng bè nuôi ở những vùng trọng điểm như Khánh Hòa, Đắk Lắk (khu vực Phú Yên cũ). Theo ông, thời điểm này đã vào cuối mùa, ngư dân chuẩn bị thu đùm, chuyển sang nghề khác để ổn định thu nhập.

Do tôm hùm con có giá trị kinh tế cao nên trước đây, việc khai thác tôm hùm con diễn ra bát nháo, tranh giành mặt biển để thả đùm, đặc biệt là vùng biển Phan Thiết, Mũi Né. Từ tháng 11 trở đi cũng là khoảng thời gian nhiều du khách nước ngoài đến “nghỉ đông” ở Mũi Né, chơi lướt ván buồm, lướt ván diều trên biển. Vì thế, nhiều bẫy tôm hùm xuất hiện trên mặt biển không bảo đảm an toàn cho du khách và ảnh hưởng đến hình ảnh Mũi Né nói riêng, Việt Nam nói chung.

Do đó, UBND tỉnh Bình Thuận (cũ) đã ban hành chỉ thị từ năm 2012 cấm nghề bẫy tôm hùm con hoạt động tại bãi tắm trước các khu du lịch, bãi tắm phục vụ cộng đồng, khu neo đậu tàu thuyền, các vùng cửa sông, cửa biển và tại luồng tuyến giao thông mà các loại tàu thuyền thường xuyên qua lại kể từ ngày 1/3 - 30/9 hằng năm.

Theo Chi cục Thủy sản và Biển đảo Lâm Đồng, nghề thả đùm giũ tôm phù hợp ở các vùng biển bãi ngang như: Phan Rí Cửa, Phước Thể, Vĩnh Hảo. Ngư dân chủ yếu làm theo thời vụ và khai thác trong thời gian cho phép. Có năm biển “cho lộc”, thu nhập khá, nhưng cũng có năm chỉ đủ trang trải bữa cơm gia đình.

Ngư dân khẳng định nghề này không mang tính tận diệt. Họ ý thức việc khai thác phải gắn với bảo vệ nguồn lợi, để biển tiếp tục nuôi sống gia đình và giữ gìn vẻ đẹp hoang sơ, trong lành của làng chài ven biển.

Minh Vân .

Nguồn Lâm Đồng : https://baolamdong.vn/ve-lang-chai-xem-ngu-dan-bay-tom-hum-431308.html