Viêm não mô cầu lây truyền như thế nào?

5 giờ trướcBài gốc

Trẻ em và thanh thiếu niên là nhóm đối tượng có nguy cơ mắc bệnh viêm não mô cầu cao hơn các đối tượng khác. Trong nhiều trường hợp, bệnh có thể diễn tiến nặng chỉ trong vòng 24 giờ kể từ khi xuất hiện triệu chứng đầu tiên.

Nội dung

Bé gái 11 tuổi được cứu sống nhờ can thiệp "thời điểm vàng"

Viêm não mô cầu có lây không?

Diễn tiến bệnh nhanh và khó nhận biết sớm

Dấu hiệu nhận biết viêm não mô cầu

Cách phòng bệnh viêm não mô cầu

Khi nào cần đến cơ sở y tế?

Bé gái 11 tuổi được cứu sống nhờ can thiệp "thời điểm vàng"

Mới đây, một trường hợp bệnh nhi 11 tuổi ở Phú Quốc mắc viêm não mô cầu đã được cứu sống ngoạn mục bởi các bác sĩ Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP HCM.

Bệnh nhi nhập viện Khoa Cấp cứu - Hồi sức tích cực - Chống độc Trẻ em trong tình trạng nguy kịch. Bé có tiếp xúc gần với một bạn học cùng lớp vừa tử vong do nghi nhiễm vi khuẩn não mô cầu trước đó.

Chỉ vài giờ sau khi khởi phát bệnh, trẻ xuất hiện các triệu chứng điển hình như sốt cao, nôn ói, đau đầu dữ dội. Đặc biệt, trên da nổi nhiều ban xuất huyết dạng "bản đồ" với các mảng sậm màu, một số vùng có dấu hiệu hoại tử ở trung tâm – dấu hiệu đặc trưng của nhiễm não mô cầu.

Kết quả xét nghiệm xác định bệnh nhi dương tính với vi khuẩn Neisseria meningitidis type B. Các bác sĩ chẩn đoán trẻ bị nhiễm trùng huyết và viêm màng não mủ do não mô cầu.

Rất may, gia đình đã đưa trẻ đến bệnh viện trong vòng 12 giờ đầu – "thời điểm vàng" quyết định sự sống còn. Nhờ can thiệp kịp thời, bệnh nhi tránh được các biến chứng nguy hiểm như sốc nhiễm trùng, suy đa cơ quan. Sau ba ngày điều trị tích cực, tình trạng sức khỏe đã cải thiện rõ rệt.

Tác nhân gây bệnh viêm não mô cầu là do vi khuẩn Neisseria meningitidis

Viêm não mô cầu lây qua đường nào?

Viêm não mô cầu là bệnh truyền nhiễm cấp tính, lây lan chủ yếu qua đường hô hấp. Tác nhân gây bệnh - vi khuẩn Neisseria meningitidis - cư trú ở vùng mũi họng của người bệnh hoặc người lành mang trùng. Khi người nhiễm bệnh ho, hắt hơi, nói chuyện, các giọt bắn chứa vi khuẩn sẽ phát tán ra không khí và xâm nhập vào cơ thể người khác.

Viêm não mô cầu có thể lây lan qua nhiều hình thức tiếp xúc gần trong sinh hoạt hằng ngày, bao gồm:

Hít phải giọt bắn từ đường hô hấp của người bệnh;
Hôn hoặc tiếp xúc gần;
Dùng chung vật dụng cá nhân như ly, cốc, muỗng, bàn chải đánh răng;
Sống trong môi trường đông người như lớp học, ký túc xá, khu trại. Đặc biệt, nguy cơ lây nhiễm tăng cao khi cơ thể suy giảm miễn dịch, mệt mỏi, hoặc trong điều kiện vệ sinh kém.

Do đặc tính lây lan nhanh, bệnh có thể bùng phát thành ổ dịch nếu không được kiểm soát kịp thời.

Diễn tiến bệnh nhanh và khó nhận biết sớm

Một trong những điểm nguy hiểm nhất của viêm não mô cầu là diễn tiến cực nhanh và triệu chứng ban đầu dễ nhầm lẫn với các bệnh nhiễm virus thông thường.

Người bệnh có thể chuyển từ trạng thái khỏe mạnh sang nguy kịch chỉ trong vòng 24 giờ. Nếu không được điều trị kịp thời, nguy cơ tử vong rất cao.

Ngay cả khi được cứu sống, người bệnh vẫn có thể phải đối mặt với nhiều di chứng nặng nề như: Cắt cụt chi do hoại tử; Tổn thương não; Giảm thính lực; Suy thận; Rối loạn tâm lý,...

Dấu hiệu nhận biết viêm não mô cầu

Viêm não mô cầu là bệnh cấp tính nên các triệu chứng thường xuất hiện đột ngột, bao gồm: Sốt cao đột ngột; Đau đầu dữ dội; Buồn nôn, nôn; Cứng cổ; Lơ mơ, rối loạn ý thức, thậm chí hôn mê…

Một dấu hiệu rất đặc trưng là ban xuất huyết trên da. Các ban này thường xuất hiện sau 1-2 ngày sốt, ban đầu là những chấm nhỏ, sau đó lan nhanh thành mảng lớn dạng "bản đồ" hoặc bọng nước.

Đặc điểm của ban màu đỏ thẫm hoặc tím, bờ không đều, có thể hoại tử ở trung tâm, thường xuất hiện ở vùng hông và hai chi dưới…Khi xuất hiện các dấu hiệu trên, đặc biệt là ban xuất huyết, người bệnh cần được đưa đến cơ sở y tế ngay lập tức.

Cách phòng bệnh viêm não mô cầu

Tiêm vaccine vẫn được coi là biện pháp an toàn và hiệu quả lâu dài trong việc phòng chống bệnh viêm màng não do não mô cầu. Hiện nay có nhiều loại vaccine phòng bệnh não mô cầu do các type vi khuẩn: A,C,Y, W-135 và B.

Ngoài ra người dân cần chủ động thực hiện tốt các biện pháp phòng bệnh như: thực hiện tốt vệ sinh cá nhân (thường xuyên rửa tay bằng xà phòng, súc miệng, họng bằng các dung dịch sát khuẩn mũi họng thông thường), thực hiện tốt vệ sinh nơi ở, thông thoáng nơi ở, nơi làm việc.

Ăn uống đủ chất dinh dưỡng, luyện tập, nâng cao thể trạng. Ở trẻ nhỏ cần được giữ ấm. Khi hắt hơi hay ho cần lấy khăn che miệng hoặc đeo khẩu trang khi bị viêm đường hô hấp. Hạn chế tiếp xúc về đường hô hấp: không nên tập trung nơi đông người và hạn chế tiếp xúc với người nghi mắc bệnh.

Khi có biểu hiện sốt cao, đau đầu, buồn nôn và nôn, cổ cứng, cần đến ngay cơ sở y tế để được khám và điều trị kịp thời.

Các bậc phụ huynh nên đưa trẻ đi tiêm chủng đầy đủ, đúng lịch. Đồng thời, người lớn cũng cần được tư vấn tiêm phòng trong các nhóm nguy cơ cao.

Khi nào cần đến cơ sở y tế?

Người dân cần đặc biệt lưu ý và đi khám ngay khi có các dấu hiệu sau:

Sốt cao đột ngột, không rõ nguyên nhân
Đau đầu dữ dội, cứng cổ
Xuất hiện ban xuất huyết trên da
Nôn nhiều, lơ mơ

Việc chẩn đoán và điều trị sớm trong "thời điểm vàng" có thể cứu sống người bệnh và giảm thiểu tối đa biến chứng.

Tóm lại: Viêm não mô cầu là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, có khả năng lây lan nhanh và diễn tiến rất cấp tính. Dù không phải là bệnh phổ biến, nhưng hậu quả mà nó gây ra lại vô cùng nghiêm trọng, thậm chí đe dọa tính mạng chỉ trong thời gian ngắn.

Chủ động phòng bệnh bằng tiêm vaccine, giữ gìn vệ sinh cá nhân và môi trường sống, đồng thời nhận biết sớm các dấu hiệu bất thường là chìa khóa giúp bảo vệ sức khỏe cho bản thân và cộng đồng.

BS. Trần Văn Đức

Nguồn SK&ĐS : https://suckhoedoisong.vn/viem-nao-mo-cau-lay-truyen-nhu-the-nao-169260324180458301.htm