Nhà máy điện mặt trời của TTC Đức Huệ - Long An.
Cột mốc đầu tiên của cơ chế DPPA
Theo công bố của Công ty Vận hành hệ thống điện và thị trường điện quốc gia (NSMO), Công ty TNHH Samsung Electronics Việt Nam Thái Nguyên (SEVT) thuộc Samsung Electronics (tại Khu Công nghiệp Yên Bình, Phường Vạn Xuân, Tỉnh Thái Nguyên) và Nhà máy điện mặt trời TTC Đức Huệ 2 của Công ty Cổ phần Điện TTC Đức Huệ - Long An đã hoàn tất thủ tục kỹ thuật, pháp lý để chính thức vận hành theo cơ chế mua bán điện trực tiếp (DPPA). Trong đó, SEVT đóng vai trò bên mua, còn TTC Đức Huệ 2 là bên bán điện.
Sự kiện không chỉ mở ra kênh tiếp cận điện xanh cho các doanh nghiệp tiêu thụ điện lớn mà còn đánh dấu bước tiến quan trọng trong quá trình phát triển thị trường điện cạnh tranh và chuyển dịch năng lượng tại Việt Nam.
Cơ chế mua bán điện trực tiếp (Direct Power Purchase Agreement - DPPA) được Chính phủ quy định tại Nghị định số 57/2025/NĐ-CP ngày 3/3/2025, cho phép đơn vị phát điện từ nguồn năng lượng tái tạo bán điện trực tiếp cho khách hàng sử dụng điện lớn thông qua lưới điện quốc gia.
Đây được xem là một bước đi quan trọng trong lộ trình phát triển các cấp độ thị trường điện lực Việt Nam theo Quyết định số 63/2013/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ. Cơ chế này không chỉ mở rộng quyền lựa chọn nguồn điện xanh cho khách hàng mà còn góp phần tăng tính minh bạch trong giao dịch điện năng, tạo nền tảng cho sự phát triển của thị trường bán lẻ điện trong tương lai.
Sau quá trình kiểm tra, thẩm định hồ sơ và đánh giá các điều kiện tham gia thị trường điện cũng như cơ chế DPPA, Công ty Vận hành hệ thống điện và thị trường điện Quốc gia (NSMO) đã báo cáo Bộ Công Thương, Cục Điện lực, đồng thời thông báo tới Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), Công ty Mua bán điện và các đơn vị liên quan về việc Nhà máy điện mặt trời TTC Đức Huệ 2 của Công ty Cổ phần Điện TTC Đức Huệ - Long An chính thức tham gia Thị trường bán buôn điện cạnh tranh Việt Nam và cơ chế DPPA qua lưới điện quốc gia từ ngày 1/6/2026.
Việc tham gia thị trường điện được thực hiện theo các quy định tại Thông tư số 16/2025/TT-BCT và Thông tư số 36/2025/TT-BCT của Bộ Công Thương.
Với quyết định trên, Nhà máy điện mặt trời TTC Đức Huệ 2 trở thành đơn vị phát điện đầu tiên chính thức tham gia cơ chế DPPA qua lưới điện quốc gia và thực hiện giao dịch thông qua thị trường điện tại Việt Nam.
Ở chiều ngược lại, Công ty TNHH Samsung Electronics Việt Nam Thái Nguyên (SEVT) trở thành khách hàng doanh nghiệp đầu tiên mua điện tái tạo thông qua cơ chế DPPA.
Nguồn điện cung cấp cho SEVT được sản xuất từ Nhà máy điện mặt trời Đức Huệ 2 có công suất thiết kế 49 MWp/41,4 MWac, đặt tại tỉnh Tây Ninh. Theo thỏa thuận DPPA, doanh nghiệp dự kiến được bảo đảm sản lượng điện mặt trời khoảng 70 GWh mỗi năm, tương đương nhu cầu sử dụng điện của khoảng 17.000 hộ gia đình.
Bên cạnh việc đáp ứng nhu cầu năng lượng xanh cho hoạt động sản xuất, dự án cũng được kỳ vọng góp phần giảm khoảng 46.000 tấn khí CO₂ phát thải mỗi năm, đóng góp vào các mục tiêu phát triển bền vững và giảm phát thải của Việt Nam.
Bước vận hành thực tế của thị trường điện mới
Từ góc độ vận hành hệ thống điện và thị trường điện, giao dịch đầu tiên này không đơn thuần là một hợp đồng thương mại mà còn là phép thử thực tế đối với một cơ chế hoàn toàn mới. Theo đó, điện năng từ nguồn năng lượng tái tạo được phát lên hệ thống điện quốc gia; sản lượng điện được đo đếm, xác nhận, huy động, giao dịch và thanh toán thông qua thị trường điện theo đúng các quy định hiện hành.
Nhà máy điện mặt trời TTC Đức Huệ 2 nằm tại khu vực phía Nam, nơi có điều kiện bức xạ mặt trời thuận lợi với số giờ nắng trung bình từ 2.200 - 2.500 giờ mỗi năm. Đây là lợi thế quan trọng giúp tối ưu hiệu quả khai thác nguồn điện mặt trời khi tham gia thị trường điện cạnh tranh và cơ chế DPPA.
Việc ghi nhận giao dịch DPPA đầu tiên qua lưới điện quốc gia được đánh giá là bước tiến quan trọng trong quá trình tích hợp các nguồn năng lượng tái tạo vào hệ thống điện, nâng cao tính minh bạch của thị trường điện, đồng thời tạo điều kiện để các khách hàng sử dụng điện lớn tiếp cận nguồn điện xanh một cách chủ động.
Với vai trò đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện quốc gia, NSMO cho biết sẽ tiếp tục phối hợp với các đơn vị phát điện, đơn vị mua bán điện, khách hàng sử dụng điện lớn và các bên liên quan nhằm bảo đảm cơ chế DPPA được vận hành an toàn, công khai, minh bạch, hiệu quả và đúng quy định, qua đó góp phần hiện thực hóa mục tiêu chuyển dịch năng lượng bền vững của Việt Nam.
Diệu Đan