Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn với ông Martin Chungong, Tổng Thư ký Liên minh Nghị viện thế giới (IPU). (Ảnh: Doãn Tấn/TTXVN)
Chuyến công tác tham dự Đại hội đồng Liên minh Nghị viện thế giới lần thứ 152 (IPU-152) tại thành phố Istanbul, tiến hành một số hoạt động song phương tại Thổ Nhĩ Kỳ và thăm chính thức Cộng hòa Italy từ ngày 11-17/4/2026 của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã thành công tốt đẹp.
Đây là chuyến công tác nước ngoài chính thức đầu tiên của Chủ tịch Quốc hội sau Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và kiện toàn bộ máy Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam nhiệm kỳ mới; là bước triển khai kịp thời, hiệu quả đường lối đối ngoại của Đại hội Đảng lần thứ XIV, góp phần khẳng định vị thế và tư duy đối ngoại mới của Việt Nam.
Kết quả chuyến công tác không chỉ tiếp tục khẳng định hình ảnh Việt Nam là đối tác tích cực, có trách nhiệm trong thúc đẩy hợp tác nghị viện và củng cố chủ nghĩa đa phương mà còn tạo bước tiến mới rõ nét, thúc đẩy quan hệ giữa Việt Nam với Italy và Thổ Nhĩ Kỳ trong thời gian tới.
Việt Nam tham gia chủ động, tích cực, trách nhiệm tại IPU-152
Đại hội đồng IPU-152 với chủ đề “Nuôi dưỡng hy vọng, bảo đảm hòa bình và bảo vệ công lý cho các thế hệ tương lai” được tổ chức trong bối cảnh tình hình thế giới tiếp tục diễn biến phức tạp. Đoàn Việt Nam do Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn dẫn đầu đã tham gia chủ động, tích cực, trách nhiệm và có nhiều đóng góp thực chất vào thành công chung của Đại hội đồng.
Đặc biệt, Chủ tịch Quốc hội đã có bài phát biểu quan trọng tại phiên thảo luận chung, khẳng định Việt Nam đang và sẽ tiếp tục cùng các bạn bè, đối tác tham gia tích cực, chủ động, có trách nhiệm vào việc giải quyết các vấn đề chung của khu vực và quốc tế.
Chủ tịch Quốc hội cho rằng, để cùng nhau vượt qua thách thức, tận dụng cơ hội, IPU và các Nghị viện thành viên cần tiếp tục đẩy mạnh hơn nữa, chung tay thúc đẩy hợp tác và đoàn kết quốc tế, củng cố tinh thần thượng tôn pháp luật và hỗ trợ các sáng kiến quốc gia vì hòa bình và phát triển.
Nêu lên một số định hướng thời gian tới, Chủ tịch Quốc hội đề xuất tăng cường ngoại giao nghị viện, đẩy mạnh đối thoại, xây dựng lòng tin và tình hữu nghị giữa các dân tộc; ngăn ngừa và giải quyết các nguyên nhân gốc rễ của xung đột; tôn trọng các nguyên tắc cơ bản của luật pháp quốc tế và Hiến chương Liên hợp quốc.
Đồng thời, phát huy vai trò tiên phong của nghị viện trong việc tạo khuôn khổ pháp lý, nội luật hóa các cam kết quốc tế, nhất là các cam kết về hòa bình, an ninh, phát triển bền vững, ứng phó với biến đổi khí hậu, không phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt; thực hiện giám sát tối cao đối với việc thực hiện các cam kết quốc tế.
Cùng với các hoạt động của Chủ tịch Quốc hội, Đoàn Việt Nam cũng đã tham gia tích cực tại các phiên họp của Hội đồng Điều hành IPU, các Ủy ban thường trực của IPU, Diễn đàn Nữ nghị sỹ, Diễn đàn Nghị sỹ trẻ, Hiệp hội các Tổng Thư ký Nghị viện (ASGP), Nhóm địa chính trị châu Á - Thái Bình Dương (APG), Nhóm ASEAN +3; tham dự Tọa đàm về Công ước Hà Nội về chống tội phạm mạng, có những đóng góp trực tiếp xây dựng nhiều văn kiện của Đại hội đồng.
Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Đặng Hoàng Giang nhấn mạnh, thông điệp và đề xuất của Việt Nam nhận được sự quan tâm, đánh giá tích cực và đồng tình của nhiều nghị viện thành viên và đại biểu tham dự, góp phần khẳng định hình ảnh Việt Nam là đối tác tích cực, có trách nhiệm trong thúc đẩy hợp tác nghị viện và củng cố chủ nghĩa đa phương.
Tổng Thư ký IPU Martin Chungong đánh giá cao uy tín của Quốc hội Việt Nam trong IPU cũng như việc Việt Nam tham dự IPU-152 ở cấp độ cao nhất, coi đây là đóng góp quan trọng trong bối cảnh thế giới nhiều biến động; đồng thời ghi nhận Quốc hội Việt Nam đã chủ động, trách nhiệm với nhiều sáng kiến và dấu ấn tại các diễn đàn liên nghị viện quốc tế.
Tổng Thư ký IPU cũng rất hoan nghênh việc Việt Nam tham gia tích cực vào các thảo luận ở cấp nghị viện nhằm tìm kiếm giải pháp, góp phần giảm bớt những khó khăn mà thế giới đang đối mặt hiện nay.
Tại IPU-152, Chủ tịch Quốc hội đã có nhiều cuộc tiếp xúc song phương với lãnh đạo nghị viện các nước, qua đó tăng cường tin cậy chính trị, thúc đẩy hợp tác trên nhiều lĩnh vực như kinh tế, thương mại, đầu tư, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và quốc phòng, an ninh.
Các đối tác đều chúc mừng thành công của Đại hội lần thứ XIV của Đảng Cộng sản Việt Nam và cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI, chúc mừng Lãnh đạo Đảng, Nhà nước mới được bầu, đánh giá cao vai trò, đóng góp của Việt Nam tại các cơ chế đa phương, trong đó có IPU, đồng thời bày tỏ coi trọng Việt Nam, mong muốn tiếp tục tăng cường hợp tác song phương nói chung và với Quốc hội Việt Nam nói riêng.
Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn hội kiến Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan. (Ảnh: TTXVN)
Động lực mới cho quan hệ Việt Nam-Thổ Nhĩ Kỳ
Cùng với hoạt động tại IPU, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn cũng tiến hành một số hoạt động song phương tại Thổ Nhĩ Kỳ, tạo thêm động lực mới cho quan hệ hai nước.
Trong khuôn khổ chuyến công tác, Chủ tịch Quốc hội đã hội kiến với Tổng thống Recep Tayyip Erdogan và có các cuộc tiếp xúc, trao đổi với lãnh đạo cấp cao của Thổ Nhĩ Kỳ.
Tại các cuộc tiếp xúc, lãnh đạo hai nước nhất trí cho rằng, sau gần 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao, quan hệ Việt Nam - Thổ Nhĩ Kỳ đã phát triển ở tầm mức mới, chiến lược hơn, cần nâng tầm quan hệ tương xứng với tiềm năng, triển vọng của hai nước.
Khẳng định dư địa hợp tác còn rất lớn, lãnh đạo hai nước nhấn mạnh đưa kinh tế, thương mại, đầu tư là trụ cột hợp tác quan trọng, tạo các điều kiện thuận lợi đạt được mục tiêu nâng kim ngạch thương mại song phương lên 4 tỷ USD, tiếp tục khuyến khích doanh nghiệp Thổ Nhĩ Kỳ đầu tư vào Việt Nam, để góp phần vào phát triển kinh tế Việt Nam.
Hai bên nhất trí thúc đẩy mở rộng quy mô thương mại theo hướng cân bằng hơn, nghiên cứu khả năng khởi động đàm phán Hiệp định Thương mại tự do, qua đó khai thác hiệu quả tính bổ trợ giữa hai nền kinh tế và vị trí cửa ngõ của mỗi nước tại khu vực.
Tọa đàm chính sách thúc đẩy hợp tác Việt Nam - Thổ Nhĩ Kỳ là minh chứng rõ nét cho thấy quyết tâm của hai nước trong việc thúc đẩy hợp tác trong lĩnh vực kinh tế, thương mại, góp phần mở ra nhiều cơ hội hợp tác cụ thể trong thời gian tới.
Trong đó, hợp tác trong các lĩnh vực công nghiệp, hạ tầng, logistics và du lịch được doanh nghiệp hai nước xác định là những hướng đi nhiều tiềm năng.
Về hợp tác nghị viện, lãnh đạo hai nước nhất trí tiếp tục thúc đẩy hợp tác, tăng cường trao đổi đoàn các cấp; thường xuyên giao lưu, tiếp xúc giữa Nhóm nghị sĩ hữu nghị hai nước; chia sẻ kinh nghiệm lập pháp và giám sát, xây dựng hành lang pháp lý thuận lợi cho hợp tác song phương, qua đó góp phần củng cố, làm sâu sắc hơn quan hệ hữu nghị, hợp tác nhiều mặt giữa Việt Nam - Thổ Nhĩ Kỳ.
Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn hội kiến Tổng thống Italy Sergio Mattarella. (Ảnh: Doãn Tấn/TTXVN)
Làm sâu sắc hơn quan hệ Đối tác Chiến lược Việt Nam-Italy
Chuyến thăm chính thức của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn tới Cộng hòa Italy diễn ra trong bối cảnh quan hệ Việt Nam - Italy đang phát triển tốt đẹp, sau hơn 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao và hơn 10 năm quan hệ Đối tác Chiến lược. Lãnh đạo Nhà nước, Quốc hội, địa phương hai nước đều thể hiện sự coi trọng đặc biệt đối với chuyến thăm.
Các cuộc hội kiến, hội đàm với Tổng thống Sergio Mattarella, Chủ tịch Hạ viện Lorenzo Fontana diễn ra trong không khí cởi mở, chân thành và tin cậy. Tại các cuộc tiếp xúc, lãnh đạo hai nước cho rằng, tiềm năng và dư địa hợp tác Việt Nam - Italy còn rất lớn.
Hai bên cần tăng cường hợp tác không chỉ ở các lĩnh vực truyền thống như kinh tế, thương mại, đầu tư, giáo dục mà cần được mở rộng sang các thế mạnh mũi nhọn của Italy như thời trang, kinh tế số, kinh tế xanh và năng lượng...
Hai bên cũng cần tận dụng tốt hơn nữa Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - Liên minh châu Âu (EVFTA), qua đó tăng cường kết nối Việt Nam - EU. Lãnh đạo Italy khẳng định, tiếp tục ủng hộ thúc đẩy các nước EU phê chuẩn Hiệp định Bảo hộ đầu tư Việt Nam - EU (EVIPA) và gỡ bỏ thẻ vàng IUU đối với thủy sản Việt Nam.
Về hợp tác giữa hai cơ quan lập pháp, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đề nghị tiếp tục củng cố tin cậy chính trị thông qua việc đẩy mạnh trao đổi đoàn các cấp, nhất là cấp lãnh đạo Quốc hội, các Ủy ban và Nhóm Nghị sỹ hữu nghị; tăng cường chia sẻ kinh nghiệm lập pháp, giám sát để hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, đồng thời phát huy vai trò của Quốc hội trong việc đôn đốc, triển khai các thỏa thuận song phương và cam kết cấp cao.
Việc Chủ tịch Quốc hội gặp gỡ Giáo hoàng và Thủ tướng Vatican là sự kiện mang nhiều ý nghĩa. Hai bên đều vui mừng thấy quan hệ giữa Việt Nam và Tòa Thánh đã đạt được những bước tiến quan trọng và thực chất; khẳng định sẽ tiếp tục quan tâm, củng cố hơn nữa niềm tin, sự hiểu biết lẫn nhau, hướng tới việc thiết lập quan hệ ngoại giao đầy đủ giữa Việt Nam với Tòa Thánh.
Kinh tế, thương mại, đầu tư là một trong những điểm nhấn trong chuyến thăm. Tại Milan - trung tâm kinh tế, công nghiệp hàng đầu của Italy, Chủ tịch Quốc hội đã dự và phát biểu tại Tọa đàm chính sách thúc đẩy hợp tác Việt Nam – Italy.
Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh, trong bối cảnh toàn cầu hóa, chuyển đổi xanh và chuyển đổi số đang diễn ra nhanh chóng trên thế giới, Việt Nam và Italy có nhiều điều kiện thuận lợi để bổ trợ cho nhau, cùng phát huy thế mạnh riêng nhằm hướng tới các mục tiêu tăng trưởng bền vững, bao trùm và tự cường.
Trên tinh thần đó, Chủ tịch Quốc hội đề nghị hai bên chuyển tinh thần hợp tác thành kết quả cụ thể, tập trung vào các định hướng hợp tác ưu tiên.
Đặc biệt, phát huy vai trò của Quốc hội/Nghị viện hai nước trong việc giám sát, hoàn thiện cơ chế, chính sách và tạo môi trường pháp lý ổn định, minh bạch, thuận lợi cho các hoạt động hợp tác lâu dài.
Thông điệp “Việt Nam không chỉ muốn đi nhanh, mà phải đi vững, đi xa, đi cùng nhau” được đại diện các hiệp hội, cộng đồng doanh nghiệp vùng Lombardy, Milan rất hoan nghênh.
Ông Raffaele Cattaneo, Quốc vụ khanh vùng Lombardy khẳng định, Việt Nam là một trong những quốc gia phát triển năng động và giàu tiềm năng nhất ở Đông Nam Á, đồng thời là một điểm kết nối ngày càng quan trọng trong chuỗi hợp tác và phát triển toàn cầu.
Chính vì vậy, ngày càng nhiều doanh nghiệp Italy, đặc biệt là doanh nghiệp tại Lombardy, quan tâm đầu tư vào Việt Nam. Việc Chủ tịch Quốc hội Việt Nam dành sự quan tâm đối với hợp tác giữa Italy, vùng Lombardy và Việt Nam cho thấy tầm nhìn chung của cả hai phía: Cùng coi nhau là đối tác chiến lược, cùng hướng tới những lợi ích phát triển lâu dài và bền vững.
Có thể khẳng định, chuyến công tác của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn tới Italy và Thổ Nhĩ Kỳ đã đạt được những kết quả quan trọng, toàn diện trên cả bình diện song phương và đa phương.
Không chỉ để lại dấu ấn đậm nét về một Quốc hội Việt Nam chủ động, trách nhiệm, đóng góp tích cực, thực chất trong IPU, chuyến công tác còn mở ra xung lực mới, làm sâu sắc quan hệ với các đối tác quan trọng, trong đó có các nước châu Âu và khu vực Trung Đông, góp phần tạo dựng môi trường đối ngoại thuận lợi và tranh thủ sự ủng hộ của bạn bè quốc tế, các nguồn lực từ bên ngoài để hiện thực hóa các mục tiêu phát triển của đất nước trong kỷ nguyên mới./.
(TTXVN/Vietnam+)