Theo số liệu của Cục Thống kê (Bộ Tài chính), trong tháng 3, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa tăng mạnh so với tháng trước và cùng kỳ năm trước. Tính chung quý I/2026, tổng kim ngạch đạt gần 250 tỷ USD, tăng 23% so với cùng kỳ. Kim ngạch xuất khẩu đạt 122,9 tỷ USD, tăng 19,1% so với cùng kỳ năm trước. Kim ngạch nhập khẩu đạt 126,5 tỷ USD, tăng 27% so với cùng kỳ năm trước. Nhóm hàng tư liệu sản xuất chiếm gần 94% tổng kim ngạch nhập khẩu. Việc nhập khẩu tăng nhanh hơn xuất khẩu đã làm cán cân thương mại nhập siêu khoảng 3,6 tỷ USD trong quý I/2026.
Đánh giá về kim ngạch xuất khẩu, đại diện Cục Thống kê cho rằng, xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam vẫn duy trì đà tăng trưởng cao trong bối cảnh kinh tế và thương mại thế giới còn nhiều khó khăn, bất ổn.
Động lực tăng xuất khẩu chủ yếu đến từ nhóm hàng công nghiệp chế biến, chế tạo với kim ngạch. Trong đó, một số mặt hàng chủ lực tăng cao như: điện tử, máy tính và linh kiện; điện thoại; máy móc thiết bị, dụng cụ phụ tùng.
Trong quý I/2026, dù xuất khẩu tăng tích cực, Việt Nam vẫn nhập siêu trở lại do nhu cầu sản xuất.
Bên cạnh đó, nhóm hàng nông, lâm, thủy sản tiếp tục duy trì vai trò quan trọng, góp phần ổn định xuất khẩu trong bối cảnh khó khăn. Quý I/2026, kim ngạch xuất khẩu nông, lâm sản đạt 9,3 tỷ USD, tăng 4,2%; thủy sản đạt 2,6 tỷ USD, tăng 14,5%. Một số mặt hàng ghi nhận mức tăng khá như hạt tiêu, hạt điều, cho thấy khả năng tận dụng cơ hội thị trường và lợi thế cạnh tranh của nông sản Việt Nam.
Đặc biệt, riêng tháng 3/2026, kim ngạch xuất khẩu đạt 46,4 tỷ USD, tăng 40,3% so với tháng trước và tăng 20,1% so với cùng kỳ năm trước, cho thấy hoạt động xuất khẩu vẫn duy trì nhịp tăng trưởng tích cực ngay cả trong bối cảnh xung đột địa chính trị gia tăng.
Theo Cục Thống kê, kết quả này cho thấy khả năng thích ứng tốt của doanh nghiệp Việt Nam trong bối cảnh khó khăn của thương mại toàn cầu. Trong ngắn hạn, nhu cầu từ các thị trường chủ lực như Mỹ, EU vẫn duy trì ổn định; xuất khẩu sang Trung Quốc phục hồi tích cực. Đồng thời, nhiều đơn hàng trong quý I được thực hiện trên cơ sở các hợp đồng đã ký từ trước nên chưa chịu tác động ngay từ các biến động địa chính trị. Bên cạnh đó, giá các mặt hàng hàng cơ bản tăng cũng góp phần làm tăng giá trị kim ngạch xuất khẩu.
Trong bối cảnh kinh tế thế giới còn nhiều biến động, việc chuyển từ xuất siêu sang nhập siêu chủ yếu phản ánh nhu cầu nhập khẩu máy móc, thiết bị và nguyên vật liệu phục vụ sản xuất, đồng thời cho thấy doanh nghiệp chủ động tăng dự trữ đầu vào để phòng ngừa rủi ro đứt gãy chuỗi cung ứng và biến động giá năng lượng.
"Như vậy, nhập siêu trong giai đoạn này mang tính ngắn hạn, gắn với chu kỳ sản xuất và yếu tố giá, đồng thời phản ánh sự chủ động thích ứng của doanh nghiệp trước những biến động của kinh tế toàn cầu, chưa phải là dấu hiệu bất thường", đại diện Cục Thống kê nhìn nhận.
Minh Thu