Hàng loạt sai phạm tại “khu đô thị kiểu mẫu”
Tổng Công ty Cổ phần Xuất nhập khẩu và Xây dựng Việt Nam (Vinaconex, mã chứng khoán: VCG) được biết đến là một trong những doanh nghiệp xây dựng và bất động sản có bề dày hoạt động trên thị trường với nhiều dự án có quy mô lớn.
Doanh nghiệp từng sở hữu quỹ đất khá lớn, khoảng 2.000 ha tại nhiều địa phương với danh mục dự án đa dạng, từ bất động sản nhà ở, nghỉ dưỡng đến bất động sản công nghiệp, với nhiều dự án quy mô lớn như Cát Bà Amatina, Green Diamond 93 Láng Hạ, các khu đô thị tại Móng Cái, khu công nghệ cao Hòa Lạc hay cảng biển quốc tế Vạn Ninh.
Theo tìm hiểu, không chỉ vướng vi phạm liên quan đến hoạt động đấu thầu, trong lĩnh vực bất động sản, Vinaconex cũng từng bị cơ quan thanh tra chỉ ra một số sai phạm.
Năm 2022, Thanh tra Bộ Xây dựng đã kết luận nhiều tồn tại tại dự án Khu đô thị Trung Hòa - Nhân Chính (khu đô thị được xem là “kiểu mẫu” đầu tiên của Hà Nội) do Vinaconex làm chủ đầu tư.
Khu đô thị Trung Hòa - Nhân Chính do Vinaconex làm chủ đầu tư từng bị Thanh tra Bộ Xây dựng chỉ ra nhiều sai phạm.
Theo kết luận thanh tra, dự án tồn tại nhiều vi phạm liên quan đến quy hoạch xây dựng, điều chỉnh quy hoạch và quản lý xây dựng theo quy hoạch. Cụ thể, Thanh tra Bộ Xây dựng chỉ ra Vinaconex xây dựng công trình sai bản vẽ tổng mặt bằng và phương án kiến trúc được Sở Quy hoạch - Kiến trúc chấp thuận tại dự án Trung tâm dịch vụ số 2, ô đất TN2.
Tại dự án cải tạo, mở rộng quy mô đào tạo Trường mầm non Lý Thái Tổ 2 tại ô đất NT2, chủ đầu tư cũng bị phát hiện xây dựng cải tạo hai hạng mục công trình không đúng quy hoạch được duyệt. Trong khi đó, tại dự án cải tạo Trường Tiểu học Lý Thái Tổ, chủ đầu tư xây dựng sai quy hoạch khi chỉ tiêu tối đa là 3 tầng, nhưng thực tế công trình đã thi công 4 tầng.
Một sai phạm đáng chú ý khác được cơ quan thanh tra chỉ ra tại khu công viên giải trí số 1 - ô đất CX2. Theo kết luận, Sở Quy hoạch - Kiến trúc đã 2 lần điều chỉnh quy hoạch, còn UBND TP Hà Nội 6 lần điều chỉnh, nhưng các lần điều chỉnh này được xác định là không đúng quy định pháp luật, tính mật độ xây dựng sai và thay đổi chức năng sử dụng đất.
Thanh tra Bộ Xây dựng cũng kết luận Vinaconex lập dự án khu công viên giải trí số 1 sai quy hoạch. UBND TP. Hà Nội cho phép Vinaconex chuyển nhượng dự án cho Công ty CP Bể bơi thông minh dù dự án được lập và phê duyệt sai quy hoạch.
Ngoài ra, tại dự án Trung tâm dịch vụ thời trang cao cấp và hàng thủ công mỹ nghệ truyền thống tại ô đất CN do Vinaconex làm chủ đầu tư, cơ quan thanh tra cũng phát hiện nhiều vi phạm.
Đáng chú ý, công trình này đã hoàn thành và đưa vào sử dụng từ năm 2016, nhưng đến năm 2018, Sở Quy hoạch - Kiến trúc mới có văn bản đề nghị UBND TP Hà Nội xem xét điều chỉnh quy hoạch. Sau đó, quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500 khu đất đã được điều chỉnh với nhiều thay đổi lớn: chức năng đất từ dịch vụ chuyển thành gara, văn phòng, thương mại - dịch vụ; mật độ xây dựng từ 40,75% lên 49%; đặc biệt, chiều cao công trình từ 3 tầng lên tới 24 tầng.
Thanh tra Bộ Xây dựng kết luận việc điều chỉnh này không thuộc các trường hợp được phép điều chỉnh quy hoạch, đồng thời không đánh giá khả năng đáp ứng hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội của khu vực, qua đó vi phạm Luật Quy hoạch đô thị năm 2009. Cũng tại dự án này, chủ đầu tư bị phát hiện xây dựng sai tổng mặt bằng và phương án kiến trúc được cơ quan quản lý chấp thuận.
Nhiều dự án sắp bị thanh tra
Năm nay, Vinaconex tiếp tục nằm trong kế hoạch thanh tra của Thanh tra Chính phủ. Theo kế hoạch, cơ quan này sẽ tiến hành thanh tra việc chấp hành pháp luật về đầu tư xây dựng, nhà ở và kinh doanh bất động sản tại một số dự án do Vinaconex làm chủ đầu tư. Thời gian dự kiến thực hiện trong quý II.
Nhiều dự án bất động sản của Vinaconex nằm trong kế hoạch thanh tra năm 2026 của Thanh tra Chính phủ. Trong ảnh: Một góc dự án Cát Bà Amatina.
Mục tiêu của đợt thanh tra nhằm kịp thời phát hiện, chấn chỉnh các yếu kém, thiếu sót trong công tác quản lý nhà nước; đồng thời xử lý nghiêm minh, đúng pháp luật đối với các tập thể, cá nhân có vi phạm, tham nhũng, lãng phí hoặc tiêu cực (nếu có)...
Ngày 7/3, Vinaconex phát đi công bố thông tin bất thường gửi Sở Giao dịch chứng khoán Việt Nam và Sở Giao dịch chứng khoán TPHCM. Doanh nghiệp cho biết đã nhận được thông báo của Cơ quan Cảnh sát điều tra - Bộ Công an về việc bắt tạm giam đối với ông Nguyễn Hữu Tới - Phó Tổng Giám đốc, nguyên Chủ tịch Hội đồng quản trị Vinaconex và ông Dương Văn Mậu - Phó Tổng Giám đốc Vinaconex. Hai lãnh đạo trên bị bắt để phục vụ điều tra về hành vi vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng.
Đình Phong