Vĩnh Long đề ra 3 trụ cột giải 'bài toán' mức sinh thấp

12 giờ trướcBài gốc

Mức sinh thay thế tại nhiều địa phương của tỉnh Vĩnh Long chỉ đạt 1,5 con/phụ nữ. Ảnh: TTXVN

Thực hiện Nghị quyết của Quốc hội, từ ngày 1/7/2025, tỉnh Vĩnh Long mới chính thức vận hành trên cơ sở sáp nhập 3 tỉnh: Bến Tre, Trà Vinh và Vĩnh Long (cũ), với diện tích hơn 6.200km2 và quy mô dân số lên tới hơn 3,4 triệu người.

Thực tiễn này đặt ra nhiều thách thức về dân số, trong đó có "bài toán" mức sinh thấp. Theo thống kê, tổng tỷ suất sinh của tỉnh là 1,6 con/phụ nữ, trong đó nhiều phường trung tâm chỉ đạt 1,5 con/phụ nữ, thấp hơn nhiều so với mức sinh thay thế (2,1 con/phụ nữ).

Khi "áp lực cơm áo" đè nặng quyết định sinh con

Tại phường Thanh Đức (tỉnh Vĩnh Long), dù mục tiêu đặt ra là 1,7 con/phụ nữ, nhưng thực tế chỉ đạt 1,5 con/phụ nữ. Lý do không nằm ở việc vận động chưa tới, mà xuất phát từ những nỗi lo rất thật trong cuộc sống hằng ngày của nhiều gia đình. Chị Hồ Kim Thoa, Chủ tịch Hội LHPN phường Thanh Đức, chia sẻ: "Khó khăn nhất vẫn là yếu tố kinh tế. Các gia đình giờ muốn lo kinh tế vững trước đã, hiện tại thu nhập không đủ nuôi hai con, lại thêm nỗi lo không ai trông giữ trẻ để đi làm, nhà ở thì khó khăn".

Ông Lê Minh Hoàng, Trưởng phòng Văn hóa - Xã hội phường Thanh Đức (tỉnh Vĩnh Long), chia sẻ về những nguyên nhân chính dẫn đến mức sinh của địa phương thấp

Đây cũng là nỗi lo của nhiều người lao động tại các khu công nghiệp. Ông Lê Minh Hoàng, Trưởng phòng Văn hóa - Xã hội phường Thanh Đức, phân tích: "Người trẻ đi làm công ty nhiều, áp lực công việc lớn. Đi khu công nghiệp thì khi đi làm ai trông con? Nếu chính sách y tế và giáo dục không phù hợp, luật lao động không có thời gian nghỉ ngơi thỏa đáng thì thanh niên rất khó để quyết định kết hôn và sinh đẻ".

Đại diện Đoàn thanh niên phường Phước Hậu cho biết: "Đi làm công ty, lao động nữ rất sợ mất việc. Họ e ngại việc sinh con sẽ làm gián đoạn cơ hội thăng tiến hoặc thậm chí là khó quay lại thị trường lao động".

Đồng quan điểm, ông Nguyễn Nhân Tài, Chủ tịch Hội Nông dân phường Thanh Đức, cho rằng nếu doanh nghiệp không quan tâm hỗ trợ công nhân sinh con, chúng ta sẽ tiếp tục đối mặt với tỷ lệ di cư cao và thiếu hụt người kế nghiệp nông nghiệp.

Ông Nguyễn Nhân Tài, Chủ tịch Hội Nông dân phường Thanh Đức, tỉnh Vĩnh Long cho rằng doanh nghiệp cần có chính sách hỗ trợ người lao động sinh con

Bên cạnh yếu tố kinh tế, tâm lý "ngại khám sức khỏe tiền hôn nhân" cũng là một nút thắt. Bà Ngô Thanh Trúc, Trưởng khoa Dân số và Phát triển (Trung tâm Y tế khu vực tỉnh Vĩnh Long) cho biết, tỷ lệ khám sức khỏe tiền hôn nhân tại trạm y tế thấp. "Nhiều bạn trẻ cho rằng rủ nhau đi khám là biểu hiện của sự không tin tưởng nhau", bà Trúc nói.

Lời giải nào cho "bài toán" điều chỉnh mức sinh

Để giải quyết "bài toán" này, tỉnh Vĩnh Long đang triển khai chiến dịch chuyển trọng tâm từ "kế hoạch hóa gia đình" sang "dân số và phát triển". Việc triển khai được thực hiện qua 3 trụ cột:

Chính sách khen thưởng thực chất: Ban hành Nghị quyết khen thưởng phụ nữ sinh đủ 2 con trước 35 tuổi và thưởng cho tập thể xã/phường thực hiện tốt với mức từ 20 đến 40 triệu đồng.

Đổi mới công tác truyền thông: Xóa bỏ khẩu hiệu "dừng lại ở hai con" để chuyển sang "Mỗi cặp vợ chồng nên sinh đủ hai con và nuôi dạy con tốt".

Y tế và an sinh: Đẩy mạnh tầm soát trước sinh và sơ sinh (đạt vượt mức 110% kế hoạch) để đảm bảo chất lượng giống nòi, giúp cha mẹ yên tâm sinh con.

Đại diện Sở Y tế tỉnh Vĩnh Long chia sẻ về những chiến lược nâng mức sinh của tỉnh thời gian tới

Đặc biệt, động lực quan trọng chính là việc thực hiện Luật Dân số vừa được Quốc hội thông qua. Luật mới không chỉ khuyến khích sinh đủ 2 con tại vùng có mức sinh thấp, mà còn cụ thể hóa bằng các quyền lợi sát sườn: Hỗ trợ chi phí khám thai, giảm thuế cá nhân và yêu cầu doanh nghiệp phải có chính sách hỗ trợ phụ nữ nuôi con nhỏ.

Bà Lê Thị Thủy, Chi cục trưởng Chi cục Dân số tỉnh Vĩnh Long nhấn mạnh: "Trong bối cảnh mới, yêu cầu đặt ra là phải đổi mới toàn diện, lấy người dân làm trung tâm. Phải có sự chung tay của cả doanh nghiệp và các cấp, các ngành để mỗi đứa trẻ ra đời đều là niềm hạnh phúc, không phải gánh nặng".

Điều chỉnh mức sinh không chỉ là câu chuyện của những con số thống kê mà là "bài toán" về phát triển bền vững. Khi những áp lực về "cơm áo gạo tiền" còn hiện hữu, mỗi chính sách đưa ra cần phải mang hơi thở của cuộc sống, thấu hiểu được nỗi lo của các gia đình.

Với sự cộng hưởng từ những giải pháp của tỉnh và "luồng gió mới" từ Luật Dân số, Vĩnh Long đang đứng trước cơ hội để cân bằng lại cán cân nhân khẩu học. Đầu tư cho mức sinh hôm nay chính là đầu tư cho nguồn tài sản quý giá nhất của tương lai: Một nguồn nhân lực trẻ, khỏe mạnh để dựng xây quê hương ngày càng giàu đẹp.

Kim Thanh

Nguồn Phụ Nữ VN : https://phunuvietnam.vn/vinh-long-de-ra-3-tru-cot-giai-bai-toan-muc-sinh-thap-238260109152721428.htm