Bóng cây cổ thụ - hạ tầng chống nóng hiệu quả và miễn phí tại London. Ảnh: Hương Giang - PV TTXVN tại Anh.
Cơ quan khí tượng Anh (Met Office) gọi đây là một đợt nóng bất thường không có tiền lệ vào thời điểm này trong năm. Không ai chuẩn bị đủ. Và đó chính là phần đáng lo ngại nhất của câu chuyện.
Ngày 26/5/2026, vườn thực vật Kew Gardens ở phía Tây London ghi nhận nhiệt độ 35,1°C - phá vỡ kỷ lục tháng Năm của Anh vốn đứng vững suốt hơn 1 thế kỷ và vượt qua con số cũ tới hơn 2 độ C. Trong khoa học khí hậu, 2 độ C là một khoảng cách khổng lồ. Những kỷ lục thường bị phá vỡ với biên độ vài phần mười độ. Ở đây, con số cũ bị bỏ lại rất xa phía sau.
Dưới cái nắng gay gắt, trên bãi cỏ trước một nhà thờ ở Tây London, một người nằm ngủ thiếp bên chiếc ba lô xanh đặc trưng của nghề giao hàng tại Anh. Ảnh: Hương Giang - PV TTXVN tại Anh
Đợt nắng nóng này đổ xuống đúng dịp nghỉ lễ dài ngày cuối tháng Năm, khi hàng triệu gia đình người Anh đổ ra biển, công viên và các vùng ngoại ô. Nước Anh vào những dịp nghỉ lễ luôn có một tâm lý đặc biệt: dù dự báo thời tiết thế nào, người ta vẫn kéo nhau ra khỏi nhà, chuẩn bị kem chống nắng và mang theo bánh sandwich, như thể Mặt Trời là một vị khách quý hiếm không thể để phí. Thế nhưng lần này, vị khách ấy đã ở lại quá lâu và ở quá nhiều nơi cùng một lúc.
Các pub ven sông Thames kín chỗ từ đầu giờ chiều. Người London vẫn ngồi ngoài trời, bất chấp nhiệt độ đang ở mức cảnh báo. Ảnh: Hương Giang: PV TTXVN tại Anh
Bãi biển đông nghịt, đường tắc, các điểm du lịch ven biển vỡ công suất - cảnh tượng ấy thực ra không xa lạ gì với người Anh vào những dịp nghỉ lễ có nắng. Tuy nhiên, lần này có một điều khác: đó chỉ mới là tháng Năm.
Bờ sông Thames chiều tà, nắng kỷ lục cũng là dịp hẹn hò. Ảnh: Hương Giang - PV TTXVN tại Anh
Trong khi đám đông tìm đến nước và bóng mát, hệ thống y tế Anh thầm lặng gồng thêm một gánh nặng quen thuộc. Cơ quan An ninh Y tế Vương quốc Anh (UKHSA) ban hành cảnh báo sức khỏe mức cam - mức nguy hiểm cao, chỉ dưới mức đỏ khẩn cấp - cho 5 vùng của Anh, nhắc nhở các dịch vụ y tế chuẩn bị sẵn sàng. Bác sĩ Anya Gopfert của UKHSA lưu ý: "Ngay cả mức nhiệt độ vừa phải cũng có thể dẫn đến các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng, đặc biệt đối với người cao tuổi và những người có bệnh lý nền".
Điều khiến đợt nắng nóng tháng Năm năm nay không chỉ là một sự kiện thời tiết, mà còn là một sự kiện khí hậu, chính là ngữ cảnh khoa học đi kèm. Các nhà khoa học của Met Office tính toán rằng việc phá vỡ kỷ lục nhiệt độ tháng Năm hiện có khả năng xảy ra cao gấp 3 lần so với trong điều kiện khí hậu tự nhiên không bị tác động bởi khí nhà kính. Điều từng được coi là hiếm gặp nay đang dần trở thành chuyện thường.
Khi nhiệt độ tháng Năm lập kỷ lục, người Anh ứng phó theo cách giản dị nhất. Ảnh: Hương Giang - PV TTXVN tại Anh
Có một điều thú vị và đôi khi đáng lo trong cách người Anh phản ứng với nắng nóng. Trái ngược với người dân ở các nước Địa Trung Hải vốn đã quen với cái nóng như một phần tất yếu của đời sống, người Anh có xu hướng đón nhận Mặt Trời với niềm hứng khởi không kiềm chế được và đôi khi đến mức liều lĩnh: không bôi kem chống nắng; ngồi ngoài trời cả buổi chiều,... Đây không phải vấn đề ý thức đơn thuần mà là vấn đề của một xã hội vốn được xây dựng cho khí hậu ôn đới: những ngôi nhà gạch không có điều hòa, những toa tàu điện ngầm không được thông gió đủ, những trường học không có hệ thống làm mát,....đột nhiên phải đối mặt với những mùa Hè ngày càng giống miền Nam châu Âu.
Với người Anh, nắng nóng - dù kỷ lục - vẫn đáng để tận hưởng. Ảnh: Hương Giang - PV TTXVN tại Anh
Những ngày ấy vẫn còn đó - kem ốc quế trên bãi biển Brighton, những buổi chiều tà trong vườn với ly Pimm's, thứ rượu mùa Hè pha dưa chuột và dâu tây mà người Anh coi là "nghi lễ" không thể thiếu khi trời nắng. Tuy nhiên, những khoảnh khắc ấy ngày càng được đan xen với cảnh báo y tế, với những con số kỷ lục bị phá vỡ như thể chúng là thứ vật liệu mong manh.
Vòi nước uống miễn phí trước ga tàu điện ngầm. Ảnh: Hương Giang - PV TTXVN tại Anh
Tháng 5/2026 sẽ đi vào biên niên sử khí tượng Anh quốc và quan trọng hơn nó nhắc nhở rằng thích ứng với khí hậu mới không còn là câu chuyện của tương lai xa. Biến đổi khí hậu đang gõ cửa, đang đứng ngoài sân nhà, với nhiệt độ 35,1°C vào một ngày cuối tháng Năm - giữa mùa Xuân nước Anh, khi hoa tử đinh hương vừa tàn và mùa Hè còn chưa kịp bắt đầu.
Hương Giang/vnanet.vn