Như PLO đã thông tin, ngày 5-5, Cơ quan CSĐT Công an TP.HCM đã ra lệnh giữ người trong trường hợp khẩn cấp và quyết định tạm giữ Phan Văn Nhựt (20 tuổi), Nguyễn Quốc Chỉnh (22 tuổi) và Lê Phú Thành (19 tuổi) để điều tra về hành vi gây rối trật tự công cộng.
Trước đó, mạng xã hội lan truyền clip ghi lại cảnh một người đàn ông bị nhóm người đi xe máy áp sát, dùng nón bảo hiểm đánh khi đang lưu thông trên đường tại phường Tam Thắng.
Ngay sau đó, Công an phường Tam Thắng đã khẩn trương vào cuộc xác minh. Qua điều tra ban đầu, công an xác định do mâu thuẫn cá nhân, Nhựt rủ Chỉnh và Thành cùng tham gia đánh anh VNT (20 tuổi, ngụ phường Tam Thắng).
Cụ thể, khoảng 15 giờ 20 ngày 1-5, thấy anh T điều khiển xe rời nơi làm việc, nhóm này bám theo. Đến khu vực đường Lê Lợi (phường Tam Thắng), Chỉnh lái xe áp sát để Nhựt dùng nón bảo hiểm đánh vào đầu nạn nhân. Chỉnh còn dùng chân đạp vào xe khiến anh T té ngã xuống đường.
Không dừng lại, nhóm này tiếp tục quay lại truy đuổi và tấn công nạn nhân thêm một lần nữa khi anh T đang di chuyển, sau đó nhanh chóng rời khỏi hiện trường.
Toàn bộ diễn biến vụ việc được camera hành trình của phương tiện lưu thông phía sau ghi lại. Clip sau đó lan truyền trên mạng xã hội, gây bức xúc trong dư luận vì tính chất côn đồ của các nghi phạm.
Tiếp nhận thông tin, Công an phường Tam Thắng đã truy xét, triệu tập những người liên quan. Tại cơ quan điều tra, Nhựt, Chỉnh và Thành đã thừa nhận hành vi vi phạm.
Clip ghi lại vụ việc. Ảnh: MXH
Nêu quan điểm về vụ việc, luật sư Đào Thị Bích Liên, Đoàn Luật sư TP.HCM, nhận định việc Công an TP.HCM ra lệnh giữ người trong trường hợp khẩn cấp, tạm giữ các nghi phạm để điều tra về hành vi gây rối trật tự công cộng là có cơ sở, phù hợp quy định pháp luật.
Cụ thể, hành vi diễn ra công khai giữa đường phố, được ghi lại và lan truyền trên mạng, đã trực tiếp xâm phạm trật tự công cộng, ảnh hưởng đến an ninh, an toàn xã hội và quyền, lợi ích hợp pháp của cá nhân.
Đây là những dấu hiệu điển hình của tội gây rối trật tự công cộng, quy định tại Điều 318 BLHS 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017, 2025).
Tuy nhiên, theo LS Liên, nếu chỉ dừng ở tội gây rối trật tự công cộng thì chưa phản ánh đầy đủ tính chất, mức độ nguy hiểm của hành vi. Diễn biến vụ việc cho thấy các nghi phạm còn trực tiếp xâm hại đến sức khỏe người bị hại khi điều khiển xe máy truy đuổi, áp sát và dùng mũ bảo hiểm đánh vào vùng đầu - vị trí trọng yếu trên cơ thể. Hành vi này thể hiện tính chất hung hãn, coi thường pháp luật, có dấu hiệu côn đồ.
Theo hướng dẫn của Nghị quyết số 04/2025/NQ-HĐTP của Hội đồng Thẩm phán TAND Tối cao, “phạm tội có tính chất côn đồ” là hành vi thể hiện sự hung hãn, sẵn sàng dùng bạo lực xâm phạm sức khỏe, tính mạng người khác vì nguyên cớ nhỏ. Trong vụ việc này, việc tấn công vào vùng đầu khi nạn nhân đang tham gia giao thông tiềm ẩn nguy cơ đặc biệt nghiêm trọng đối với sức khỏe, tính mạng người bị hại.
Do đó, để xác định chính xác tội danh, cơ quan điều tra cần tiến hành các hoạt động tố tụng cần thiết, đặc biệt là trưng cầu giám định tỷ lệ tổn thương cơ thể của nạn nhân. Đây là căn cứ quan trọng để xem xét dấu hiệu của tội cố ý gây thương tích theo Điều 134 BLHS.
Trường hợp tỷ lệ tổn thương cơ thể dưới 11%, người thực hiện hành vi vẫn có thể bị truy cứu TNHS nếu thuộc các tình tiết định khung theo khoản 1 Điều 134 BLHS. Cụ thể, hành vi có thể được xem xét là “dùng hung khí nguy hiểm hoặc thủ đoạn có khả năng gây nguy hại cho nhiều người” (điểm a), khi vừa điều khiển xe máy vừa dùng mũ bảo hiểm tấn công nạn nhân đang lưu thông.
Công an bắt ba người gồm Nhựt, Thành, Chỉnh (từ trái qua). Ảnh: CA
Theo hướng dẫn tại Nghị quyết số 01/2006/NQ-HĐTP của Hội đồng Thẩm phán TAND Tối cao, “hung khí nguy hiểm” không chỉ bao gồm vũ khí mà còn có thể là các công cụ, phương tiện trong đời sống nếu được sử dụng để gây thương tích. Từ đó, trong vụ việc này, hành vi của các nghi phạm có thể được xem xét dưới góc độ sử dụng công cụ, phương tiện nguy hiểm.
Cụ thể, việc vừa điều khiển xe máy vừa truy đuổi, áp sát nạn nhân trong điều kiện cả hai đang tham gia giao thông có thể được đánh giá là sử dụng thủ đoạn có khả năng gây nguy hại cho nhiều người. Bên cạnh đó, mũ bảo hiểm nếu là loại có kết cấu cứng, đủ khả năng gây thương tích khi tác động vào vùng đầu - cũng có thể được xem là hung khí nguy hiểm; việc xác định cần căn cứ vào đặc điểm cụ thể của vật chứng.
Ngoài ra, hành vi truy đuổi, tấn công giữa nơi công cộng với thái độ hung hãn, coi thường pháp luật còn thể hiện dấu hiệu “phạm tội có tính chất côn đồ” theo điểm i khoản 1 Điều 134 BLHS.
Đồng thời, cơ quan điều tra cần làm rõ dấu hiệu đồng phạm khi có nhiều người cùng tham gia truy đuổi, tấn công nạn nhân, qua đó xác định vai trò, mức độ tham gia và trách nhiệm pháp lý của từng người trong vụ án.
"Như vậy, việc điều tra ban đầu về hành vi gây rối trật tự công cộng là phù hợp về mặt tố tụng. Tuy nhiên, với tính chất hành vi như đã phân tích, cần tiếp tục điều tra, đánh giá toàn diện để xác định chính xác tội danh, thậm chí xem xét xử lý đồng thời nhiều tội danh nếu có đủ căn cứ theo quy định pháp luật", luật sư Bích Liên nêu quan điểm.
Có dấu hiệu của tội giết người?
Hành vi của các nghi phạm có dấu hiệu của tội cố ý gây thương tích theo Điều 134 BLHS. Việc dùng mũ bảo hiểm tấn công vào vùng đầu có thể bị xem là sử dụng hung khí nguy hiểm.
Theo clip, các nghi phạm vừa dùng mũ bảo hiểm đánh vào đầu, vừa đạp vào xe khiến nạn nhân ngã xuống đường khi đang lưu thông, tiềm ẩn nguy cơ va chạm, ảnh hưởng đến trật tự, an toàn giao thông và có thể dẫn đến hậu quả nghiêm trọng. Đây là tình tiết cho thấy mức độ nguy hiểm của hành vi, không chỉ xâm hại sức khỏe nạn nhân mà còn đe dọa an toàn công cộng.
Đồng thời, việc tấn công vào vùng trọng yếu như đầu là tình tiết có tính chất nghiêm trọng. Tùy vào tính chất, mức độ và hậu quả, cơ quan tố tụng có thể xem xét về tội cố ý gây thương tích hoặc nếu có căn cứ về ý thức tước đoạt tính mạng người khác, có thể xem xét xử lý về tội giết người theo Điều 123 BLHS.
Trường hợp chưa đủ yếu tố cấu thành tội cố ý gây thương tích, hành vi vẫn có thể bị xử lý về tội gây rối trật tự công cộng theo Điều 318 BLHS.
Bên cạnh trách nhiệm hình sự, các nghi phạm còn phải bồi thường thiệt hại cho nạn nhân theo quy định tại Điều 590 Bộ luật Dân sự 2015.
Luật sư MAI THANH BÌNH, Đoàn Luật sư TP.HCM
THẢO HIỀN