Như đã thông tin, sau bài “Ngang nhiên bạt núi, lấn hồ du lịch cấp quốc gia” của báo Tiền Phong, ngày 19/3, UBND tỉnh Phú Thọ ra văn bản yêu cầu xã Đà Bắc khẩn trương rà soát, xử lý dứt điểm các vi phạm, báo cáo về UBND tỉnh trước ngày 31/3.
Hầu như toàn bộ đất, đá của 2 cá nhân lấn hồ Hòa Bình vẫn còn nguyên
Sau đó, ngày 26/3, UBND xã Đà Bắc có báo cáo gửi UBND tỉnh Phú Thọ qua Sở Nông nghiệp và Môi trường. Báo cáo nêu, ngày 16/3/2026, UBND xã Đà Bắc xử phạt ông Phan Duy Quang 35 triệu đồng về hành vi xây dựng kè trong phạm vi bảo vệ công trình thủy lợi. Hệ thống kè này đã được tháo dỡ và "khôi phục mặt bằng nguyên trạng như trước khi vi phạm".
Với trường hợp của ông Lưu Anh Tú (cạnh lô đất của ông Phan Duy Quang), cùng ngày UBND xã Đà Bắc đã ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính 15 triệu đồng về hành vi "thay đổi hiện trạng đất". Và trong báo cáo của xã Đà Bắc gửi tỉnh có nêu ông Tú đã phá dỡ sân pickleball, tháo dỡ một phần diện tích đường bê tông trên đất nông nghiệp.
Tuy nhiên, báo cáo không nêu cụ thể ông Tú đã thay đổi hiện trạng khu vực nào. Trong khi, theo phản ánh của người dân, phần đất của ông Tú có nhiều dấu hiệu vi phạm: San gạt đất làm sân Pickleball, làm đường bê tông để đắp lấn ra hồ Hòa Bình.
Sau khi xã Đà Bắc có báo cáo, ngày 20/4, phóng viên báo Tiền Phong đã khảo sát thực tế và thấy rằng khu vực các cá nhân đắp đất, đá lấn ra hồ Hòa Bình không có nhiều thay đổi. Ngoài phần kè đá giữ đất bị tháo dỡ một phần, hàng nghìn mét khối đất đá đắp xuống hồ vẫn còn nguyên, không hề được "khôi phục mặt bằng nguyên trạng như trước khi vi phạm" như nội dung trong báo cáo của xã Đà Bắc.
Ảnh Google maps (bên trái) cho thấy bụi tre lớn trên hồ cách xa phần đất của ông Quang, ông Tú hơn 10 mét. Ảnh bên phải cho thấy hiện trạng đất, đá đã lấn ra sát bụi tre.
Ảnh vệ tinh chụp khu này trước đây (hiện vẫn tồn tại trên Google maps) cho thấy, phần đất sát hồ của ông Quang là một ao lớn. Bờ ao giáp hồ Hòa Bình cách bụi tre khoảng 10m trong tình trạng ngập nước. Tuy nhiên, thực tế hiện nay, ao nước này đã bị lấp, đất mới lấp đã lấn ra sát chân bụi tre nêu trên. Cao độ so với nền đất cũ sát hồ gần 10m, đất đá vẫn mới.
Trên bãi đất lấn hồ, các cây lớn mới được trồng vẫn còn nguyên. Chưa dừng lại ở đó, tại lô đất được người dân cho rằng do ông Lưu Anh Tú đứng tên (cạnh lô đất của ông Quang), một khối lượng đất đá lấn hồ không nhỏ cũng chưa được bốc đi, kè đá vẫn còn nguyên.
Như vậy, từ quyết định xử phạt hành chính đến báo cáo của xã Đà Bắc gửi Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Phú về kết quả xử lý vụ việc, không hề nhắc đến hành vi lấn hồ Hòa Bình của các cá nhân như báo Tiền Phong nêu.
Lý giải về sự việc bất thường này, ngày 2/4 làm việc với phóng viên, ông Đào Tiến Quyết, Chủ tịch UBND xã Đà Bắc cho hay, diện tích đất các cá nhân lấn hồ không nằm trong giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của các cá nhân này mà là đất bán ngập của hồ Hòa Bình, "người dân được phép đổ đất, trồng cây".
Vì vậy, ông Quyết cho rằng, xã chưa có đủ căn cứ để xác định hành vi vi phạm lấn hồ ở vị trí này. Trong khi, theo phản ánh của báo Tiền Phong và người dân địa phương, hành vi đổ đất lấn hồ Hòa Bình mới là hành vi tác động lớn nhất đến môi trường, cảnh quan của hồ du lịch cấp quốc gia tại Hòa Bình.
Phần đất lấn hồ bên cạnh thửa đất của ông Phan Duy Quang vẫn không được khắc phục.
Khi phóng viên báo Tiền Phong đặt các câu hỏi về cơ sở pháp lý của việc không xử lý đổ đất lấn hồ Hòa Bình, ông Quyết lại nói rằng, vụ việc vẫn trong thời hạn chấp hành 20 ngày kể từ khi ra quyết định xử phạt và UBND xã sẽ tiếp tục giám sát, đôn đốc nhằm đảm bảo xử lý triệt để.
Tuy nhiên, như đã nêu ở trên, khảo sát của phóng viên vào ngày 20/4 (quá thời điểm 20 ngày so với ngày ra quyết định xử phạt), hàng nghìn khối đá đất được đổ xuống hồ và cây trồng trên đất vẫn còn nguyên.
Hàng nghìn khối đất đá được đổ xuống hồ du lịch quốc gia nhưng Chủ tịch UBND xã Đà Bắc Đào Tiến Quyết cho rằng không có cơ sở để xử lý.
Ngoài việc để tồn tại tình trạng đổ đất đá xâm lấn hồ Hòa Bình, khảo sát của phóng viên cho thấy, hiện nay ven hồ Hòa Bình khu vực xã Đà Bắc có một số công trình xây sát mép hồ, có dấu hiệu sử dụng đất sai mục đích, xây dựng trái phép. Trong khi, lãnh đạo tỉnh Phú Thọ mới đây đã yêu cầu các xã rà soát tổng thể các vi phạm xây dựng, nếu phát hiện buông lỏng quản lý, chủ tịch UBND cấp xã sẽ bị xử lý.
Viết Hà