Vương Hồng - gương mặt nữ sáng giá nhất cho Huy chương toán Fields 2026

3 giờ trướcBài gốc

Vương Hồng là 1 trong số 6 gương mặt sáng giá được các chuyên gia quốc tế đề xuất cho giải thưởng Fields năm 2026

Ứng viên số 1 cho Huy chương Fields 2026

Trong danh sách 6 gương mặt sáng giá nhất được các chuyên gia quốc tế đề xuất cho giải thưởng Fields năm nay, Vương Hồng là người phụ nữ duy nhất. Cô đang đứng trước cơ hội trở thành người phụ nữ thứ 3 trong lịch sử (sau Maryam Mirzakhani và Maryna Viazovska) chạm tay vào danh hiệu cao quý này.

Vị thế của Vương Hồng không chỉ dựa trên suy đoán. Đầu năm 2026, cô vừa được Hiệp hội Phụ nữ trong Toán học (AWM) trao tặng Giải thưởng Nghiên cứu Sadosky, vinh danh những đột phá xuất sắc nhất của phụ nữ trong lĩnh vực giải tích. Trước đó, cô đã có trong tay hàng loạt giải thưởng tiền đề của Fields như giải Salem và giải Ostrowski.

Giáo sư nổi tiếng Khâu Thành Đồng nhận định: "Vương Hồng hội tụ đủ mọi yếu tố để chiến thắng. Cô ấy không chỉ đại diện cho thế hệ trẻ Trung Quốc mà còn là biểu tượng cho sự trỗi dậy của các nhà nữ toán học trên toàn cầu".

Vương Hồng đã giải mã được bài toán "cây kim" trăm năm chưa có lời giải

Nền tảng vững chắc nhất đưa Vương Hồng vào danh sách ứng viên Fields chính là việc cô giải quyết thành công Giả thuyết Kakeya trong không gian 3 chiều, một trong những bài toán hóc búa và có sức ảnh hưởng lớn nhất trong giải tích hiện đại.

Giả thuyết này bắt nguồn từ một câu hỏi tưởng chừng đơn giản của nhà toán học Soichi Kakeya vào năm 1917: Diện tích nhỏ nhất của một hình phẳng là bao nhiêu để có thể xoay một cây kim dài một đơn vị đủ 360 độ bên trong nó? Dù trông như một trò chơi đố vui hình học nhưng khi mở rộng lên các chiều không gian cao hơn (như không gian 3 chiều), Soichi Kakeya đã trở thành một "quái vật" toán học. Bởi lẽ điều đó liên quan mật thiết đến nhiều lĩnh vực cực kỳ phức tạp như phương trình vi phân đạo hàm riêng, lý thuyết số và giải tích điều hòa. Trong suốt hơn 100 năm, vô số nhà toán học vĩ đại, bao gồm cả "thần đồng" Terence Tao, đã nỗ lực công phá nhưng chỉ đạt được những kết quả riêng lẻ.

Vương Hồng, với tư duy hình học thiên bẩm, đã tìm ra cách kết nối các kỹ thuật mới để bao vây bài toán này trong không gian 3D. Công trình dài 127 trang của cô đã thực sự chinh phục được một giả thuyết thế kỷ, tạo nên một cú sốc lớn cho giới khoa học.

Phá vỡ "bức trần kính" tại Viện toán học bảo thủ nhất thế giới

Một thông tin đáng chú ý là vào tháng 9/2025, Vương Hồng đã chính thức trở thành nữ Giáo sư vĩnh viễn đầu tiên trong lịch sử của Viện Nghiên cứu Khoa học Cao cấp Pháp (IHES).

Đây là một cột mốc mang tính lịch sử, bởi IHES vốn nổi tiếng là "thánh đường" toán học vô cùng khắt khe, nơi trong suốt hơn 60 năm qua hầu như chỉ dành vị trí giáo sư vĩnh viễn cho nam giới. Việc một phụ nữ châu Á, sinh năm 1991, có thể bước chân vào hàng ngũ này đã đánh đổ hoàn toàn những rào cản về cả giới tính lẫn tuổi tác tại châu Âu.

Vương Hồng là nữ Giáo sư vĩnh viễn đầu tiên trong lịch sử của Viện Nghiên cứu Khoa học Cao cấp Pháp (IHES)

Dù thường xuyên được gọi là "nữ thần toán học" hay "bóng hồng của Viện Courant", Vương Hồng luôn nỗ lực để công chúng tập trung vào các công trình thay vì giới tính của mình. Tuy nhiên, cô cũng không phủ nhận vai trò của mình trong việc truyền cảm hứng.

Trả lời phỏng vấn tại Thượng Hải vào tháng 1/2026, cô chia sẻ một cách khiêm tốn: "Nhiều người chờ đợi một khoảnh khắc Eureka bùng nổ nhưng với tôi thì không. Thực tế, không có một giây phút linh cảm đặc biệt nào cả. Thậm chí lúc bắt đầu, chúng tôi còn không định chinh phục giả thuyết này. Chúng tôi chỉ kiên trì đi theo các manh mối nhỏ nhất, cho đến khi khung chứng minh tự hiện ra".

Khi được hỏi về việc phụ nữ làm toán, cô nhấn mạnh: "Tôi hy vọng tương lai người ta sẽ không còn quá ngạc nhiên khi thấy một phụ nữ giải được những giả thuyết thế kỷ. Việc tôi chọn ở lại nghiên cứu hay quay về quê hương phát triển không chỉ là quyết định cá nhân, mà tôi mong sẽ mở ra những không gian tự do hơn cho các bạn gái trẻ có đam mê tương tự".

Hiện tại, giới toán học thế giới đang đổ dồn sự chú ý về mùa hè năm 2026. Nếu Vương Hồng đoạt Huy chương Fields, đó sẽ không chỉ là vinh quang cho cá nhân cô, mà còn là một chương mới đầy hy vọng cho phụ nữ trong khoa học cơ bản, nơi trí tuệ không có giới tính, chỉ có sự kiên trì và những tư duy đột phá.

Nguồn: JFDAILY

Kim Thanh

Nguồn Phụ Nữ VN : https://phunuvietnam.vn/vuong-hong-guong-mat-nu-sang-gia-nhat-cho-huy-chuong-toan-fields-2026-238260222005935757.htm