Xã Ứng Hòa 'chạy nước rút' giải phóng mặt bằng đường trục phát triển kinh tế phía Nam

3 giờ trướcBài gốc

Dự án đường trục phát triển kinh tế phía Nam Hà Nội, tiền thân là đường trục phía Nam tỉnh Hà Tây (cũ) là một trong những công trình hạ tầng giao thông trọng điểm của thành phố Hà Nội, giữ vai trò kết nối liên vùng, tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội cho khu vực phía Nam Thủ đô.

Khu dân cư Cao Minh xã Ứng Hòa nằm trong diện thu hồi phục vụ Dự án đường trục phát triển kinh tế phía Nam. Ảnh: Sơn Tùng

Theo báo cáo của UBND xã Ứng Hòa, tổng diện tích thực hiện dự án trên địa bàn xã là hơn 700.000 mét vuông của 816 hộ dân, đến nay, đã hoàn thành 99,6% diện tích. Phần diện tích còn lại là 2.498 mét vuông đất ở của 21 hộ, chiếm khoảng 0,4% tổng diện tích toàn dự án. Dù tỷ lệ không lớn, song đây lại là phần mặt bằng có tính chất phức tạp nhất, liên quan trực tiếp đến đất ở, công trình xây dựng và bố trí tái định cư cho người dân.

Trong số 21 hộ có đất ở bị thu hồi, có 3 hộ bị cắt xén một phần công trình; 18 hộ chưa thể hoàn thành bàn giao mặt bằng do đang chờ bố trí tái định cư. Ngoài ra, vẫn còn một số hộ dù đã nhận tiền bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và đã ký biên bản bàn giao, nhưng chưa phối hợp bàn giao mặt bằng cho đơn vị thi công, gây khó khăn cho việc triển khai đồng bộ các hạng mục.

Song song với đó, trong phạm vi giải phóng mặt bằng của dự án còn phải di chuyển nhiều công trình hạ tầng kỹ thuật, như: Đường dây trung thế, hạ thế, hệ thống thông tin viễn thông. Trong khi đó, khu tái định cư phục vụ các hộ có đất ở bị thu hồi hiện chưa hoàn thành hạ tầng kỹ thuật, khiến tiến độ chung bị ảnh hưởng.

Tại thôn Xuân Đài - địa bàn có nhiều hộ dân bị ảnh hưởng bởi dự án, Trưởng thôn Xuân Đài Mai Thị Thanh Hiền cho biết, toàn thôn hiện có 17 hộ thuộc diện di dời, giải phóng mặt bằng, trong đó có 13 hộ liên quan đến bố trí tái định cư. Người dân trong thôn nhận thức rõ đây là dự án hạ tầng giao thông trọng điểm của thành phố, có ý nghĩa mở ra không gian phát triển mới cho khu vực. Đa số hộ dân cơ bản đồng thuận với chủ trương thu hồi đất, giải phóng mặt bằng. Tuy nhiên, nguyện vọng chung của người dân là chính sách bồi thường, hỗ trợ, tái định cư cần thực hiện công khai, rõ ràng, kịp thời; mức giá đất bồi thường cần được xem xét phù hợp với thực tế để bảo đảm quyền lợi chính đáng của người dân.

Trưởng thôn Xuân Đài Mai Thị Thanh Hiền mong muốn dự án triển khai qua địa bàn xã Ứng Hòa nhanh, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội gắn với ổn định đời sống người dân thuộc diện thu hồi. Ảnh: Sơn Tùng

Bên cạnh đó, nhân dân thôn Xuân Đài kiến nghị việc bàn giao đất tái định cư cần được thực hiện đồng bộ, sớm bố trí cho các hộ đủ điều kiện gắn với tiến độ bàn giao mặt bằng, qua đó tạo thuận lợi để người dân ổn định cuộc sống và góp phần đẩy nhanh tiến độ triển khai dự án.

Ngoài ra, trên địa bàn xã hiện có 3 hộ gia đình các ông: Nguyễn Đức Hải (thôn Phượng Viền), Ngô Văn Sinh, Đoàn Minh Hoàn (thôn Nhân Trai) đã thực hiện thủ tục bồi thường, hỗ trợ theo quy định; các hộ đã nhận tiền, song do chưa hoàn tất bàn giao mặt bằng, nên dự án chưa thể triển khai thi công tại các vị trí này.

Thực tế triển khai tại xã Ứng Hòa cho thấy, nhiều vướng mắc mang tính điển hình. Trường hợp hộ ông Lê Văn Tiến, thôn Xuân Đài, là một ví dụ. Hộ ông Tiến có thửa đất đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, song cùng lúc bị thu hồi đất ở tại hai dự án: Dự án đường trục phía Nam và dự án nâng cấp, mở rộng tỉnh lộ 426.

Tổng diện tích đất ở bị thu hồi tại hai dự án là hơn 109m2, diện tích còn lại sau thu hồi chỉ còn 63,8m2, nhỏ hơn diện tích tối thiểu theo quy định của thành phố. Do không còn đất ở, nhà ở nào khác trên địa bàn, hộ ông Tiến chưa đồng thuận với phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư đã được dự thảo.

Các hộ dân thôn Xuân Đài nằm trong diện thu hồi phục vụ dự án phát triển Dự án đường trục phát triển kinh tế phía Nam. Ảnh: Sơn Tùng

Theo phản ánh của người dân, khó khăn lớn nhất hiện nay trong công tác giải phóng mặt bằng là sự chênh lệch giữa giá đất bồi thường theo các quy định mới áp dụng từ năm 2026 với mức giá đất cụ thể đã được phê duyệt trước đó. Thực tế cho thấy, giá đất tính bồi thường theo quy định hiện hành thấp hơn đáng kể so với Quyết định số 3553/QĐ-UBND ngày 12-6-2025 của UBND huyện Ứng Hòa. Sự chênh lệch này khiến nhiều hộ dân chưa đồng thuận với phương án bồi thường, hỗ trợ.

Bên cạnh đó, giá tính tiền sử dụng đất tái định cư cũng đang là “nút thắt” lớn. Mặc dù các quy định mới đã được ban hành, song chưa có hướng dẫn cụ thể về hệ số điều chỉnh để tính tiền sử dụng đất tái định cư. Do đó, địa phương chưa có đủ cơ sở pháp lý để hoàn thiện phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư cho các hộ dân, ảnh hưởng đến tiến độ bàn giao mặt bằng.

Trước những khó khăn, vướng mắc nêu trên, UBND xã Ứng Hòa đang tập trung cao độ cho công tác giải phóng mặt bằng, xác định đây là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, cấp bách. Xã đã ban hành nhiều văn bản báo cáo, kiến nghị gửi UBND thành phố Hà Nội, Sở Nông nghiệp và Môi trường, Sở Xây dựng, đề xuất các giải pháp tháo gỡ phù hợp với thực tiễn.

Phó Chủ tịch UBND xã Ứng Hòa Lê Thanh Tùng. Ảnh: Sơn Tùng

Phó Chủ tịch UBND xã Ứng Hòa Lê Thanh Tùng cho biết, diện tích còn lại tuy nhỏ, nhưng nếu không giải quyết dứt điểm sẽ ảnh hưởng đến tiến độ toàn tuyến. Xã xác định phải làm hết trách nhiệm, vừa bảo đảm quyền lợi chính đáng của người dân, vừa đáp ứng yêu cầu chung của dự án.

Để tạo sự đồng thuận, xã đề xuất cấp có thẩm quyền cho phép áp dụng giá đất bồi thường theo quyết định phê duyệt giá đất cụ thể trước đó; có hướng dẫn cụ thể về cách tính tiền sử dụng đất tái định cư; đồng thời xem xét hỗ trợ phần chênh lệch giữa tiền bồi thường và tiền sử dụng đất tái định cư trong trường hợp người dân phải nộp cao hơn số tiền được bồi thường.

Người dân xã Ứng Hòa mong muốn Dự án đường trục phát triển kinh tế phía Nam qua địa bàn xã được đẩy nhanh tiến độ. Ảnh: Sơn Tùng

Đối với các hộ dân phải chờ tái định cư, xã kiến nghị chính sách hỗ trợ tạm cư phù hợp, nhằm giảm bớt khó khăn, ổn định đời sống trong thời gian chờ hoàn thiện hạ tầng khu tái định cư và xây dựng nhà ở mới.

Song song với việc tháo gỡ chính sách, xã Ứng Hòa cũng tăng cường công tác tuyên truyền, vận động, đối thoại trực tiếp với từng hộ dân; phối hợp chặt chẽ với chủ đầu tư, đơn vị thi công trong việc xây dựng phương án thi công phù hợp, hạn chế tối đa ảnh hưởng đến đời sống và sản xuất, nhất là đối với các khu vực nuôi trồng thủy sản.

Dự án đường trục phát triển kinh tế phía Nam - đoạn qua địa bàn xã Phượng Dực, giáp với xã Ứng Hòa đã hoàn thành. Ảnh: Phạm Công

Đường trục phía Nam Hà Nội được khởi công từ năm 2008, có tổng chiều dài 41,5km, tổng mức đầu tư hơn 6.000 tỷ đồng, đối ứng bằng hơn 500ha đất. Tuyến đường được kỳ vọng góp phần giảm ùn tắc giao thông phía Nam Thủ đô.