Xăng sinh học đang được triển khai rộng rãi trên thị trường. Ảnh: H.H
Khi có chủ trương, sẵn sàng sử dụng
Chiều 19/4, chị Nguyễn Tú Anh (phường Láng, Hà Nội) ghé vào một cây xăng trên đường Thái Thịnh để tiếp nhiên liệu. Thấy khu vực bơm xăng RON 95 khá đông, chị liền quay xe sang trụ xăng E10. “Không phải chờ đợi lâu, mà xăng đã được đưa ra thị trường thì chắc chắn đều qua kiểm nghiệm, nên tôi yên tâm lựa chọn” - chị Tú Anh chia sẻ.
Ngay sau chị Tú Anh, nhiều khách hàng khác cũng lựa chọn E10 để đổ cho xe máy của mình, cho thấy xăng sinh học E10 đang ngày càng nhận được sự quan tâm của người tiêu dùng.
Tại cửa hàng xăng dầu INDEL Hà Đông (Quang Trung, Hà Đông), các trụ bơm đều có xăng sinh học E10, với lượng khách lựa chọn khá đông. Nhân viên bán hàng cho biết, kể từ khi được đưa vào kinh doanh từ đầu tháng 4, sản lượng tiêu thụ E10 tăng dần qua từng ngày, phản ánh xu hướng chuyển dịch tích cực của người tiêu dùng trước thời điểm triển khai xăng E10 trên phạm vi toàn quốc.
Ông Đặng Văn Dũng - Tổng Giám đốc phụ trách kinh doanh Công ty CP Đầu tư và Phát triển INDEL, cho biết DN đã triển khai bán song song E10 từ đầu tháng 4 và ghi nhận sức mua tăng đều. Tuy vậy, bài toán đảm bảo nguồn cung ổn định cũng như xác định tỷ lệ hao hụt hợp lý vẫn là những yếu tố quan trọng, giúp DN thích ứng hiệu quả khi chuyển sang kinh doanh mặt hàng này.
Đại diện một DN bán lẻ xăng dầu tại Hà Nội cũng chia sẻ, đơn vị đang vận hành 15 - 17 cửa hàng tại Hà Nội, Phú Thọ, Thái Nguyên và đã sẵn sàng cho việc chuyển đổi sang E10 khi áp dụng toàn quốc. Trước khi triển khai chính thức, các cửa hàng cần xử lý lượng xăng tồn và vệ sinh bể chứa, đồng thời theo dõi kỹ hiệu suất sử dụng, mức tiêu hao và giá bán trong giai đoạn đầu.
Ở quy mô lớn hơn, các DN đầu mối như Petrolimex và PV OIL – hiện chiếm khoảng 75% thị phần đã sẵn sàng mở rộng phân phối E10. Tính đến giữa tháng 4, PV OIL đã triển khai tại hàng trăm cửa hàng trên cả nước, trong khi Petrolimex cũng đang từng bước mở rộng mạng lưới tại nhiều địa phương.
Theo ông Lê Trung Hưng - Phó Tổng Giám đốc PV OIL, sản lượng tiêu thụ E10 thời gian gần đây có xu hướng tăng rõ rệt, đặc biệt trong những giai đoạn thị trường biến động, cho thấy sự cải thiện về mức độ chấp nhận của người tiêu dùng.
Ở góc độ người sử dụng, chị Thái Thu Thủy (phường Cầu Giấy) cho biết, kể khi chị quay sang sử dụng E10, xe máy vận hành vẫn ổn định, chi phí tiết kiệm hơn và thân thiện với môi trường. “Khi có chủ trương chung, tôi sẵn sàng ưu tiên sử dụng” - chị Thủy nói.
Nhà nước cần đóng vai trò bà đỡ
Chuyên gia kinh tế - PGS.TS Nguyễn Thường Lạng nhận định, xăng sinh học là sản phẩm của một ngành công nghiệp còn non trẻ nhưng có ý nghĩa rất quan trọng trong chiến lược chuyển dịch cơ cấu năng lượng của Việt Nam. Tuy nhiên, để ngành này phát triển đúng tiềm năng, cần có những cơ chế ưu đãi đủ mạnh, đủ dài và mang tính đột phá.
Trước hết là chính sách thuế. Cần xem xét áp dụng mức ưu đãi cao hơn, thậm chí miễn thuế trong giai đoạn đầu. Cụ thể, có thể miễn thuế trong 5 năm đầu, sau đó giảm 50% trong 5 năm tiếp theo đối với các sắc thuế như thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập DN. Một chu kỳ ưu đãi khoảng 10 năm là cần thiết để nhà đầu tư có đủ niềm tin và động lực tham gia thị trường.
Bên cạnh đó là các chính sách hỗ trợ tài chính. Nhà nước có thể áp dụng các hình thức hỗ trợ như ưu đãi lãi suất, hỗ trợ chi phí đầu tư ban đầu, hoặc thậm chí trợ giá trong những giai đoạn cần thiết. Đây là những công cụ rất quan trọng để giảm rủi ro cho DN trong giai đoạn đầu.
Ngoài ra, theo PGS.TS Nguyễn Thường Lạng, cần ưu đãi về đất đai và hạ tầng. Việc tạo điều kiện thuận lợi cho DN tiếp cận đất đai, phát triển hạ tầng sản xuất và phân phối sẽ giúp giảm chi phí đáng kể, từ đó nâng cao sức cạnh tranh của nhiên liệu sinh học.
Bên cạnh đó, cần tháo gỡ các rào cản về thủ tục hành chính, phê duyệt đầu tư, cũng như xây dựng một định hướng chiến lược rõ ràng về quy mô thị trường. Khi DN nhìn thấy tổng cầu đủ lớn và ổn định, họ sẽ mạnh dạn đầu tư dài hạn. Một điểm rất quan trọng là cần có cơ chế tạo cầu. Ngoài khu vực công, có thể khuyến khích các DN lớn, các tập đoàn vận tải, logistics sử dụng xăng sinh học thông qua các chính sách ưu đãi hoặc quy định cụ thể. Đồng thời, cần đẩy mạnh truyền thông để thay đổi nhận thức của người tiêu dùng.
Cũng theo ông Lạng, cần phát triển đồng bộ hệ sinh thái công nghiệp hỗ trợ, từ sản xuất nguyên liệu, thiết bị, vận chuyển đến lưu trữ. Đây là yếu tố nền tảng để ngành nhiên liệu sinh học phát triển bền vững.
“Có thể nói, trong giai đoạn hiện nay, Nhà nước cần đóng vai trò “bà đỡ”, chủ động kiến tạo một hệ sinh thái chính sách đủ mạnh. Nếu chính sách vẫn mang tính nhỏ giọt, thiếu đồng bộ, sẽ rất khó tạo ra cú hích cần thiết. Ngược lại, nếu có chính sách đúng và đủ, nhiên liệu sinh học không chỉ là một sản phẩm thay thế, mà còn có thể trở thành một ngành công nghiệp nền tảng, góp phần quan trọng vào mục tiêu công nghiệp hóa, hiện đại hóa và phát triển bền vững của đất nước” – ông Lạng nhấn mạnh.
Hồ Hương